Duyns blijft steken in losse absurditeiten

De verminkten door Growing Up in Public. Regie en bewerking: Don Duyns. Toneelschuur Haarlem, 14 maart. Tournee...

MARIAN BUIJS

Een schutterige bankbediende huurt een kamer bij een weduwe. Zij is blij met zijn gezelschap en stelt hem voor haar bij de voornaam te noemen. Maar hij houdt liever afstand. Met zijn houterige gestalte, in grijs pak met glanzend gepoetste schoenen heeft hij een ziekelijke voorkeur voor orde. Elke inbreuk daarop slaat hem uit het lood.

Deze Franz is het liefst alleen, van andere mensen is weinig goeds te verwachten. Maar zijn hospita dringt zich hoe langer hoe meer aan hem op. Ze stapt telkens zijn kamer binnen en omringt hem met zorg. De vlezige vrouw met een middenscheiding in haar haar waar hij juist zo van gruwt, jaagt hem de stuipen op het lijf. Als ze dreigt hem op straat te zetten wanneer hij niet toegeeft aan haar verlangens, kruipt hij bibberend bij haar in bed.

Bij zijn invalide vriend Karl is Franz meer op zijn gemak. Maar vastgekluisterd aan zijn rolstoel kan die weinig voor hem doen. De paniek slaat pas goed toe als deze Karl een verpleger inhuurt die lijdt aan godsdienstwaanzin. Terwijl de man praat over zonde en boete stapt hij rond met een groot slagersmes alsof hij de weg naar Christus voor de overige drie wil verhaasten.

De figuren zijn afkomstig uit De Verminkten, een novelle uit 1923 van de Duits-Tsjechische auteur Hermann Ungar die Don Duyns nu voor het toneel heeft bewerkt. Ungar schilderde mensen die het leven voor elkaar tot een hel maken en gaf daarmee een benauwend beeld van de samenleving. Daarvan is in de voorstelling niets terug te vinden. Duyns zoekt het als regisseur in oppervlakkige absurditeiten.

Growing up in Public, de groep waar Duyns toe behoort, zegt onafgebroken te willen spelen, schrijven en regisseren. Die snelheid is aan de voorstelling af te zien: het acteerwerk blijft ondermaats en de enscenering is stuurloos. Je ziet de acteurs worstelen met tal van variaties op angst, maar in de manier waarop ze die tonen is geen enkele eenheid te ontdekken.

Robijn Wendelaar probeert lukrake zenuwtrekken, Michel Dunant zet als Franz grote angstogen op, de Karl van Stijn Westenend stort zich telkens in een oorverdovende schaterlach terwijl Dennis Rudge als verpleger zijn zinnen vrijwel onbewogen zegt. De koortsdroom die Duyns zegt na te streven is ver te zoeken. Zijn productie is te onsamenhangend om enige indruk te maken.

Marian Buijs

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden