Recensie Het perenveld

Ekvtimisjvili vindt balans in haar debuut: zonder gejammer beschrijft ze verdriet ★★★★☆

In haar ontroerende debuut Het Perenveld beschrijft Nana Ekvtimisjvili zonder gejammer het verdriet van in de steek gelaten kinderen in een internaat in Tbilisi.

Nana Ekvtimisjvili Beeld Getty

Een vervallen internaat voor geestelijk gehandicapte kinderen, die dikwijls door hun ouders in de steek zijn gelaten, in de Kertsjstraat in Tbilisi, jaren negentig, is de locatie waar de eerste roman van Nana Ekvtimisjvili (Georgië, 1978, thans werkzaam als filmmaker en auteur in Berlijn) zich afspeelt. Het perenveld, verschenen in Georgië in 2015, en nu vertaald naar de Duitse editie uit 2018, is geroemd als een klein meesterwerk, en met recht. Het is een modern Dickens-verhaal over kinderen op wie niemand meer let, en die in hun afgelegen universum al vroeg te maken krijgen met armoede, dood, maar ook met de behoefte van Georgiërs om het bij een festiviteit juist op een onmatig eten en drinken te zetten, met een paar pistoolschoten in het plafond van de eetzaal als lollige begeleiding.

We volgen met name Lela (18), die al jaren in het internaat zit, die wraakgevoelens koestert jegens de vieze geschiedenisleraar Vano, die het beheer krijgt over de parkeerplaats en die zich ontfermt over het jochie Irakli (9), die weleens belt met zijn moeder, maar zij is hem gesmeerd naar Griekenland en heeft geen concrete plannen om hem op te zoeken of, liever nog, te komen ophalen. Dat maakt Lela hem voorzichtig duidelijk. ‘Irakli oogt bleek en staart bij het lopen naar de grond. De zon gaat onder, en in het tegenlicht lijken zijn puntige oren rode geaderde bladeren.’

De opwinding is groot, als er bericht komt dat een Amerikaans echtpaar, John en Deborah, graag een kindje wil komen adopteren. Eerst moeten de kandidaatjes op de foto. Op basis daarvan valt de keuze op Irakli, die bij het horen van dit bericht meteen knalrood wordt en roept dat hij geen Amerikaans kent. In afwachting van het rijke buitenlandse bezoek krijgt hij gauw wat Engelse les, zodat Lela hem soms ineens ‘Aim fain’ en ‘Maineimis Irakli’ hoort prevelen.

Intussen is het – nog maar kort geleden in de feestzaal opgeluisterde – huwelijk van buurtgenoot Goderdzi met de ravissante Manana alweer afgeblazen, en de laatste is onder het gerinkel van haar oorbellen vertrokken. Maar Goderdzi zit niet bij de pakken neer, en bespreekt even later opnieuw de feestzaal in het internaat, omdat hij een volgend slachtoffer heeft gevonden.

Ekvtimisjvili is een evenwichtskunstenaar: zonder gejammer beschrijft ze het verdriet, ze wekt medelijden zonder daarom te vragen. Lela vindt het fijn, schrijft ze, om naar de regen te kijken, als alle kinderen binnen zitten en de waterval de straat dreigt te overstromen en het gebouw omsingelt: ‘Op zulke meimiddagen wanneer het lijkt of de regen in één keer al het vuil uit de Kertsjstraat wil wegwassen, wanneer iedereen, ook Dali, zich in de televisiekamer voor de beslagen ruiten heeft verzameld en niemand zin heeft om naar buiten te gaan, vestigt zich zoiets als gezelligheid’.

 Het bezoek van John en Deborah zal iedereen nog lang heugen, ook de lezers van dit ontroerende debuut.

Nana Ekvtimisjvili: Het perenveld. Uit het Duits vertaald door Mario Molegraaf. Prometheus; € 19,99

Beeld Prometheus
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden