Doen of denken in een duinpan

Oerol

Ziel en geweten worden flink bevraagd op de 35ste editie van buitenfestival Oerol op Terschelling. Van ecologische thema's tot politieke dilemma's, alles wordt bediscussieerd. Mét exploderend zand.

Collectief Walden in Windstilleven op Terschelling. Beeld Saris & den Engelsman

Het blijft een mooi beeld: de eenzame mens op een duinrug, nietig en machtig tegelijk, zijn silhouet afgetekend tegen wolkenluchten. Een verleidelijk plaatje voor een locatievoorstelling tijdens het buitenfestival Oerol op Terschelling, zo blijkt. Veel makers gebruiken dit beeld deze jubileumeditie (Oerol bestaat 35 jaar). Vaak als opening: het publiek in een duinpan valt vanzelf stil, opkijkend tegen die denkende, weifelende, tollende, beschouwende of naar gezelschap snakkende mens. Want ziel en geweten worden flink bevraagd in een groot aantal voorstellingen. Blijkbaar dwingt het weidse landschap van Terschelling tot introspectie.

 Oneindige denkkracht

Veel theatermakers spelen met existentiële kwesties zoals loslaten en vasthouden, acceptatie van vergankelijkheid, de beste houding tegenover oorlog en milieuvervuiling (mouwen opstropen of veilig lobbyen)? Doen of denken, that's the question op Oerol 2016.

Het jonge collectief BOG. pakt die vraag radicaal aan in een eindeloze gedachtestroom, lopend van duin tot duin. Werkt de oneindige denkkracht van de mens, die hem onderscheidt van dieren, verlammend of verlossend? (recensie, zie onder).

Een paar duinen verderop bevraagt Collectief Walden in Windstilleven de relativiteit van tijd in een originele afwisseling van beeld en tekst. Wetenschappelijke theorieën worden geïllustreerd met een kunstig spel met spiegels en in het landschap geprojecteerde slogans. Een fraaie verstilde tocht over het verschil tussen beleefde tijd en klokkentijd, tussen verandering en verlies. Herkenbare dilemma's, getuige het gretige applaus na de filosofische oneliners.

Oerol duurt nog t/m 19/6.

Speels pseudoritueel

Windstilleven is concreter dan de zweverige duintocht NIDO/Rizoma bij ochtendgloren (5 uur 's ochtends). Toeschouwers stappen zwijgend achter elkaar, terwijl regendruppels ritmes tikken op poncho's. Vijftig amateurdansers rollen in blauwe kleren door het zand of blaten als viervoeters. Windorgels tingelen en valse pianoklanken vervliegen in de wind.

Het publiek blijkt ontvankelijk: ze pakken elkaar vast en om half 7 golft een mensenslinger door de duinen. Aardig beeld, speels pseudoritueel, mits de geest op standje 'zen' staat.

De natuur als woordvoerder smeekt om ecologische thema's, zoals overconsumptie in het helaas overdreven expliciete Instant Happiness van Cello8ctet Amsterdam & Via Berlin. De flexibele cellisten musiceren in huidkleurig ondergoed en dwalen tussen de bomen. Ze jagen de inhoud obsessief na, maar het ligt er allemaal duimendik bovenop.

Recensies

De Ilias door ongenaakbare posterboys (***). Goed gespeelde pastiche op filmische oorlogsheroïek vol effecten.

OER. (****) Het jonge collectief BOG kiest in alles voor kaalslag.

Walden sart het publiek met hilarische dubbelzinnigheden (*****). Arjen Ederveen en Jack Wouterse zijn knap op dreef in hun broeierige moestuin.

Walden. Door Ro Theater.

De Finale

Ludieker zijn de hilarische alarmbellen die Kiemkracht van Het Houten Huis en PeerGrouP laten rinkelen: een geestige nabootsing van catastrofes als stijgende zeespiegels en een ontdooiende zaadbank op Spitsbergen, gespeeld door energieke mimers.

Zelfs politieke dilemma's krijgen een introspectieve behandeling, zoals in de rake slotaflevering van George & Eran lossen Wereldvrede op: De Finale. Serieuzer dan in hun eerste twee conflictkomedies drijven ze nu een wig tussen lobbypogingen om de wereldvrede af te dwingen (Eran) versus concrete hulpacties (George). Natuurlijk is een oplossing onhaalbaar, al komen ze verraderlijk dichtbij door... elkaar in het gezicht te spugen. De clou: trouwe vriendschap en een groot incasseringsvermogen.

Vriendschap en loyaliteit staan eveneens ter discussie in de oorlogskomedie De Ilias van Toneelgroep Oostpool (zie onder). Mét exploderend duinzand. Want dat kan ook tijdens Oerol: 'bermbommen' van graspollen ingraven en daarmee de mens van de duinrug knallen.


De Oerolbezoeker

Tijdens de 35ste editie van Oerol is de jacht op een voorstellingskaartje nog altijd een van de belangrijkste gespreksonderwerpen onder toeschouwers. Evenals de vraag: 'Wat heb jij nog meer gezien?' Je hoort publiek voortdurend herinneringen ophalen aan onvergetelijke hits uit eerdere jaren. Onder de bezoekers tekent zich duidelijk een meerderheid af van vutters met kussentjes onder de arm zelfs verwarmde naast veel klassen met middelbare scholieren en vriendinnenclubs van vijftigers, vaak gekenmerkt door neonsjaals of vrolijke fietsmolentjes.

Tijdens de 35ste editie van Oerol is de jacht op een voorstellingskaartje nog altijd een van de belangrijkste gespreksonderwerpen onder toeschouwers. Evenals de vraag: 'Wat heb jij nog meer gezien?' Je hoort publiek voortdurend herinneringen ophalen aan onvergetelijke hits uit eerdere jaren. Onder de bezoekers tekent zich duidelijk een meerderheid af van vutters met kussentjes onder de arm - zelfs verwarmde - naast veel klassen met middelbare scholieren en vriendinnenclubs van vijftigers, vaak gekenmerkt door neonsjaals of vrolijke fietsmolentjes.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.