Frankrijk en Duitsland willen versleuteld chatten in Europa inperken

Frankrijk en Duitsland willen dat Europese gerechtelijke instanties gemakkelijker toegang krijgen tot versleuteld berichtenverkeer van chatdiensten als WhatsApp, Telegram en iMessage. Volgens de Franse minister van Buitenlandse Zaken Bernard Cazeneuve en zijn Duitse evenknie Thomas de Maizière is dit van belang voor het opsporen van terroristen en misdadigers.

De Franse minister van Buitenlandse zaken Bernard Cazeneuve en zijn Duitse collega Thomas de Maizière dinsdag tijdens hun gezamenlijke persconferentie.Beeld afp

Dat hebben zij dinsdag in een gezamenlijke verklaring gezegd. De ministers vinden dat de chatdiensten verplicht moeten worden om overheden te helpen met het monitoren van criminelen, ook als hun hoofdkwartier buiten Europa is gevestigd.

De Europese Commissie moet, als het aan Cazeneuve en De Maizère ligt, gelijke verplichtingen opleggen aan zowel telefoniebedrijven als aanbieders van internetdiensten, als het gaat om het verwijderen van illegale berichten of het ontsleutelen van berichten die voor onderzoek van belang zijn. Maar hoe dit precies in zijn werk moet gaan, laten de ministers nog open. Ook is niet duidelijk of de verplichtingen alleen voor terreurzaken moeten gaan gelden.

Nederland

Ook in Nederland heeft het Openbaar Ministerie steeds meer last van versleuteling in communicatiediensten. Berichten van verdachten kunnen niet of nauwelijks meer ontcijferd worden, zei officier van justitie Martijn Egberts onlangs nog de NOS. Ook de AIVD zou daar last van hebben. Het OM zou graag zien dat er een manier komt om toch toegang te krijgen tot de versleutelde data. Daar zou dan wel een toetsing door de rechter aan vooraf moeten gaan.

Sinds enkele maanden past de populaire chatapp WhatsApp end-to-end-encryptie toe. Dit houdt in dat berichten versleuteld worden verzonden en pas bij ontvangst weer worden gedecodeerd. Ze kunnen dus niet worden onderschept door derden. Zo lang de politie of inlichtingendiensten niet de beschikking hebben over de telefoon van een verdachte, kunnen de berichten niet worden gelezen. Facebook test momenteel een vergelijkbare vorm van versleuteling voor zijn Messenger-app.

Beeld anp

Extremisten

Volgens privacy-organisaties is encryptie van cruciaal belang voor de online veiligheid van de gebruikers. Zo worden er bijvoorbeeld bankgegevens mee beschermd. Veiligheidsexperts stellen daar tegenover dat beveiligde chatapps steeds vaker worden gebruikt door extremisten, die de veiligheid misbruiken om hun locatie te verbergen, operaties te plannen en seksslaven te verhandelen.

Casseneuve zegt vooral bezorgd te zijn over de 'privacybestendige' chatapp Telegram, die één van de favoriete apps van terroristen zou zijn. Enkele weken geleden werd in Frankrijk een 16-jarig meisje gearresteerd die de beheerder was van een Telegram-chatgroep met IS-propaganda. Ze riep daarin op tot het plegen van aanslagen en liet weten ook zelf in actie te willen komen.

Ook in de Verenigde Staten oefenen autoriteiten druk uit op chatapps en sociale media om op te treden tegen extremistische uitingen. Twitter maakte vorige week bekend dat het sinds halverwege vorig jaar ongeveer 360 duizend accounts heeft verwijderd vanwege het oproepen tot terrorisme of geweld.

Telegram

De 'privacybestendige' chatapp Telegram is één van de favoriete apps van terroristen. Maar de arrestatie van scholiere die een aanslag beraamde via Telegram is een nieuwe klap voor gebruikers die zich onbespied waanden.

Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden