Een mooi vormgegeven feelgood-boek

Deens geluk is onvoorstelbaar knus. Kaarsen, sokken, taartjes, alles van hout, veel wollen truien. De Denen hebben een uniek woord dat ze koesteren en als cultureel erfgoed uitdragen: hygge. Hygge laat zich vertalen als 'knusheid', 'intimiteit' of 'gezelligheid'. De Denen plakken het overal voor: ze hebben een hyggekrog, een hoekje waar je je helemaal knus kunt terugtrekken, en hyggesokker: je lekkere sokken. Hygge is een werkwoord, je kunt het doen (anders dan 'gezellig' - je zegt niet: gaan we gezelligen vanavond?') De Denen vinden de herfst het hyggeligste seizoen. Eten is ook erg hyggeligt, maar dan wel chocola en niet een groen dieet.

Beeld .

De Amerikaan Meik Wiking, directeur van het Happiness Research Institute, wilde weten waarom de Denen zo gelukkig zijn. Volgens hem ligt dat aan hun talent voor hygge. Het biedt een sociaal vangnet. In zijn 'hygge-manifest' noemt hij tien manieren tot hygge: sfeer, aanwezigheid, genieten, gelijkheid, dankbaarheid, harmonie, comfort, wapenstilstand, kameraadschappelijkheid en een schuilplaats.

Het is een prachtig idee om een cultuur, land en volk te onderzoeken via een woord dat uniek is voor dat land - vergelijk het bijvoorbeeld met sisu in Finland of duende in Spanje. Wiking heeft een mooi vormgegeven feelgood-boek gemaakt dat je laat ervaren wat hygge is. Maar het is ook een belachelijk nostalgisch boek van een complete Denofiel met oogkleppen. Het deed me denken aan mijn grootmoeder. Toen we ooit een nieuw cafetaria bezochten kregen we een evaluatieformulier. Oma had me net toegefluisterd hoe beroerd ze deze nieuwe tent vond ('niet hyggeligt'). Op haar evaluatieformulier gaf ze het cijfer 9. Ik keek haar verbaasd aan. 'Maar oma, je vond het toch niet goed?' Zeker, maar dat hoeven zij toch niet te weten?'

Hyggeligt hoor, je terugtrekken met je familie tijdens kerst met zelfgevlochten hartjes. Maar hoe verhoudt hygge zich tot de hoge echtscheidingspercentages en singles in Denemarken? Ook zijn er migranten die het helemaal niet zo hyggeligt vinden in Denemarken omdat iedereen daar altijd maar inhuizig is met zijn eigen kringetje. Hygge geeft een kijkje in een Deens volkstrekje dat je zowel positief als negatief kunt duiden. Ook al stort de wereld om je heen in elkaar, je kunt altijd gezellig binnen gaan zitten met een taartje. Je zou de hang naar hygge kunnen interpreteren als een groot talent tot conflictvermijding. Ach, zou Wiking wellicht gedacht hebben, dat is misschien wel zo, maar dat hoeven zij toch niet te weten?

Non-fictie

Meik Wiking

Hygge - De Deense kunst van het leven

Lev; 288 pagina's; €19,99.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden