Een computerspel duurder dan duurste film

Binnen de Grachtengordel in Amsterdam werken 120 man aan nieuwe versie van het succesnummer Killzone. Het spel moet de nieuwe spelcomputer van Sony de wind in de rug geven....

Op een steenworp afstand van de Leidsestraat, de ‘koopgoot’ in het centrum van Amsterdam, woedt een bloedige gewapende strijd. Maar het winkelend publiek merkt er niets van. De doden en gewonden vallen achter de massieve deuren van een voormalig bankgebouw aan de Herengracht – en slechts virtueel, op de computers van gamemaker Guerrilla Games.

In het statige pand wordt op volle oorlogssterkte gewerkt aan Killzone 3. Het moet de opvolger worden van het spel waarmee Guerrilla zichzelf in 2004 op de kaart zette. Van de eerste Killzone zijn er wereldwijd meer dan twee miljoen stuks verkocht. Het spel bracht ongeveer 100 miljoen euro op.

Het succes bleef niet onopgemerkt. Sony nam de studio een jaar geleden voor een onbekend bedrag over van een groep aandeelhouders, waaronder internetondernemer Michiel Mol en een deel van het management. In 2004 sloten de twee bedrijven al een contract, waarmee de Japanners bedongen dat Guerrilla alleen games zou maken voor de PlayStation 2, de spelcomputer waarvan Sony er meer dan 105 miljoen heeft verkocht.

De overeenkomst en de daarop volgende overname trokken ruim de aandacht, ook buiten de gameswereld. Guerrilla had pas twee spellen op zijn naam staan. Naast het futuristische Killzone verscheen in 2004 ook Shellshock: Nam ’67, een schietspel dat losjes is gebaseerd op de oorlog in Vietnam. De bedrijfjes die in 2003 werden aaneengesmeed tot Guerrilla konden daarvoor slechts buigen op vier titels voor de Gameboy.

Op deze basis wordt Guerrilla geacht zijn Japanse broodheren met Killzone 3 een klapper te leveren voor de PlayStation 3, de net uitgebrachte nieuwe spelcomputer van Sony. Het spel is straks alleen te koop voor dit apparaat.

Een ongeschreven wet in de branche is dat exclusieve titels een spelcomputer maken of breken. Zo dankt Microsoft een groot deel van het succes van de Xbox, het apparaat waarmee het Amerikaanse softwarebedrijf in 2001 de aanval opende op de door Japan gedomineerde gamesmarkt, aan Halo. Net als Killzone speelt dit spel zich af in de toekomst, waarbij het menselijke ras op afgelegen planeten vecht voor zijn voortbestaan. Halo is zo’n succes, dat er ook een bioscoopfilm volgt.

Sony steekt een hoop geld in de potentiële kaskraker. ‘We werken aan het grootste multimediaproject in de Nederlandse geschiedenis’, zegt Arjan Brussee zonder schroom. De directeur mag geen cijfers noemen, maar de kosten lopen in de tientallen miljoenen. ‘Wordt Zwartboek niet de duurste Nederlandse film ooit genoemd? Ons budget zit daar boven.’ De oorlogsthriller van regisseur Paul Verhoeven die in september de bioscoop bereikte, kostte meer dan 16 miljoen euro.

Uit het budget worden onder meer de salarissen betaald van 120 grafische ontwerpers, programmeurs en spelontwerpers van Guerrilla. Dat zijn er drie keer meer dan bij de eerste versie. Die was na drie jaar klaar. Killzone: Liberation, een versie die speciaal werd gemaakt voor Sony’s draagbare PSP, is door 25 man gebouwd.

Tegenwoordig vraagt een game voor de PlayStation 3, geschikt voor high definition-televisie met een zes keer scherper beeld dan de huidige standaard-tv, meer werk. Brussee: ‘Voor de PlayStation Portable maak je mannetjes van hooguit 50 bij 50 pixels. Voor Killzone 3 moeten de haren op een neus kunnen bewegen. Wat vroeger een man een week werk bezorgde, kost hem nu een maand.’ Voor het spel laat Guerrilla in Hollywood stuntmannen vallen en springen voor camera’s die aan een computer zijn gekoppeld. Met sensoren worden die bewegingen vertaald naar digitale schaalmodellen.

Meerwerk zit hem ook in de ‘lokalisering’; Killzone 3 zal in twintig talen beschikbaar komen, als het ergens volgend jaar op de markt wordt gebracht. De originele Killzone werd geleverd in dertien talen, waarvan acht voor de geluidsband en de overigen alleen in de bedieningsmenu’s. ‘Je verkoopt 30 tot 40 procent meer met een vertaalde versie.’ Dat Killzone 1 in het Pools verscheen, heeft het spel de titel bezorgd van het best verkopende spel in Polen.

Zelfs met 120 man aan de Herengracht moet Guerrilla misschien wel werk gaan uitbesteden. Brussee: ‘In de Verenigde Staten zitten studio’s die zich daarin specialiseren. Ze zijn niet goedkoop, maar wel efficiënt.’ Guerrilla is ook wezen kijken in China. ‘Je wilt wel weten of je werk niet in een sweatshop wordt uitgevoerd, met uitgebuit personeel en geen enkele nooduitgang.’ Brussee is gerustgesteld: ‘Ze zitten er in een mooier gebouw dan wij.’

De lokale gamesindustrie is de laatste jaren sterk gegroeid. Ontwikkelaars als Guerrilla en Playlogic moeten vaker een beroep doen op buitenlandse werkkrachten. ‘Toen we aan de eerste Killzone werkten, kwam een derde van de werknemers van over de grens. Nu is de helft tot tweederde van wat we aannemen uit het buitenland.’

Het verloop onder het personeel is laag. ‘Je zou niet verwachten dat iemand vier, vijf jaar enthousiast blijft over hetzelfde product. Maar dat zijn ze wel’, zegt Brussee. Ook als Killzone 3 straks af is, blijft er werk over. Kopers zullen nieuwe hoofdstukken kunnen downloaden van internet. ‘De Killzone 3 die straks in de winkel ligt, is slechts het begin.’

De grimmige oorlogssfeer, de wapens en de uitrusting van de vijand in de Killzone-spellen doet levensecht aan. Hebben de makers misschien inspiratie opgedaan bij het Nederlands Instituut voor Oorlogsdocumentatie (NIOD), honderd meter verder op de Herengracht? Brussee: ‘Nee. Maar het is wel een idee.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.