Floris V gaf Den Haag allure

De Hollandse graaf Floris V, 'der keerlen God', die in 1296 bruut werd vermoord, verdient een standbeeld in Den Haag....

HAN VAN GESSEL

'Waarschijnlijk hadden Buitenhof en Binnenhof in 1280 al hun definitieve omvang', schrijft Kees Stal in Den Haag in kaart gebracht - 750 Jaar groei in plattegronden uit het Gemeentearchief (Sdu; * 49,90). Stal, verbonden aan het Haagse gemeentearchief, laat aan de hand van vaak fraaie kaarten en plattegronden zien hoe het dorpje Die Haghe in de loop van acht eeuwen uitgroeide tot 'een gigantische stad met buildings en autosnelwegen'.

De vroegst bekende kaart van Den Haag dateert uit de periode rond 1560 en is van de hand van de bekende cartograaf Jacob van Deventer. In het midden van de kaart is het karakteristieke Binnenhof getekend met aangrenzend de hofvijver; het al aardig gegroeide dorpje slingert zich aan de ene kant rond het grafelijk hofcomplex, aan de andere kant begint het 'Haagse Bos'. De aanwezigheid van dit bos, dat aantrekkelijk was als jachtterrein, was waarschijnlijk een belangrijk motief voor de graaf van Holland om een hof te vestigen in Die Haghe. Voor de Italiaanse geograaf Guicciardini, tijdgenoot van Van Deventer, was Die Haghe onbetwist 'het rijkste, mooiste en grootste dorp van heel Europa'.

De naam Die Haghe is volgens een verklaring afgeleid van het woord 'haag', waarmee het struikgewas werd aangeduid dat op het hoge deel van de strandwal groeide. Het was het belangrijkste kenmerk van het landschap. Een soortgelijke naamgeving viel plaatsen als 's-Hertogenbosch en 's-Gravenzande ten deel. 'Voor een domein waar vooral gejaagd werd, was Haga een logische naam', schrijft Stal.

Er bestaat nog een andere verklaring. 'Haag betekende ook afgepaald terrein, en dat zou aangeven dat we hier te maken hebben met een stuk wildernis dat door de landsheer was afgepaald voor eigen gebruik. Een en ander hoeft elkaar trouwens niet uit te sluiten.'

Han van Gessel

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden