Dit zijn de beste films van 2016 volgens de Volkskrant-filmredactie

Het was een jaar met geweldig veel sterke jeugdfilms en animatiekunst. Toch is dé film van het jaar een Duitse komedie. Dit zijn de 20 beste films van 2016 volgens de Volkskrant-filmredactie.

Toni Erdmann is volgens de Volkskrant-filmredactie de beste film van 2016.

1 Toni Erdmann

Maren Ade

Wie de Duitse komedie over een in situatiegrappen grossierende vader Winfried en zijn gestreste expatdochter Ines nog niet uitzat, moet nu echt opschieten. Voor het effect dienen de 162 minuten in één ruk te worden bekeken in een filmzaal, tussen (beurtelings) geïrriteerd, verbaasd, schaterlachend en ontroerd publiek. Dat de spraakmakendste arthousefilm van 2016 met geen enkele andere film wordt vergeleken, is wellicht het grootste compliment aan Maren Ade. 'Ik had iets tussen drama en komedie in mijn hoofd', zei de regisseur en scenarist in gesprek met de Volkskrant, 'zonder te weten waar het zwaartepunt zou komen te liggen.' En, over de (non)existentie van Duitse humor: 'Misschien hebben we de neiging die humor te verstoppen. Maar hij is er wel.'

Lees onze recensie*****

De Volkskrantlezer beslist

Het aangrijpende kidnapdrama Room kwam in de buurt, maar dé triomf van het bioscoopjaar was de dans van DiCaprio en zijn grizzly. Ook de Volkskrantlezers spraken zich uit: The Revenant is de film van 2016.

2 La La Land

Damien Chazelle

Zelfs in deze cynische tijden blijkt het mogelijk: een musical in klassieke Hollywoodstijl, die je met zijn zwierig-bonte regie ten dans vraagt en niet meer loslaat. Dat ook een musicalplot triest mag zijn, leerde regisseur Chazelle (Whiplash) dan weer van Franse genrefavorieten als Les parapluies de Cherbourg (Jacques Demy, 1964). Ryan Gosling en Emma Stone, voor de derde keer in hun loopbaan figurerend als liefdespaar, zijn verrukkelijk en Justin Hurwitz' fijne muziek blijft maar dwarrelen door je hoofd.

Lees onze recensie****

La La Land: Een musical in klassieke Hollywoodstijl.

3 Elle

Paul Verhoeven

Je kunt jezelf op je 77ste nog eens heruitvinden als Franse filmer, n'est-ce pas?

Zuur voor ons: we zijn Paul Verhoeven nu voorlopig kwijt. Althans: volgens filmwebsite IMDB begint de Hollander nu eerst met Lyon 1943, een oorlogsdrama over het Franse verzet. En reken maar dat die Amerikanen weer aan Verhoeven trekken, straks na de Golden Globes. Verhoeven krikte de internationale status van Nederlandse regisseurs weer eens op, met zijn satirische verkrachtingsthriller die - en dat was pas écht schokkend - zonder rel in de bioscoop verscheen. Geen boze ontvangst bij Sonja. En zelfs geen boze Amerikanen.

Lees onze recensie*****

Elle: Een satirische verkrachtingsthriller.

4 The Red Turtle

Michael Dudok de Wit

Met zijn lange animatiefilmdebuut maakte Oscarwinnaar Michael Dudok de Wit (Father and Daughter) een wonderlijke, meeslepende doch radicale film. Zonder dialoog vertelt The Red Turtle over een drenkeling die overleeft op een onbewoond eiland waar mens, dier, natuur, droom en herinnering samensmelten. Belangrijk bewijs dat buiten gebaande cinematografische paden bewegen loont: nooit werd hier een film van de Japanse Ghibli-animatiestudio zo goed bezocht.

Lees onze recensie*****

5 Ma vie de Courgette

Claude Barras

In een jaar met geweldig veel sterke jeugdfilms stak dit aandoenlijke stop-motion-animatiedrama er alsnog met kop en schouders bovenuit. Regisseur Claude Barras en scenarist Céline Sciamma (zelf ook een begenadigd filmmaakster) vertellen met veel kunde en liefde over het verwaarloosde jongetje Courgette, dat na de dood van zijn moeder in een opvanghuis terechtkomt. Een eerlijke, hoopvolle film die kinderen én volwassenen weet te raken.

Lees onze recensie*****

Ma vie de Courgette: Aandoenlijke stop-motion-animatiedrama.

6 De kinderen van juf Kiet

Petra Lataster-Czisch, Peter Lataster

Een jaar lang filmden Petra Lataster-Czisch en Peter Lataster in een Brabantse instroomklas, waar vluchtelingenkinderen als Jorj, Leanne en Haya worden ondergedompeld in de Nederlandse basisschoolcultuur. De schijnbare eenvoud waarmee de filmmakers zowel de dagelijkse akkefietjes als het minder zichtbare leed van de kinderen blootleggen, getuigt van een jarenlang aangescherpt timmermansoog.

Lees onze recensie*****

7 El abrazo de la serpiente

Ciro Guerra

Zoals Apocalypse Now je meenam langs de rivier richting de kern van de Vietnamoorlogsgekte, zo sleept deze bedwelmende filmtrip je diep in het Colombiaanse Amazonewoud, waar twee westerse wetenschappers dertig jaar na elkaar op zoek gaan naar dezelfde ayahuasca-achtige geneeskrachtige plant. Vol spectaculaire inzichten in hoe de menselijke ziel, en samenhangend de aarde, zijn veranderd: naadloos passend in 2016.

Lees onze recensie****

El abrazo de la serpiente: Een bedwelmende filmtrip.

8 Fuocoammare

Gianfranco Rosi

Hartverscheurende, onvergetelijke documentaire over het vluchtelingendrama op en rondom Lampedusa: de Middellandse Zee als massagraf. Regisseur Rosi toont wat niemand wil zien en zorgt ervoor dat je desondanks blijft kijken.

Lees onze recensie****

Fuocoammare: Een hartverscheurende, onvergetelijke documentaire over het vluchtelingendrama.

9 Room

Lenny Abrahamson, 2015

Onvoorstelbaar eigenlijk, dat zo'n naargeestig onderwerp - jongetje zit al zijn hele leven gevangen in een morsig hol, samen met zijn jonge moeder - zo'n hartverwarmende feelgoodfilm oplevert. Met dank natuurlijk aan het fantastische, symbiotische spel van debutant Jacob Tremblay en Oscar-winnares Brie Larson, terwijl het happy end zeker niet te makkelijk wordt verdiend.

Lees onze recensie*****

10 El Clan

Pablo Trapero

Zonder ook maar een greintje twijfel de krankzinnigste waargebeurde misdaadfilm in tijden. Over de Puccio's: het door de ogenschijnlijk keurige patriarch/psychopaat Arquímedes aangestuurde modelgezin dat zich heimelijk toelegt op ontvoering en moord. In opdracht van de politiediensten, maar ook naar eigen bevinding. Een grimmig, vitaal en Scorsesiaans-swingend portret van het Argentinië ten tijde van de regimewissel in de jaren tachtig.

Lees onze recensie****

El clan: De krankzinnigste waargebeurde misdaadfilm in tijden.

11 Nocturnal Animals

Tom Ford

Zwoel, sadistisch en prettig verontrustend is de tweede film van modeontwerper Tom Ford, waarin een geslaagd galeriehoudster wordt geconfronteerd met keuzen uit het verleden. Twee films voor de prijs van één, niet altijd even subtiel in elkaar gevlochten, wel beide vol spannende vragen en verrassingen. Natuurlijk ook zo stijlvol (en goed geacteerd) als je van een estheet als Ford mag verwachten.

Lees onze recensie****

Nocturnal Animals: Twee films voor de prijs van één.

12 Spotlight

Tom McCarthy

Onsexy journalisten onderzoeken seksueel misbruik binnen de katholieke kerk. Het leverde fijn ingetogen, Oscarwinnend drama op én een mooie en verdiende ode aan de onderzoeksjournalistiek.

Lees onze recensie****

Spotlight: Fijn ingetogen, Oscarwinnend drama.

13 Cemetery of Splendour

Apichatpong Weerasethakul, 2015

Vast advies bij het oeuvre van de Thaise meestercineast Weerasethakul: probeer het vooral niet allemaal te begrijpen. Ook in Cemetery of Splendour schept hij een lucide droomwereld, met zijn slaapzieke soldaten, gemoedelijk rondwandelende goden en zorgeloze zielsverhuizingen. Film is een hypnosemachine, zei Weerasethakul in Cannes tegen de Volkskrant en zijn zevende speelfilm illustreert dat punt helderder dan ooit.

Lees onze recensie*****

14 The Big Short

Adam McKay

Hoe maak je de hypothekenbubbel begrijpelijk én aantrekkelijk? Laat een bloedmooie actrice het uitleggen vanuit een bubbelbad. Seksistisch, ook memorabel. The Big Short zit vol met dit soort slimme trucjes en maakt zo een belangrijk, ingewikkeld onderwerp toegankelijk.

Lees onze recensie****

The big short: Seksistisch, en ook memorabel.

15 Anomalisa

Charlie Kaufman, Duke Johnson

Naast vrolijk stemmend voer voor escapisten, zoals het musicalsprookje La La Land, bood het filmjaar gelukkig ook onvervalste treurigheid. Meesterlijk verbeeldt Charlie Kaufman het sombere bestaan van een depressieve marketinggoeroe die aan een wonderlijke mentale stoornis leidt. Stop-motion-animatie in zijn meest creatieve, verwarring stichtende vorm: de poppen lijken nu eens uiterst realistisch, dan weer nachtmerrieachtig vals.

Lees onze recensie****

Anomalisa: Stop-motion-animatie in zijn meest creatieve, verwarring stichtende vorm.

16 The Revenant

Alejandro González Iñárritu

Na alle lof en Oscars was er de terugslag. Hoe die bravourevolle Iñárritu en dat visuele genie Immanuel Lubezki in feite shot voor shot de grote Rus Tarkovski kopieerden. Hoe er eigenlijk, net als in Mad Max: Fury Road, geen donder gebeurt in deze hele film. En toch. The Revenant plaatst de kijker op fenomenale wijze midden tussen de pelsjagers, indianen, beren, bereningewanden, bizons en galopperende paarden, tot óver de rand van het ravijn. En onvergetelijke filmervaring.

Lees onze recensie****

The Revenant: De favoriete film van 2016 van de Volkskrantlezers.

17 The Assassin

Hou Hsiao-hsien, 2015

De Thaise veteraan Hou wilde zich al langer aan een martial-artsspektakel wagen en kwam uiteindelijk met The Assassin, rond een 9de-eeuwse sluipmoordenares. Belangrijker dan de actiescènes is de transcendentale sfeer die spreekt uit Hous regie en obsessieve oog voor detail. Mist en langs de camera ruisende gordijnen vindt Hou duidelijk interessanter dan wapengekletter; we geven hem graag gelijk.

Lees onze recensie****

18 Neon Bull

Gabriel Mascaro

Zinderende cowboy-erotiek bij de Braziliaanse rodeo. Regisseur Mascaro zet de genderconventies op zijn kop in Neon Bull. Zijn surrealistische beelden zijn onvergetelijk.

Lees onze recensie****

Neon Bull: Zinderende cowboy-erotiek bij de Braziliaanse rodeo.

19 Hell or High Water

David Mackenzie

Wie iets van het moderne Amerika wilde begrijpen, deed er dit jaar goed aan om deze even dromerige als gewelddadige antiwestern te bekijken. Een bijna gepensioneerde Texas Ranger jaagt met zijn kompaan op twee bankovervallers, maar dat is slechts een kapstok voor een bedachtzame blik op verdwijnende vrijgevochten Amerikaanse waarden, leegloop van plattelandsdorpjes, hebzucht van bankiers, wraak, schuld, boete en de laatste stuiptrekking - of wederopstanding? - van de cowboy.

Lees onze recensie****

Hell or High Water: Een even dromerige als gewelddadige antiwestern.

20 Deadpool

Tim Miller

Eindelijk een Amerikaanse superheldenverfilming die buiten de lijntjes durfde te kleuren. Het gevatte Deadpool becommentarieerde tussen het spektakel door niet alleen zichzelf, de verbeelding van geweld en seksueel hokjesdenken. Producent Marvel nam ook een mogelijk invloedrijk risico: het productiebudget bedroeg slechts 55 miljoen dollar (een kwart van de reguliere stripblockbuster) en het creatieve team hoefde geen rekening te houden met de leeftijdskeuring. De film verdiende alsnog 748 miljoen euro en zette Hollywood-producenten aan het denken. Is het grote publiek weer toe aan films die de teugels meer laten vieren?

Lees onze recensie****

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden