Game van de week: valse profeet met dynamiet en plastape in Far Cry 5

Gamemakers zijn dol op het einde der tijden. In Far Cry 5 beleven we de ondergang van de wereld door de ogen van een agressieve sekte, dwarsgezeten door een groentje bij de politie. Het resultaat: GTA op het platteland terwijl de doemdagklok tikt.

Beeld uit Far Cry 4. Beeld AP

Bij het Canadese filiaal van Ubisoft, de Franse gamesuitgever, moeten ze een helderziende in dienst hebben. Iemand die ergens in 2014 in een glazen bol tuurde en zag dat het in 2017 helemaal mis zou gaan met het buurland Amerika.

Want Far Cry 5, de jongste game uit de veertien jaar oude Far Cry-reeks, speelt zich af in een Amerika dat verdacht veel overeenkomsten vertoont met de huidige Verenigde Staten. Er zijn tal van verwijzingen te vinden naar de politieke situatie in het land, met een deel van de bevolking die zich met de riek en brandende toortsen (en Twitter) afzet tegen het establishment.

In Far Cry 5 tarten boze, overwegend maar niet louter blanke, overheid-hatende wapenknuffelaars het gezag in defictieve uithoek Hope County in de bestaande staat Montana. Echte gelijkenissen met levende figuren of groeperingen die zich momenteel in de VS roeren gaan de makers overigens uit de weg. De rol van het kwaad is toegekend aan een religieuze sekte onder aanvoering van een valse profeet die ervan overtuigd is dat het einde der tijden nakende is.

Preppers

Deze gelovige 'preppers' rammen hun boodschap erin met knuppels, martelingen, dynamiet, executies en kruisingen. Project at Eden's Gate, zoals de sekte zich noemt, is een kruising tussen de Branch Davidians uit de jaren negentig en de bloeddorstige zeloten van Islamitische Staat (IS).

In zijn marketingcampagne stookt Ubisoft het vuurtje wel gretig op, onder meer door met beelden van sekteleider Joseph Seed met zijn volgelingen als Jezus en zijn apostelen aan Het Laatste Avondmaal (vrij naar Leonardo da Vinci). Een deel van de beminde gelovigen heeft overigens een excuus voor hun gedrag: ze zijn gedrogeerd. Dus 'Heer, vergeef het hun want ze weten niet wat ze doen' (Lukas 23:34).

Hoewel de makers op genoeg lange tenen gaan staan heeft de game (nog) nergens tot verontwaardigde reacties geleid. Zelfs niet op de immer licht ontvlambare sociale media. Misschien wel omdat de woedende blanken zich niet herkennen in wat toch een karikatuur is. Misschien ook omdat de makers zuinig omspringen met al te harde verwijzingen naar de actualiteit.

Kremlandia

Zo ontstond er deze week slechts lichte opwinding over een scène waarin de speler wordt opgedragen te zoeken naar een video-opname van de 'Big Man', gemaakt door een nieuwsgierige hotelmedewerker die zich had gestoord aan diens strapatsen in een luxe hotelsuite, en daarna was gevlucht naar 'Kremlandia'.

Dat zijn een heleboel hints naar de 'plastape' die de Russen zouden hebben gemaakt van Donald Trump in een hotelkamer in Moskou, waar de president-in-spe prostituees over het bed zou hebben laten plassen waarin ooit president Obama en zijn vrouw hadden geslapen (die video is nooit boven water gekomen). 'Opgepast kameraad, het bed is ondergepiest', klinkt het nog ten overvloede.

Het vergt allemaal nogal wat 'close-reading'. Ubisoft wil prikkelen, maar kennelijk niet zijn grootste afzetmarkt tegen de haren in strijken met een al te wild politiek statement. Satire is leuk, de draak steken met de huidige toestand in de wereld ook, maar de schoorsteen moet wel roken.

Al zit de setting de werkelijkheid dichter op de huid dan de exotische bestemmingen uit eerdere games, in andere opzichten veroorloven de makers zich niet al te veel vrijheden met de Far Cry-formule. Sekteleider Seed past naadloos in het rijtje psychopaten en geschifte potentaten uit de vorige games. De speler is opnieuw een snotneus - in Far Cry 5: een vers agentje - die vrijwel eigenhandig een schrikbewind op de knieën dwingt.

Kalkoenen

Net als in vorige avonturen krijgt de speler de steun van bijfiguren, die hem in zijn strijd helpen. In Far Cry 5 zijn het bewoners van Hope County die nog niet door de sekte zijn gehersenspoeld - de veteraan met de ruwe bolster en blanke pit, de wraakzuchtige weduwe en de dominee die een pistool verbergt in een uitgeholde bijbel. De speler moet eerst de drie volwassen kinderen van sekteleider Seed verslaan en hun gebieden bevrijden, voor hij de confrontatie kan aangaan met de 'vader'.

De nadruk ligt op het behoedzaam liquideren van tegenstanders, maar Far Cry 5 schuwt de grote luidruchtige wapens niet. We kunnen met een watervliegtuig de vijand vanuit de lucht bestoken of ze met een raketwerper naar de eeuwigheid bombarderen. Je kunt behalve menselijke medestanders ook dieren opzetten tegen de vijand, in de vorm van een hond (Boomer), een grizzlybeer die de naam Cheeseburger draagt of een uiterst agressieve kalkoen.

Gek genoeg slagen de sekteleden er geregeld in om je gevangen te nemen, maar nooit maken ze korte metten met wat toch hun belangrijkste belager is. Dat doet denken aan de slechteriken in James Bond-films, die kennelijk uit puur sadomasochisme 007 altijd ongedeerd laten ontkomen.

Boeren-GTA

Het plot in Far Cry 5 zwabbert alle kanten op, de karakters van de bijfiguren lijken daarentegen in beton gegoten. Geen enkel personage ontwikkelt een boeiende of verrassende persoonlijkheid. Wat je medestanders gemeen hebben is dat ze geen moment hun mond kunnen houden. Ze blijven je maar aanmoedigen en in clichés kankeren op de 'peggies', een verhaspeling van Project at Eden's Gate-volgelingen.

De talloze missies gaan na een tijdje op elkaar lijken - op bizarre uitstapjes na als een partijtje vissen (een mini-game op zichzelf) en wilde race door een bergachtig decor over een traject dat ooit door een lokale Jos Verstappen-achtige legende is afgelegd. En zoals gebruikelijk blijkt aan het einde niet alles zoals we dat hadden gedacht (er zijn drie verschillende manieren waarop de game valt af te sluiten).

De Far Cry-avonturen bieden altijd topvermaak, en dit vijfde deel stelt absoluut niet teleur. Er valt een hoop te ontdekken en te ontrafelen, en de game biedt de optie om met een tweede speler in de dolle achtbaan te stappen, via internet.

Far Cry 5 valt goed te omschrijven als 'GTA-op-het-platteland terwijl de doemdagklok tikt'. Die beschrijving is absoluut niet bedoeld als een diskwalificatie: we hebben wel eens een slechtere Apocalyps beleefd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.