Een barre in iedere foyer

De komst van het Mariinsky Kirov Ballet naar Carré vereist een militaire operatie. 'Financieel is het onverantwoord.'

De première gisteravond van de voorstelling Romeo & Julia – de eerste uit een reeks van vier balletklassiekers door het Mariinksy Kirov Ballet – was opgedragen aan deze voormalig Kirov-ballerina. In mei overleed ze, in Sint-Petersburg op weg naar huis na een uitvoering.

De bejaarde danseres en coach was een greppel ingereden. ‘Daar heeft ze twee dagen liggen sterven, alvorens ze werd gevonden’, weet producent en voormalig Privé-journalist Henk van der Meyden, die het Mariinsky Kirov Ballet met zijn bedrijf Stardust Theatre naar Nederland haalt. ‘Dat is toch geen einde voor een voormalig ballerina.’

Vier beroemde klassiekers danst het vermaarde Mariinsky Kirov Ballet de komende twee weken in Koninklijk Theater Carré. Naast Romeo & Julia, dat nog nooit in Nederland door een Russisch topgezelschap is gedanst, ook Het Zwanenmeer, Sleeping Beauty en Don Quichotte. Pracht en praal zal er te zien zijn, met de beste solisten, de zuiverste klassieke technieken en de weelderigste kostuums (zo’n vijfhonderd per voorstelling).

Zo bedwelmend, betoverend en lichtvoetig de sprookjesachtige voorstellingen ook mogen ogen, achter de schermen is de logistiek verre van sprookjesachtig. De komst van het Mariinsky Kirov Ballet naar Nederland vereist bijna een militaire operatie. Dag en nacht wordt door technici gebouwd aan decors. Kleedkamers mogen niet te klein zijn. Van der Meyden moet zelf nog voor 40 man extra techniek zorgen, naast extra kleedsters, een levend paard, een echte ezel (voor Don Quichotte, Van der Meyden: ‘Andere ezels heb ik genoeg’) en 24 kinderen (tijdens de schoolvakantie).

Die laatsten moeten de bloemendans in de Sleeping Beauty perfect kunnen uitvoeren. De Nederlandse kleedsters mogen dan weer niet de kleedkamers in. Zij moeten op de gang met haarspelden blijven wachten. Dat is één van de ongeschreven mores die niet overtreden mogen worden. Zoals ook iedere solist weer voor iedere hoofdrol apart wordt ingevlogen, met haar of zijn persoonlijke lerares of leraar.

Oké, dat ze allemaal in een vijfsterren hotel willen overnachten, is begrijpelijk. Het zijn tenslotte superdansers die een topprestatie leveren. En dat ze allemaal eenpersoonskamers willen – op de stelletjes na – dat is te billijken. Maar dat die hotels maximaal 10 minuten lopen van Theater Carré mogen liggen is een bijna onmogelijke eis om in te willigen. Regel dat maar eens in hartje Amsterdam en midden in het toeristenseizoen.

Lukt het niet dan moet Stardust Theatre bussen regelen om de voltallige groep van het Mariinksy Kirov Ballet plus orkest (250 mensen) dagelijks te vervoeren. ‘Zie je dat voor je bij Carré aan de Amstel, waar de straat ook nog overhoop ligt? Daar kan geen bus zijn kont keren’, Zegt Van der Meyden. Toch moet één bus er in ieder geval komen: de ballerina’s mogen zo laat niet meer over straat.

Van der Meyden is wat gewend. Al bijna veertig jaar haalt hij de grote klassieke solisten naar Nederland. Vroeger, zegt hij, in de tijd van de Koude Oorlog, was het allemaal nog complexer. ‘Toen kreeg ik ongevraagd talloze schaduwfiguren erbij, zogenaamde ‘bescherming.’ Die checkten achterdeurtjes om te voorkomen dat er solisten naar het Westen overliepen.’ Zo heeft Van der Meyden ooit zijn Carré-première met de legendarische Natalia Makarova moeten omgooien omdat ze een paar dagen eerder onverwacht was gevlucht. Op de valreep haalde hij met hulp van Rudolf Nureyev de jonge, nog onbekende Mikhail Baryshnikov naar Nederland. Die vloog vervolgens als een ster uit de Amsterdamse coulissen. De rest is geschiedenis.

Orkest, ballet, directie, techniek, iedereen moet de komende weken volgens een ijzeren ritme dineren in Carré. In ieder beschikbare gang en foyer wordt een barre gebouwd en een zwevende balletvloer gelegd, voor de dagelijkse balletlessen. Elders worden dansstudio’s gehuurd of geleend. Het decor arriveert per schip, omdat het na Amsterdam doorgaat naar Londen. ‘Gelukkig’, zegt Van der Meyden. ‘Al die grote decorstukken per vliegtuig vervoeren is niet te betalen.’

Hij roept dat het mogelijk de laatste keer is dat hij met Stardust hierin zo veel investeert: ‘Financieel is het onverantwoord. Ik kan er een villa voor kopen in Wassenaar. Nu, met de crisis, wel twee.’

Repetitie van het ballet Romeo en Julia, woensdag in theater Carre in Amsterdam. (ANP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden