Energiek spinnenweb in de multimediatechnologie

V2 Organisatie staat er op de bel bij de deur. Alsof de buitenwereld van het bestaan niet mag weten, zo klein is het naambordje....

Van onze verslaggever

Arne Leffring

ROTTERDAM

V2 heeft geen schreeuwende neonreclames nodig om nieuwsgierigen te trekken. Het centrum in de Rotterdamse Eendrachtsstraat geldt in Nederland als autoriteit op het terrein van de multimediatechnologie. Architecten, kunstenaars, wetenschappers, ondernemers, ze vragen V2 steeds vaker om advies. Vorig jaar vonden ruim 40 duizend bezoekers hun weg naar de website van V2. In de eerste helft van dit jaar heeft dat aantal zich al verdubbeld. Het Museum voor de Toekomst in Tokio en Ars Electronica Centre in Linz kijken met een mengeling van vrees en jaloezie naar de onafhankelijke positie van de Nederlandse vakbroeders.

Het gaat V2 dus voor de wind. Alleen dat vermaledijde jargon. 'Shared workspace', 'digital territories', waar heb je het dan over? Zelfs directeur Adriaansens ondervindt er hinder van, al was het maar omdat veel termen onbruikbaar zijn voor subsidieaanvragen. Want ondanks de 250 duizend gulden structurele subsidie die V2 jaarlijks van het ministerie van OCW ontvangt, moet het meeste geld op projectbasis bij elkaar worden gesprokkeld. Het was door geldgebrek dat het succesvolle DEAF (Dutch Electronic Art Festival), vorig jaar goed voor bijna 7000 bezoekers, tot biënnale moest worden beperkt.

Adriaansens kan wat vrijer ademhalen. Vorige week maakte het Prins Bernard Fonds bekend dat V2 de Prijs voor Culturele Vorming krijgt, een tweejaarlijks oeuvreprijs van 100 duizend gulden. Daarvan mag 25 duizend naar eigen inzicht worden besteed, het leeuwendeel moet worden gestoken in projecten op eigen terrein. V2 krijgt de prijs vanwege het 'vormende karakter' van haar activiteiten. De organisatie richt zich namelijk op jong én oud, en kan dat ook via een wereldwijd netwerk van contacten. Zo zet V2 conferenties met andere media-instellingen in Nederland op poten en wordt de samenwerking bevorderd tussen instellingen en kunstenaars uit West- en Oost-Europa.

Volgens Adriaansens is de prijs de kroon op het 'pionierswerk' dat V2 al sinds 1981 verricht. Bovendien legt het Fonds in zijn ogen een betekenisvol accent op nieuwe media, een veld dat voortdurend aan verandering onderhevig is. Maar hij hoedt zich voor overmoed. 'Tot anderhalf jaar geleden konden we zelf onze partners kiezen. Nu wordt er van buiten steeds meer aan ons getrokken. Je moet oppassen dat je het zicht niet verliest.' Een logge organisatie zal V2 niet snel worden, denkt hij. Wel ziet hij hoe de vijf medewerkers in vaste dienst door de groeiende populariteit onder steeds grotere druk komen te staan. 'Je verslijt mensen.' Gelukkig kan V2 rekenen op de hulp van vijftig tot tachtig vrijwilligers.

Nieuwkomers zullen nauwelijks nog weten dat V2 staat voor Vughterstraat 234. Op dat adres in Den Bosch begon in 1981 een groep kunstenaars, onder wie Adriaansens, een multimedia-centrum. In de loop der jaren zochten de medewerkers steeds meer naar raakvlakken tussen kunst, technologie en maatschappij. De argwaan tegenover de conventionele kunstwereld was groot en dat gold ook in omgekeerde richting. Adriaansens moet nog altijd weinig hebben van musea. 'Daar moet elk object op een sokkel staan, of aan de muur hangen. Wij laten dat vrijer.

In de tweede week van augustus zal het V2-gebouw in bezit worden genomen door een veertigtal robots, gemaakt door de Amerikaanse kunstenaar Chico MacMurtrie. De robots variëren van minutieuze hightech-werken van vijftig centimeter, tot vier meter hoge en acht meter lange installaties. Adriaansens kent MacMurtrie nog uit de Brabantse dagen, toen hij bij V2 een kleine presentatie deed. Sindsdien is het nodige veranderd. 'Chico is ook gegroeid', blikt hij terug. 'Zijn werk is poëtisch, maar heel toegankelijk.' Het is typerend voor de V2-aanpak dat er niet alleen spektakel wordt geboden. De specialist kan terecht bij een seminar over robotica.

V2 heeft nog vele dromen. Een Europese database voor mediakunst is er één van. Honderden banden liggen in een van de kantoorruimtes te wachten op ontsluiting. Belangrijker nog zijn de laboratoriumplaatsen die Adriaansens voor ogen staan. Researchplekken in de culturele sector, met 'links' naar overheid en bedrijfsleven. 'Het wordt moeilijk', realiseert Adriaansens zich. 'De subsidiepotten zijn beperkt.'

De verhuizing naar Rotterdam in 1994 heeft V2 goed gedaan. Het mediacentrum ligt in culturele hart van de stad en is naaste buur van het Nederlands Foto Instituut en het Scapino Ballet. Adriaansens: 'Rotterdam is energiek. Ze willen, durven en doen hier veel. Mislukkingen horen daar bij.' Soms wordt wel de gemakkelijkste weg gekozen. 'Dat heeft V2 nooit gedaan.'

In de loop der jaren heeft V2 een behoorlijke voorsprong op andere media-instellingen opgebouwd. Volgens een woordvoerder van het Fonds steekt V2 'met kop en schouders boven de rest van veld uit'. Adriaansens heeft daar geen geen verklaring voor. Hij benadrukt liever de samenwerking tussen de Nederlandse instituten. 'We hebben nog nooit zoveel fysieke contacten gehad.' Bij V2 vindt overleg doorgaans op de 'elektronische snelweg' plaats. Maar dat woord is bij dit kritische instituut uit den boze.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.