Door ruisjes in Robert Holls stem heen hoorde je hoop

Het Residentieorkest was topfit en dirigent Reinbert de Leeuw zoog ieder orkestlid persoonlijk mee, de diepte in. Al had Robert Holl last met zijn stem, je hoorde hoop, moed en uiteindelijk de verlossing.

Reinbert de Leeuw. Beeld ANP Kippa
Reinbert de Leeuw.Beeld ANP Kippa

Sjostakovitsj' Vijftiende symfonie, zijn laatste, kreeg als bijnaam 'De speelgoedwinkel'. Niet gek, als je hoort hoe de fluiten en het klokkenspel onbekommerd jubelen. Het verhaal gaat dat die speelgoedwinkel echt heeft bestaan. Maar, zoals altijd in het werk van de componist, is er een dubbele bodem. Pal tegenover het kinderpaleis stond de Loebjankagevangenis, de plek waar elke Rus kon worden opgesloten en gemarteld.

Het topfitte Residentieorkest wil biografie en muziek verbinden en had acteur Aus Greidanus sr. ingehuurd als krantenverkoper. In een zware winterjas, met bontmuts en verwaarloosde baard vertelde hij hoe hij iedere ochtend een praatje maakte met Sjostakovitsj, die bij hem in de kiosk zijn krant en een pakje sigaretten kocht.

Matters of Music - Sjostakovitsj. Klassiek, Aus Greidanus sr., Robert Holl, Residentieorkest o.l.v. Reinbert de Leeuw. 27/1, Zuiderstrand-theater, Den Haag.

Zijn geënsceneerde inleiding werkte uitstekend. De toehoorders in de volle zaal van het Zuiderstrandtheater streken het zilt uit hun haren, klaar voor een hypergeconcentreerde uitvoering, waarin de dirigent Reinbert de Leeuw ieder orkestlid persoonlijk meezoog, de diepte in.

De Michelangelosuite, Sjostakovitsj' zelden geprogrammeerde liederen-cyclus op in het Russisch vertaalde teksten van Michelangelo Buonarroti, kreeg te kampen met een braampje op de stem van de bas Robert Holl.

Na een aangrijpend gezongen begin was het er ineens. Holl nam een slok water, maar het liet zich niet verdrijven. En toch, door de ruisjes heen, hoorde je hoop, gelatenheid, moed, en uiteindelijk ook de verlossing die Sjostakovitsj zo aansprak in Michelangelo's verzen. Robert Holls stem mocht het laten afweten, de kracht van zijn boodschap was door niets te stuiten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden