Extatische akkoorden en bittere dissonanten

Terwijl de muziek almaar uitbundiger wordt, treedt een geheimzinnige figuur uit de coulissen die een enorme dreun op een tamtam geeft, en de laatste alinea’s uit Kees de jongen voorleest: ‘Blijde, schallende muziek, een juichende mars was het, die in hem klonk.’

Burgemeester Cohen – die is het – heeft het fragment raak gekozen. Want componist Louis Andriessen, aan wie hij even later de Zilveren Medaille van de stad Amsterdam uitreikt, is de jongen in zichzelf niet vergeten, ook al is hij die dag 70 geworden. En de muziek die in hem klinkt, deelt zich al ruim een halve eeuw mee aan de buitenwereld, in het bijzonder op de muziekmarathon waarmee het Holland Festival de jarige eert.

Het oudste werk op het programma stamt uit 1949 en is geschreven door vader Hendrik. In het werk van de oude Andriessen zijn met terugwerkende kracht enkele voorkeuren van de jonge te beluisteren: verwijzingen naar Bach, lange uitgespaarde lijnen en bitterzoete dissonanten. Canticum Sacrum van Igor Stravinsky, Andriessens ‘andere’ vader, klinkt actueler, en in Andriessens op 20-jarige leeftijd gecomponeerde Nocturnen is te horen dat zulke klanken hem niet onberoerd lieten.

De pianistes Katia en Marielle Labèque leveren samen met het Asko/Schönberg Ensemble een gestroomlijnde vertolking van Haags Hakkûh, Andriessens nieuwste. Het woord Hakkûh is een parafrase van Andriessens geliefde hoketustechniek, waarbij de instrumenten razendsnel om en om spelen. Vanuit een kaal begin ontvouwt de compositie zich tot een bijna extatische hymne.

Preludio all’Infinito, een nieuw werk van Diderik Wagenaar, net als Andriessen een grondlegger van de Haagse School, bevat ook van die extatische akkoorden. Voor een ‘Haags’ stuk is het opvallend gelaagd. De secties vertonen geraffineerde verwantschap, wat de muziek zuigkracht geeft.

Na een reeks korte hommagecomposities, waarvan De Kruisfiguur voor piano vierhandig van Cornelis De Bondt als enige de oude hardhandige Haagse trekken vertoont, schitteren zangers Cristina Zavalloni en violiste Monica Germino als solistes in La Passione, dat Andriessen in 2002 voor hen schreef. Het is muziek die alle kanten uitvliegt, maar geen ogenblik zijn vermorzelende werking verliest, tot in de laatste tonen van dit klinkende verjaarsfeest.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden