Review

Games: zachte heelmeesters in een eeuwige tweestrijd

De wereld ziet er door een gamesbril gezien meestal bedrieglijk overzichtelijk uit. Goed of kwaad. Vijand of bondgenoot. Leven of dood. Zwart of wit. Het spectaculaire computerspel Deus Ex: Human Revolution schildert de realiteit in grijstinten.

Adam Jensen in een complexe situatie in een complex Deus Ex: Human Revolution. (Beeld Eidos)

Human Revolution is de opvolger van Deux Ex uit 2000, dat alom werd bejubeld. Tussendoor verscheen nog een avontuur, maar de afwijkende formule daarvan kon in de ogen van veel fans geen genade vinden. Deze derde Deus Ex is een revanche en 'reboot' ineen.

Human Revolution gebruikt een aantal vernieuwingen, die de afgelopen jaren zijn geslopen in de serieuzere games (niet te verwarren met 'serious games' - wat staat voor educatief). Elke keuze in het spel heeft zijn specifieke consequenties, die resulteren in een andere scenario's en andere verhaallijnen.

Elke missie valt op verschillende manieren uit te voeren. Er zijn onderdelen die vragen om een zachte, stille aanpak waarbij tegenstanders het zwijgen moet worden opgelegd zonder ze te doden. Soms is het nodig om helemaal op afstand te blijven en bijvoorbeeld verdedigingsmechanismen tegen de vijand op te zetten, door in te breken op computersystemen.

Verkenningen kunnen aanwijzingen geven voor een geweldloze sluipweg. Anders dan in eenvoudigere games ben je nooit gedwongen om al je tegenstanders om het loodje te leggen. Wordt je geconfronteerd met een team, dan is het soms al genoeg om de leider uit te schakelen.

Soms kan het wél zinvol zijn om zo zwaar bewapend mogelijk een ruimte binnen te dringen en alles neer te maaien wat ook maar een stap in jouw richting zet. Maar meestentijds verdienen zachte heelmeesters in Human Revolution meer punten dan de Rambo's.

De hoofdpersonage in het spel is Adam Jensen, hoofd beveiliging van Sarif Industries, een bedrijf dat zich toelegt op bionische toepassingen. Het is 2027 en er woedt een maatschappelijk debat over de vraag of ondernemingen als Sarif het menselijk lichaam mechanisch, elektronisch en genetisch mogen opwaarderen. De technologie wordt ook toegepast voor mindere nobele doeleinden, zoals het kweken van supersoldaten.

Een terreurgroep die een soort modern luddisme nastreeft, valt een van de complexen van Sarif aan. Adam Jensen laten ze bij die bestorming meer dood dan levend achter. Hij wordt opgelapt met de technologie van zijn broodheer en opent de jacht op zijn aanvallers - een queeste die deze bionische Lazarus steeds verder en dieper voert in een moeras van bedrog en samenzwering.

Als Jensen staat de speler voortdurend voor de keuze welke Sarif-technologie hij zal toepassen om achter de waarheid te komen.

Afgezien van de vraag wat Jensen nodig heeft om specifieke opponenten te verslaan, werpt Human Revolution intrigerende vragen op over de grenzen aan mens-verbeterende technologie. De morele worstelingen van Adam Jensen gaan niet zo ver dat hij zijn superogen of met zwaarden uitgeruste onderarmen aan de wilgen hangt en zich aansluit bij Greenpeace. Maar het geweten knaagt wel - dat van Jensen, en dat van ons.

Het is wel te betreuren dat van de tegenstanders niet meer mensen zijn gemaakt van vlees en bloed. Dat zijn platte karakters, die kennelijk zonder enige gewetenswroeging door de wereld banjeren. Als het er om gaat hen uit te schakelen, doen kennelijk al die verkenning, hackwerk of sluipacties er niet zo veel toe.

Die omissie is maar een kleine smet op een game die de spelers een complex labyrint aan keuzes en opties dompelt, met alternatieve routes en middelen om doelen en bestemmingen te bereiken. De boodschap: de menselijke beschaving is geen laag gemaakt van teflon, maar een dun en breekbaar vernis.

Deus Ex: Human Revolution (Eidos / Square Enix)
Uitgebracht voor Windows, PlayStation 3, Xbox 360
Gschikt bevonden voor 15 jaar en ouder (PEGI)

De problemen rond het pgb zijn in 2027 helemaal ontspoord. (Beeld Eidos)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden