Documentaires om in juni voor thuis te blijven

De Volkskrant selecteert elke maand documentaires op televisie en internet om voor thuis te blijven. Voor juni in de tiplijst: documentaires over Nobelprijswinnares Herta Müller en de drie NPO Doc themaweken: over eten, een ode aan de taxichauffeur en muzikale documentaires.

Still uit Jiro, Dreams of Sushi.Beeld .

Het alfabet van de angst

De film Het alfabet van de angst is een reis naar de bronnen van het werk van de Roemeens-Duitse schrijfster Herta Müller (1953), die in 2009 de Nobelprijs voor de Literatuur ontving. Leven in een dictatuur is het thema van haar werk. Müller groeide op in Ceaucescu's Roemenië, waar ze als kind van Duitstalige Roemenen hardhandig kennis maakte met de communistische staatsterreur. Wat volgde was een leven van angst voor voortdurende verhoren en manipulaties door de Securitate. De angsten en trauma's die daaruit voortvloeien bepalen haar leven nog sterk.

In de beslotenheid van haar huis in Berlijn vertelt Herta Müller in de documentaire van John Albert Jansen over haar jeugd en de onderdrukking door het regime van Ceaucescu. De camera gaat ondertussen op zoek naar het landschap en de figuranten uit haar levensverhaal.
2Doc: Herta Müller, alfabet van de angst, 9 juni om 23.00 uur, NPO 2.

Herta MüllerBeeld Reuters

Themaweken NPO Doc

NPO Doc brengt drie themaweken deze maand, met documentaires over eten, een ode aan de taxichauffeur en muzikale documentaires die de zuidelijke ziel van de Verenigde Staten blootleggen.

Vanaf 6 tot en met 12 juni zijn er onder de titel 'hitsige hapjes' verschillende documentaires te zien over wijn, truffels, mosselen en gepassioneerde koks. Met onder meer Jiro, Dreams of Sushi (David Gelb, 2011), over een sushi-restaurant in Tokio gerund door de beste sushi-chef ter wereld: de 85 jarige Jiro Ono. Hij droomt er al zijn hele leven van ooit de perfecte sushi te maken. Drie sterren gaf Volkskrant-recensent Kevin Toma destijds.
Jiro, Dreams of Sushi: 11 juni om 20.10 uur.
De tekst loopt door onder de video

In L'Amour des Moules wordt het liefdesleven van de mossel belicht. Een film van Willemiek Kluijfhout, van wie onlangs de documentaire Sergio Herman: Fucking Perfect in première ging. 'Door de extreme close-ups van de glanzend rood-bruine mosselschaal en de versnelde opnames van het leven op een mosselbank, waar de schelpjes vrolijk door elkaar krioelen, ga je beslist anders kijken naar de mossel', schreef Volkskrant-recensent Kevin Toma over L'Amour des Moules in zijn tweesterrenrecensie. 'Maar inzichtelijk of interessant wordt L'Amour des Moules nauwelijks.'
L'Amour des Moules: 9 juni om 21.30 uur.

Sterrenrestaurant Parkheuvel in Rotterdam is de rode draad in De smaak van de ziel (Robbert Kiem Hwat So, 2010). De documentaire is opgebouwd rond portretjes van chef-kok Cees Helder en zijn vrouw Rosalie, zijn opvolger Erik van Loo met echtgenote Anja en de inmiddels ex-hoofdinspecteur van Michelin Paul van Craenenbroeck. Volgens Mac van Dinther levert dat aardige inkijkjes op in het leven van een (ex)sterrenchef.
De smaak van de ziel: 10 juni om 21.20 uur.

Taxi

Van 13 tot en met 19 juni zet NPO Doc de meter aan en ligt de focus een week op de taxi. Een van de documentaires is het liefdesverhaal Alfred & Jakobine (Jonathan Howells, GB/Canada, 2014). In de zomer van 1955 reist het verliefde koppel Alfred en Jakobine de wereld rond in een oude Londense taxi. Tot Alfred er plotseling vandoor gaat, en Jakobine's hart breekt. In de documentaire gaat veertig jaar later de inmiddels 84-jarige Alfred met de opgeknapte taxi en hun zoon Niels op zoek gaat naar Jakobine.
Alfred & Jakobine: 13 juni om 21.05 uur.

Verder is ook te zien Metaal en Melancholie, het karaktervolle portret van taxichauffeurs in Lima waarmee Heddy Honigmann in 1993 doorbrak als documentairemaakster.
Metaal en Melancholie: 18 juni om 20.40 uur.

Rednecks & Dixie Chicks

Van 20 tot en met 26 juni op NPO Doc veel muzikale documentaires, waaronder de documentaire Shut Up & Sing uit 2006 van Barbara Kopple over countrytrio Dixie Chicks. Die halen de woede van conservatief Amerika op hun hals na de opmerking van Dixie Chicks-zangeres Natalie Maines: 'We're ashamed that the President of the United States is from Texas.' Kopple laat zien hoe de band uit Dallas de negatieve beeldvorming probeert om te buigen door hun muziek te laten spreken.
Vier sterren kreeg Shut Up & Sing in de Volkskrant in 2007. 'De muziek van de Dixie Chicks komt pas op de tweede plaats; hun eerlijkheid en ontwapenende charme zijn de belangrijkste troeven van Shut Up and Sing. De moraal van het onderhoudende verhaal: het is belangrijk voor je mening uit te komen en elkaar te steunen.'
Shut Up & Sing: 20 juni om 20.30 uur.

Een boze fan adviseert de Dixie Chicks naar Frankrijk te verhuizen.Beeld .

Alan Lomax

Een Gouden Kalf-winnaar in deze serie muziekdocumentaires is Lomax, the Songhunter (NPS, 2006) van Rogier Kappers. Een portret van Alan Lomax, de man die zijn leven wijdde aan het verzamelen van volksmuziek. Kappers gaat naar de muzikanten die eens door Lomax werden bezocht. Hij vindt stokoude dorpsbewoners, die zich de reusachtige Amerikaan herinneren.
Lomax, the Songhunter: 22 juni om 22.10 uur.

In de legendarische countrydocumentaire Heartworn Highways laat James Szalapski het leven zien van een aantal grondleggers van deze stroming, halverwege de jaren zeventig in Nashville, onder wie Townes van Zandt en een jonge Steve Earle. Een cultfilm over de muziek en de tijdgeest in Texas en Tennessee. Onlangs verscheen een vervolg op deze documentaire, Heartworn Highways Revisited. Volgens filmblad Variety krijgt nieuw countrytalent uit Nashville de ruimte in deze opvolger, die rijk is aan goede muziek maar weinig context biedt.
Heartworn Highways: 21 juni om 22.10 uur.

In Searching For The Wrong-Eyed Jesus trekt de Britse fotograaf Andrew Douglas met singer-songwriter Jim White in een oude Chevy door het zuiden van de Verenigde Staten en ontmoet onderweg opmerkelijke zuiderlingen. De liedjes van onder meer Jim White, The Handsome Family en David Johansen passen er naadloos, zag Ariejan Korteweg in 2003. 'Ze versterken de magische, soms grimmige, vrijgevochten sfeer van de streken die worden bezocht.'
Searching For The Wrong-Eyed Jesus: 25 juni om 20.05 uur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden