InterviewLydia Lunch

‘Een slachtoffer kan ook genieten. Dat vinden veel mensen ongemakkelijk om te horen’

De documentaire The War Is Never Over, over performer Lydia Lunch, is nu te zien op het International Film Festival Rotterdam.

Lydia Lunch in de documentaire The War Is Never Over.

Hoe heel je het trauma van seksueel misbruik in je jeugd? Op het International Film Festival Rotterdam laat de documentaire The War is Never Over van regisseur Beth B zien hoe de Amerikaanse performer en undergroundartiest Lydia Lunch (60) een carrière heeft gemaakt van haar demonen te lijf gaan.

Lunch is een performer en schrijver die door haar uitgesproken karakter en heftige concerten een cultstatus geniet onder alternatieve muziekliefhebbers. Onvermoeibaar bracht ze de afgelopen veertig jaar werk uit. Ze werkte samen met onder anderen Nick Cave, Sonic Youth en componist Nicholas Jaar. Daarnaast maakte ze graphic novels, kookboeken, films en romans. Haar aangrijpendste werk is Daddy Dearest uit 1984, een spokenwordperformance waarin ze haar vader ervan beschuldigd haar misbruikt te hebben.

In de documentaire zeg je: toen ik inzag dat misbruik niet persoonlijk is, maar een historische, genetische en maatschappelijke gekte, kon ik er beter mee omgaan.

‘En daarom moeten we het erover hebben! Kijk, ik haat mannen niet, hoewel mijn vader een geschifte eikel was, maar ik haat de structuren waarin ze ermee wegkomen. Allereerst geef ik de ouders de schuld. De ouders die hun dochters niet hebben geleerd ‘nee’ te zeggen. Die hun weerbaarheid hebben verdund tot dienstbaarheid. Deze wereld is niet veilig, dat moeten we inzien en we moeten ons leren verdedigen. Ik geef de vaders de schuld die hun zoons niet leren vrouwen te respecteren. Ik haat de maatschappij die van seksuele verlangens een taboe heeft gemaakt.’

Je werd als tiener zelf een roofdier, beschrijf je. Een vrouw belust op seks.

‘Ja, ik heb genoten. Wie deed ik daar kwaad mee? De mannen die ik na de daad verliet? Ik gebruikte seks als de grote wreker van vrouwen. Ik heb de cirkel van misbruik omgezet in een cirkel van genot. Het is een misdaad om slachtoffers op te sluiten in medelijden. Je moet rebelleren met je lichaam, zodat je niet wordt overdonderd door de bullshit en het onrecht dat de wereld over je uitstort.’

Vond je het confronterend om de documentaire te zien?

‘Ik ben al 40 jaar bevriend met Beth B en ze kent me als geen ander. Ik zie het als mijn taak om universele misstanden aan de kaak te stellen. Ik laat zien dat een slachtoffer ook macht heeft, dat ze kan genieten, en dat vinden veel mensen ongemakkelijk om te horen.’

Je wordt regelmatig kwaad genoemd, vind je dat vervelend?

‘Mijn kunst is mijn uitlaatklep. Ik ben in de dagelijkse omgang makkelijk en vriendelijk. Als ik iets niet leuk vind, dan zeg ik dat en ga ik weg. Maar we hebben elk recht om intellectueel woedend te zijn. Mijn woede richt zich op wereldniveau, op de zieke structuren die geweld in stand houden. We leven in een komedie van terreur. Maar wanneer ik heb opgetreden en ben gehoord, geniet ik van de rest van de dag. Ook dat is verzet.’

Op maandag 27/1 gaat Lydia Lunch op het IFFR in gesprek met haar documentairemaker Beth B en op 28/1 treedt ze op met spoken word.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden