Elke week tientallen dna-voltreffers

NFI-directeur: ‘Verheugend maar dna geen wondermiddel.’..

Den Haag Dankzij de dna-databank voor strafzaken komen steeds meer verdachten van ernstige misdrijven in beeld. Wekelijks wordt 78 keer een match gevonden tussen een mogelijke dader en dna-materiaal dat afkomstig is van de plaats delict. In vier tot vijf gevallen per week gaat het om een moord of een zedenmisdrijf. Dit maakte het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) dinsdag bekend.

Vorig jaar werden vierduizend delicten en personen aan elkaar gekoppeld – een stijging van ruim 20 procent. De meest spraakmakende dna-match leidde tot een doorbraak in de Puttense moordzaak. In mei hield de politie Ronald P. aan op verdenking van de moord op stewardess Christel Ambrosius in 1994.

De dna-databank, die 73 duizend profielen bevat, is flink in omvang gegroeid sinds in 2005 de Wet dna-onderzoek bij veroordeelden van kracht werd. Op grond hiervan hebben daders van gewelds- en zedenmisdrijven genetisch materiaal afgestaan. De komende jaren zal ook dna worden opgeslagen van veelplegers en veroordeelden voor minder ernstige delicten.

Nederlandse profielen worden sinds vorig jaar uitgewisseld met databanken in vijf andere Europese landen. Tot nu toe heeft dit 474 matches opgeleverd. Dat aantal zal flink toenemen, want de lidstaten van de Europese Unie gaan op dit gebied samenwerken.

De algemeen directeur van het NFI, Tjark Tjin-A-Tsoi, noemt de cijfers verheugend. ‘Dna-onderzoek is een buitengewoon krachtig instrument. Maar het is geen wondermiddel. Je hebt meer bewijs nodig.’ Hoeveel dna-matches hebben geleid tot arrestaties en veroordelingen, weet hij niet. ‘We krijgen dat helaas niet te horen van de politie en het OM.’

Hoogleraar rechtspsychologie Peter van Koppen stelt dat te veel meldingen van het NFI op de plank blijven liggen bij politie en justitie. ‘Ik hoor geregeld klachten uit het veld. Als het politie-onderzoek nog loopt, gaan ze uiteraard aan de slag met een match. Maar vaak gaat het om afgesloten zaken die weinig urgentie hebben.’

Van Koppen juicht de uitbreiding van de databank toe maar hij waarschuwt dat de kans op fouten groeit. ‘Hoe meer profielen je bewaart, hoe groter de kans op toevalstreffers. Als een verdachte geen alibi heeft, ‘gelooft’ de politie zijn dna. Hij zal worden opgepakt en zit al gauw maanden vast, tot is uitgezocht of hij onschuldig is. Ik voorspel enkele grote miskleunen. Pas daarna zal het besef doordringen dat dna niet heilig is.’

Het OM is zich bewust van de risico’s, zegt een woordvoerster van het college van procureurs-generaal. ‘We houden rekening met toevalstreffers. Dna-bewijs is betrekkelijk. We zoeken altijd uit waar een spoor is gevonden en hoe het daar gekomen kan zijn.’

Niet alle meldingen leiden tot arrestaties. ‘Als het om een oude zaak gaat, zullen we beoordelen of het de moeite waard is er een nieuw politieteam op te zetten. We moeten prioriteiten stellen, want onze capaciteit is beperkt. Dna-matches moeten concurreren met gewone politiezaken’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden