'Dit is een triomf voor Verhoeven'

Paul Verhoeven heeft afgelopen nacht twee Golden Globes gewonnen met zijn film Elle. De 78-jarige Nederlandse regisseur won in de categorie voor beste buitenlandse film. Daarnaast kreeg zijn hoofdrolspeelster, de Franse actrice Isabelle Huppert, de prijs voor beste actrice voor haar rol als Michèle. We bellen met filmrecensent Bor Beekman van de Volkskrant die eerder Verhoevens film al beloonde met vijf sterren.

Paul Verhoeven Beeld afp

We mogen spreken van een enorme verrassing?

'Dit mag je gerust een triomf noemen. De Globes worden gekozen door de foreign press, dat wil zeggen: niet-Amerikaanse filmjournalisten werkzaam in Amerika. Maar de verkiezing is nadrukkelijk een Amerikaans feestje, voor de Amerikaanse film & televisie-industrie. Dat maakt de dubbele winst voor Elle en Verhoeven toch ook een soort comeback in Hollywood.'

'En dat Huppert wint van al die Amerikaanse actrices! Dat mag je ook een prestatie van Verhoeven noemen. Zo zal het in Frankrijk ook worden gezien. Vergeet niet dat Verhoeven voor zijn film eerst diverse Amerikaanse actrices heeft benaderd voor de rol. Namen heeft hij nooit genoemd, maar geen enkele wilde. Verkrachting als thema was waarschijnlijk toch te controversieel. Huppert wilde wel en krijgt na jaren acteren eindelijk de erkenning die haar toekomt. De bekroning is ook van betekenis voor de Oscars. Vrijdag sluit de stemming voor de nominaties van de Academy. Iedereen gaat ervanuit dat Isabelle Huppert daar straks bij zit.'

Des te opmerkelijker is dat Verhoeven met Elle niet op de lijst van de Oscars staat.

'Dat Verhoeven daar zelf níet bij zit - hij viel eerder af bij de groslijst voor beste niet-Engelstalige films - is saillant, om niet te zeggen: genant. Bij de negen titels die wél op die lijst staan zitten behoorlijk wat veilige, meer conventionele films dan Elle. Paul Verhoeven zei zelf dat Elle 'te controversieel' is voor de Oscars. Kan zijn. Je mag het onkunde noemen, van de Academy. Maar de Academy zit er wel vaker naast. En die Globes ook trouwens.'

Even terug naar de Globes. De laatste keer dat Verhoeven persoonlijk genomineerd was voor een Globe was in 1980, voor Soldaat van Oranje. Wat zegt dat over Verhoeven als regisseur?

'Kijk, hij is er nog. 78 jaar inmiddels, maar nog even vitaal en subversief als al die jaren. Als filmer is hij ook niet echt veranderd in al die jaren. Hij is in elk geval nog even speels. Als je hem zou vragen wat hij van de personages vindt in Elle zou hij denk ik zeggen dat het 'een stelletje idioten' zijn.

Verhoeven zei tijdens zijn danktoespraak dat hij vaak in de VS en in Nederland is afgeserveerd.

'Dat is ook zo. Hij heeft tegenwind gehad, hoon, spot en kritiek. Het is de rode lijn in zijn carrière. Hij noemt dat zelf als de reden dat hij destijds uit Nederland vertrok. Godzijdank vertrok, zou ik willen zeggen: hij vond zichzelf opnieuw uit, zoals hij dat met Elle nogmaals deed. In de VS kreeg hij ook meer waardering dan in Nederland. En ook daar kon hij in films als Basic Instinct of Starship Troopers dingen van zichzelf kwijt. Natuurlijk, ook in Amerika is hij van zijn troon gevallen. Denk aan Showgirls. Toch zie je dat ook die film na al die jaren een herwaardering heeft gekregen en in allerlei overzichten opduikt.'

Elle is de eerste film van Verhoeven in tien jaar. Betekenen de Golden Globes dat we zo'n lange filmloze periode niet meer gaan meemaken? Stromen de aanbiedingen nu weer voor Verhoeven binnen?

'Vergeet niet wat dit betekent in Frankrijk. Dat die Hollander de grote Isabelle Huppert aan haar eerste Amerikaanse filmprijzen helpt. Hij gaat geridderd worden, op z'n minst. En Verhoeven zal - wederom - alle medewerking krijgen voor zijn volgende Franse film, die al gepland staat. En vanzelfsprekend zal hij de nodige scripts uit Hollywood toegestuurd krijgen, maar of hij toehapt is zeer de vraag. Het moeten ook de juiste aanbiedingen zijn. En die zijn tegenwoordig zeer schaars in Hollywood. Ik hoop zelf dat hij nu eindelijk eens die Jezusfilm maakt. Of dat nou in Frankrijk is of Hollywood.'

Ten slotte: in Nederland reageren we verheugd op de Golden Globes voor Verhoeven. Maar officieel is Elle natuurlijk een Franse film met een Amerikaans script. Zit er eigenlijk wel iets Nederlands in die film?

'Er zit een schaatsscène in. Huppert die naar langebaanschaatsen kijkt. Nederlandser kan bijna niet. Geen Fransman zal naar schaatsen kijken.'

Verhoeven in een Franse jas

Paul Verhoeven begeeft zich met Elle niet enkel ver boven het Nederlandse speelfilmniveau, maar blaast ook de jaaroogst aan Franse arthouse aan gort. Lees hier de recensie van Volkskrant-filmrecensent Bor Beekman.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden