'Een politiek correcte film maken was niet mijn insteek'

Ze is gek op die leeftijd, tussen 10 en 16 jaar, als je al je 'eerste keren' beleeft. Mischa Kamp is dan ook een gedreven jeugdfilmregisseur. Nu komt ze met Sing Song, een film vol zang, geurend naar Suriname.

Regisseur Mischa Kamp. Beeld Ivo van der Bent

Afgelopen zaterdag: een première waarvan ze als regisseur alleen maar kon dromen. Sing Song, de nieuwe familiefilm van Mischa Kamp (Het paard van Sinterklaas, Jongens), draaide in twee tot de laatste stoel bezette zalen in Pathé Arena. Het publiek, jong, oud, zwart, wit, ging daarna achter een brassband aan richting het jaarlijkse, van oorsprong Surinaamse, Kwaku Festival. Daar ook begon ooit, lang geleden, een eerste scriptversie.

'Eindelijk een Suriname waarin we ons herkennen', zeiden veel volwassen bezoekers naderhand tegen haar, en dat ze het land daar in de Pathézaal bijna hadden kunnen ruiken. Een mooier compliment kon je haar niet geven.

En dan was er in de zaal ook nog precies op de juiste momenten gelachen. En gezwegen. Tijdens de scène bijvoorbeeld, een van haar favoriete, waarin de 16-jarige Jasmine, voor het eerst in Suriname om mee te doen aan een zangwedstrijd, in de rij staat bij de burgerlijke stand in Paramaribo. Ze heeft de foto van haar onbekende moeder in de hand en het lijkt even alsof die moeder zó uit een van de kantoortjes kan komen lopen - nee, toch niet. 'Het is de combinatie van de scène en het nummer dat Jasmine daarna zingt. Het werkte precies zoals ik het had bedacht. Ik wilde heel graag een nieuwe vertelvorm uitproberen, een film maken waarbij de liedjes net zo belangrijk zijn voor het verhaal als de dialogen.'

Mischa Kamp (46) is misschien wel de beste regisseur van familiefilms die Nederland heeft. Ze is de vrouw die ons Winky gaf, het 6-jarige Chinese meisje dat haar weg probeert te vinden in de filmhit Het paard van Sinterklaas. Ze maakte De fuik, een thriller over de vader in een zwaar religieus gezin die zijn kinderen ontvoert. Jongens, over de ontluikende liefde tussen twee 17-jarigen. 'Stuk voor stuk films over jongeren die moeten knokken', zegt ze. 'Als je een rode draad zoekt in mijn werk, is het die.

Mijn moeder heeft ook een pistool - met die film over een 10-jarig meisje dat indruk wil maken op haar oppas (Roef Ragas) studeerde ze af aan de Filmacademie. Het is geenweloverwogen beslissing geweest zich in jeugdfilms te specialiseren, zegt ze. Maar die leeftijd, tussen 10 en 16 jaar, heeft haar altijd gefascineerd. 'Vanwege alle 'eerste keren', die heel veel indruk op je maken. Vanwege de kansen die je wel of niet krijgt. Vanwege het contact met je ouders en wat ze je meegeven, en hoe bepalend dat is voor je latere leven. Het is een belangrijke vormende periode, waarin je ontdekt wie je zelf bent.'

Zelf groeide ze op in Abcoude en Laren. 'Ik ben beschermd opgevoed. In een lief, warm bad, met ouders die me veel vrijheid hebben gegeven uit te zoeken wat ik wilde doen met mijn leven.' Naar welke films ze zelf graag keek, toen ze de leeftijd had van haar doelgroep? 'Mijn favoriete film was The Breakfast Club, over vijf middelbare scholieren met uiteenlopende achtergronden, die erachter komen dat ze veel meer met elkaar gemeen hebben dan ze dachten. Ik heb het altijd interessant gevonden om mensen te leren kennen die anders zijn dan ik en ik vind het, in het Nederland van nu, belangrijker dan ooit dat we daar moeite voor doen.'

Het idee voor Sing Song begon acht jaar geleden, met scenarioschrijver Fiona van Heemstra. Die had voor Basta SchoolTV, een programma voor de Amsterdamse zender AT5, veel in de Bijlmer gedraaid en een meisje ontmoet dat uit Suriname naar Nederland was verhuisd en goed kon zingen. Ze maakten een researchreis om te weten: kunnen we daar draaien, in de binnenlanden, zonder elektriciteit? Welk dorp heeft genoeg inwoners om een feestscène te op te nemen? Waar vinden we jongeren die kunnen dansen en zingen? De acteurs voor de volwassen rollen?

In de jaren erna kreeg het script vorm. Het verhaal gaat over Jasmine, die met haar vader in Nederland woont. Haar vader zwijgt in alle talen over zijn leven in Suriname. Zij weet: ik heb er een moeder, ik wil op zoek.

In 2016 filmden ze er zes weken. 'Een groot avontuur. Werken met amateurs, met camera's en lampen het binnenland in, en scènes opnemen in een dorp met één generator die met benzine moet worden gevuld voor wat licht voor de avondscène.'

Of ze er rekening mee hielden dat er kritisch zou worden gekeken naar een film van twee witte Nederlandse vrouwen over een Surinaams meisje, gedraaid in Suriname? Over Tuintje in mijn hart, opgenomen net voor zij er waren, schreven de kranten: 'Tenenkrommende rondgang langs raciale clichés'. 'Ik heb, voor ik met fictie begon, documentaires gemaakt, dus ik weet: je moet je goed informeren. Zien en voelen hoe het ergens is, met mensen praten. We hebben de Surinaams-Nederlandse schrijver Guus Pengel erbij gehaald. Hij heeft nog een paar scènes geschreven die echt uit het leven gegrepen zijn. Van hem komt ook het idee om Jasmine het Surinaamse slaapliedje te laten zingen dat zo belangrijk is in de film.'

'Een echte Mischa-film', zeiden mensen na de eerste screening. 'Ik denk dat ze bedoelen: een liefdevolle film. Jij noemt al die gevoeligheden, maar een politiek correcte film maken was niet mijn insteek. Ik wilde een verhaal vertellen over jezelf ontdekken. Over eerste liefde, dat je je pas kunt binden als je weet wie je zelf bent. Over een ouder die je durft los te laten. Kwesties waar het bij een 16-jarige om draait.'

Donderdag verschijnt in de Volkskrant de recensie van de film Sing Song.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden