TV-recensie Heartstrings

Dolly Parton’s Jolene laat zich in 2019 niet meer slutshamen

Dolly Parton’s Heartstrings bewijst dat je liedjes niet moet willen verfilmen

Waar gaat Jolene over? Over een vrouw, countrydiva Dolly Parton zelf, die vreest dat een roodharige schoonheid er met haar man vandoor zal gaan? Of is het liedje – zoals historicus Nadine Hubbs onlangs opperde in de podcast Dolly Parton’s America – juist een verdekte lesbische ode aan Jolene?

Parton beleefde dit jaar een grootse renaissance: ze schoof aan bij die terecht bejubelde podcast, zong sportief een mopje mee met danceproducers Galantis en Mr. Probz en produceerde Dolly Parton’s Heartstrings, dat eind november verscheen op Netflix.

Net als in de podcast wordt in die achtdelige serie, met telkens een verhaaltje gebaseerd op een van haar nummers, ook Jolene aan een nieuwe interpretatie onderworpen. Langs de feministische meetlat scoorde het nummer altijd maar zo zo: waarom is die zangeres overgeleverd aan Jolene, is die man van haar dan niets meer dan een ruggegraatloze primaat?

Laat dat maar over aan Jolene 2019: aspirerend countryzangeres, barvrouw én vierdegolffeminist. Ze redt Emily, de onzekere getrouwde huismus in dezen, van een aanranding. Daarop worden ze, zoals dat gaat, onmiddellijk hartsvriendinnen, maar Emily wordt ook onzeker van Jolene: naast flaming locks of auburn hair heeft Jolene een royale boezem, gehuld in gehaakte minibralettes, en ze verslindt in haar lunchpauze getrouwde mannen.

Nu zeg ik niet dat vrouwen als Jolene niet bestaan, maar… nee, ik zeg wel dat vrouwen als Jolene niet bestaan. Jolene zegt dingen als: ‘Ik doe wat ik wil, wanneer ik dat wil, met wie ik dat wil’, en dan knikt haar bazin, gespeeld door Parton, van: o, jij malle, bevrijde meid.

Het is niet moeilijk in Jolenes teksten Parton te herkennen, die zich al vier decennia verdedigt voor haar hyperbolische vrouwelijkheid. Toen journalist Barbara Walters in 1977 tegen Parton zei: ‘Je hóéft die blonde pruiken en extreme kleding niet aan’, zei Parton op opgewekte toon: ‘Ik kan het me veroorloven te spelen met make-up en kleding, omdat ik zeker ben van mezelf.’ In die zin was ze de keuzefeministen ver vooruit.

Ook Jolene 2019 laat zich niet shamen en leert Emily al gauw een vrij progressief lesje: Jolene is slachtoffer van slutshaming en een hypocriete standaard, waarbij vrouwen de verantwoordelijkheid krijgen toegeschoven die overspelige mannen toekomt. Inderdaad, een waardevol inzicht, maar wie weet de weg naar dit utopia waar vrouwen die elkaar het ene moment voor hoer uitmaken, het volgende verzusterd in de armen vallen?

In de andere lange, lange afleveringen komt meer hartezeer en smart voorbij, maar alleen als vehikel voor prekerige dooddoeners: zo komt een homofobe moeder tot het inzicht dat ze toch van haar zoon kan houden (al is hij ongeneeslijk homo!).

De reden dat de serie zo spectaculair mislukt is, is precies de reden dat Dolly’s muziek en persona wereldwijd geliefd zijn: ze is uitgesproken a-politiek. Dolly is, zoals podcastmaker Jad Abumrad zegt: ‘een smorgasbord van tegenstellingen die toch samenhangend zijn’.

Als je de ruimte die Dolly doelbewust open laat invult, hou je boodschappen over die platter zijn dan een Hallmarkkaart. In Dolly Parton’s Heartstrings wordt niets gezongen of gezegd dat Dolly niet zelf ooit korter en charmanter heeft gezongen of gezegd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden