Djurre de Haan: ‘De lichtheid van Awkward i was even ver te zoeken’

Het duurde zeven jaar, maar eindelijk is er weer een nieuw album

Toen hij zijn plaat Everything on Wheels ( 2011 ) maakte liep het leven van Djurre de Haan (aka Awkward i) inderdaad op rolletjes. Maar kort daarna veranderde alles. Zijn nieuwe plaat Kyd is een verslag van een zware tijd, maar ook een lichtvoetige reflectie op vader worden en toch kind blijven.

Beeld Sanja Marusic

Het moet een van de bizarste momenten uit de geschiedenis van de Nederlandse videoclip zijn, in Happiest Man (At Your Funeral) van Awkward i. Zoek maar eens op op YouTube. Prachtig liedje, prachtige ‘Scandinavische’ minispeelfilm over ridders. Wie meteen naar de bloedige actie wil, spoelt door naar minuut 3.

We zien Djurre de Haan (37), de man achter het pseudoniem, als Middeleeuwse bard zijn liedje zingen in het bos, rustig spelend op een luit. En dan komt het: een van de ridders nadert hem van achteren en slaat de blonde minstreel met een maai van zijn zwaard de kop van de romp. Fonteintje bloed. Het lichaam stort ter aarde. Stilte.

Componeren voor film

In werkelijkheid zit het hoofd van Djurre de Haan nog op zijn plaats en kan de clubtournee van Awkward i, ter ondersteuning van het prachtalbum Kyd, vanavond gewoon van start in Paradiso.

Twee weken eerder. Djurre de Haan zit in een café aan de Amstel, in zijn thuisstad Amsterdam, klaar voor een ochtendgesprek met de Volkskrant. Dat wil zeggen: eerst koffie, en nog maar een kop, want hij moet zichzelf even wakker schudden. De vorige dag is de Happiest Man-video opgenomen: zestien uren non-stop in touw in de buitenlucht, met de bevriende regisseur Michiel ten Horn, crew en acteurs.

‘Hartstikke low budget allemaal’, zegt De Haan. ‘Al die mensen kwamen opdraven om er iets moois van te maken. Het was ontroerend.’

Ziedaar het voordeel van De Haans parallelle carrière: tussen de Awkward i-albums maakte hij naam als componist voor theater en film, waaronder de muziek voor de Michiel ten Horn-films De Ontmaagding van Eva van End (2012) en Aanmodderfakker (2014). Het leverde hem twee Gouden Kalf-nominaties op. En handige contacten voor zo’n clip, dus.

Tegelijkertijd verklaart zijn succes als film- en theatercomponist waarom we zo lang moesten wachten op het derde album van Awkward i, De Haans artiestennaam als liedjessmid. Tussen tweede album Everything On Wheels (2011) en Kyd gaapte een gat van zeven jaar.

‘Componeren voor theater en film is uitdagend en leuk’, zegt hij. ‘Mijn partnerschap met Michiel ten Horn heeft beslist mijn leven verrijkt, maar de liedjes voor mijn Awkward i-platen zijn de enige waarvan ik wakker lig. Als ik te lang geen eigen liedjes maak, word ik onrustig en ga ik aan mezelf twijfelen.’

Verlegenheid en ongemak

Hij begon ermee in 2000, toen hij nog in zijn geboortestad Groningen woonde. In 2005 en 2006 verschenen twee Awkward i-ep’s. Hij was een tijdje bandlid van Alamo Race Track, maar werkte ondertussen aan zijn eigen debuutalbum I Really Should Whisper, dat in 2009 verscheen.

Artiestennaam én albumtitel ademden verlegenheid. Een zeker ongemak ook: lichte angst om naar voren te stappen, zichzelf tot muzikant uit te roepen en aandacht te vragen voor die melodieuze liedjes, opbeurend van toon maar met een onderstroom van melancholie. Ze refereerden subtiel aan het werk van door De Haan bewonderde liedjesschrijvers als Randy Newman, Elliott Smith en Bill Callahan, met melodieën die liever frivool een omweg nemen dan de geijkte weg kiezen, ambachtelijk geboetseerd, speels en lichtvoetig gearrangeerd en gezongen.

De titel van de opvolger was al even veelzeggend: Everything On Wheels, een ludieke, letterlijke vertaling van ‘alles op rolletjes’. Dat was ook zo. Zelfvertrouwen. Hoogconjuntuur. Kyd, daarentegen, is zijn coming-of-age-album, waarop hij verslag doet van een zware tijd.

Everything On Wheels was net verschenen, ik zat in de verrukkelijke wittebroodsweken, toen ik te horen kreeg dat ik een kind had verwekt. Dat was niet de bedoeling geweest. Het zette alles op zijn kop. Met de moeder ga ik prima om, maar ik heb geen relatie met haar en dus zag ik een leven vol moeilijkheden voor me, met een kind tussen ons in. Ik realiseerde me dat ik zelf definitief kind-af was.’

Oud genoeg om zelf zijn naam te kiezen

Al in 2012 werkte hij aan het liedje dat de opener van Kyd zou worden: Milkshakes Funnelcakes, een fantasie over de eerste verjaardag van zijn kind, geschreven toen zijn dochter nog geboren moest worden.

‘Schrijven over kinderen, dat heeft alleen Randy Newman écht goed gedaan’, lacht hij en hij noemt diens Memo To My Son (1972). ‘Verder gaat het bijna altijd mis. Als ik John Lennon over zijn ‘beautiful, beautiful boy’ hoor zingen, denk ik: ik ken dat kind niet eens, wat moet ik ermee?’

De albumtitel Kyd las hij in een artikel over een commune waarin een jongetje naamloos bleef tot hij oud genoeg was om zelf zijn naam te kiezen. Hij koos voor Kyd.

‘Fascinerende naam. Intrigerend woordbeeld. Kyd verwijst naar een kind, maar heeft tegelijkertijd iets kouds, post-moderns, bijna robot-achtigs.’

Geduld

Het bleek ook een naam met een magnetische werking: het was alsof de werkelijkheid ernaartoe werd gezogen. Hij werd genomineerd voor een Gouden Kalf, voor de muziek bij De Ontmaagding van Eva van End (2012), maar kreeg een dag na dat heuglijke nieuws te horen dat zijn moeder getroffen was door een hersenbloeding.

‘Dan ben je ineens weer heel erg kind’, zegt hij. ‘Ze was bijna dood geweest. Alles ging net zo lekker: genomineerd voor een prijs, uitgenodigd voor zo’n gala. Ik dacht: dit is een leuk leven, Maar één telefoontje was genoeg om me erop te wijzen wat ik werkelijk ben: het kind van mijn moeder.’

Het concept won aan betekenis. De titel van het album stond vast, maar één vrees bleef: dat Kyd een te sombere plaat zou worden.

‘De gebeurtenissen drukten zwaar op me. Ik dacht: straks komen er alleen nog maar larmoyante klaagliedjes uit me. Die zijn meestal niet te pruimen. De lichtheid die bij Awkward i hoort, was even ver te zoeken.’

Dus wachtte hij geduldig schrijvend, herschikkend en schavend tot de juiste toon zich weer aandiende. In de tussentijd maakte hij muziek voor twee jeugdvoorstellingen van theatergezelschap Maas (Alleen op de wereld en Het verhaal van de getallen), voor Aanmodderfakker (2014) en de Ties Schenk-film Monk (2017).

‘Ik maak al mijn muziek vanuit hetzelfde gevoel, maar componeren voor theater en film is wel een andere tak van sport. Wanneer je aan een eigen liedje begint, is er niets, alleen een leeg vel papier. Voor een film of theaterstuk begin je nooit op nul. Er is een script, een regisseur die wensen kenbaar maakt. Het doek is niet blanco.’

Volwassenwording

Tot in 2016 werkte hij aan Monk. Daarna was het tijd voor Kyd en nam hij even geen andere klussen meer aan.

‘Als je wilt schrijven, moet je jezelf een tijdje verbieden te schrijven. In zekere zin heb ik dat gedaan, voor wat Awkward i betreft. Toen ik aan het album begon, voelde ik me bevrijd: mijn dochter is geweldig, de relatie met haar moeder is prima, mijn eigen moeder leeft nog en ik mocht met mijn plaat aan de gang. Op Kyd doe ik verslag van een moeilijke tijd, maar om er mooie liedjes over te kunnen maken, moet die wel achter de rug zijn, zodat je met plezier over die periode kunt schrijven. Die paradox is vruchtbaar.’

Hij sprankelt, Kyd, de plaat die zijn volwassenwording markeert, als man en misschien ook wel een beetje als muzikant.

‘Ik heb er lang over gedaan om mezelf als een echte muzikant te gaan beschouwen’, zegt hij. ‘Ik dacht: je hebt échte muzikanten, zoals Randy Newman en Bill Callahan, en je hebt mensen zoals ikzelf, die ook een beetje muzikantje lopen te spelen. Ik weet nog altijd niet hoe je een goed liedje maakt, er is nooit iets zeker, maar muzikant durf ik mezelf nu in elk geval te noemen.’

Draaiende motor

Het wachten op een Awkward i-album gaat niet nog eens zeven jaar duren, belooft hij. Hij wil niet nog eens worden ‘vergeten’, want dat is natuurlijk het risico van lange tussenpozen. Met zijn muzikale partner in crime David Corel zette hij al zeven of acht liedjes in de steigers voor het volgende album.

‘Over een poosje maakt Michiel misschien weer een film en vraagt hij mij weer voor de muziek. Dan zeg ik geen nee, word ik enthousiast en ligt Awkward i weer even stil. Dus dacht ik: nu de motor zo fijn draait, moet ik zo veel mogelijk doen.’

Hij denkt terug aan vroeger, toen hij bij een vriendje speelde dat een paar akkoorden kon spelen op de gitaar.

‘Hij speelde, ik zong. We namen onszelf op met zijn cassetterecorder, luisterden het terug en daar was die sensatie: we hebben een liedje gemaakt! Dat euforische gevoel is altijd hetzelfde gebleven: het is weer gelukt, ik heb weer een beetje bestaansrecht afgedwongen.’

Awkward i: Kyd. Excelsior/V2. Live: 23/4 Paradiso, Amsterdam. 3/5 Victorie, Alkmaar. Tournee t/m 1/6.

De drie albums van Awkward i staan op Spotify, maar de muziek die hij componeerde voor de films Aanmodderfakker (2014) en Monk (2017) ook, zij het onder zijn eigen naam Djurre de Haan. Als zanger is hij ook te horen op het album Unicorn Loves Deer (2011) van Alamo Race Track.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.