filmiffr-tip

Deze kroniek van Zuid-Koreaans vrouwenactivisme in de jaren negentig is zeker geen ver-van-je-bedshow

In haar documentaire Modern Korea – The Age of Beasts blikt filmmaker Jaeun Jeong terug op een periode die cruciaal bleek voor de vrouwenrechten in Zuid-Korea. De strijd van de Koreaanse vrouwen is herkenbaar (en nog lang niet klaar).

Pauline Kleijer
Modern Korea: The Age of Beasts
 Beeld
Modern Korea: The Age of Beasts

‘De enige taak van de vrouw is het kiezen van een goede echtgenoot. Vrouwen hebben de plicht hun kinderen op te voeden en huisvrouw te zijn.’ Een talkshow uit 1987 op de Zuid-Koreaanse staatstelevisie schetst een somber beeld van de vrouwenemancipatie in het land. Niet één, maar meerdere mannen beargumenteren dat vrouwen gewoon thuis moeten blijven. Een baan als secretaresse, dat kan nog net. Want zeg nou zelf, een man kan geen secretaresse zijn: ‘Dat zou raar zijn, het moet een mooie vrouw zijn. Vrouwen hebben een natuurlijke charme.’

In haar documentaire Modern Korea – The Age of Beasts blikt filmmaker Jaeun Jeong, een oude bekende van het Rotterdams filmfestival (haar speelfilm Take Care of My Cat deed in 2002 mee aan de Tiger Competition), terug op een periode die cruciaal bleek voor de vrouwenrechten in Zuid-Korea. Eind jaren tachtig, begin jaren negentig hadden veel vrouwen er genoeg van. Het land mocht dan steeds welvarender en democratischer worden, van kansengelijkheid was nog totaal geen sprake.

Jeong interviewt een aantal sleutelfiguren uit de vrouwenbeweging, maar het grootste deel van haar elegant samengestelde film bestaat uit televisiebeelden uit het archief van de Koreaanse staatszender. Begin jaren negentig duikt daar een lugubere trend op: steeds vaker wordt bericht over misdaden tegen vrouwen. De schokkende nieuwsuitzendingen over mensenhandel, seriemoordenaars en verkrachters krijgen een echo in het Koreaanse televisiedrama uit die tijd. In soaps en televisiefilms kijken vrouwen angstig om zich heen. Overal loert mannelijk gevaar.

Modern Korea: The Age of Beasts Beeld
Modern Korea: The Age of Beasts

Nam het geweld in die periode toe, of was het er altijd al en kreeg de samenleving er meer oog voor? In elk geval leverde het aandacht op voor een tot dan toe weggemoffeld probleem. Seksueel misbruik en grensoverschrijdend gedrag kwamen eindelijk op de agenda. In 1994 werd een wet ingevoerd die seksueel geweld onderscheidt van andere criminaliteit en het mogelijk maakt passende straffen op te leggen.

Het is bepaald geen ver-van-je-bedshow, deze kroniek van Zuid-Koreaans vrouwenactivisme in de jaren negentig. De Koreaanse vrouwen moesten van ver komen, maar hun strijd is herkenbaar (en nog lang niet klaar). Pijnlijk zijn de voorbeelden waarbij slachtoffers van seksueel geweld publiekelijk worden aangeklaagd: de vrouwen zullen het zelf wel hebben uitgelokt, met hun ambities op de arbeidsmarkt en hun steeds korter wordende rokjes.

Jeong wilde met haar film voorkomen dat de geschiedenis door mannen wordt herschreven. Het waren de vrouwen die keer op keer moesten knokken voor hun rechten en hun veiligheid, laat ze zien. Tegelijk gaat Modern Korea – The Age of Beasts over de wisselwerking tussen fictie en werkelijkheid. Zo roept Jeong de vraag op wat de rol is van films en televisieseries in het maatschappelijke debat.

Modern Korea – The Age of Beasts maakt deel uit van het altijd fascinerende Cinema Regained-programma van IFFR, dat gaat over filmgeschiedenis in de breedste zin. De documentaire wordt vertoond in combinatie met een Koreaans televisiedrama uit 1979, uitgekozen door Jeong als voorbeeld van invloedrijke fictie. Korean Ghost Stories – Ieodo is een verfilming van een oud volksverhaal over een mysterieus, utopisch eiland dat alleen door vrouwen wordt bewoond. Een tragisch maar toch ook hoopvol verhaal, net als Jeongs documentaire.

Modern Korea: –The Age of Beasts en Korean Ghost Stories – Ieodo zijn vanaf 27 januari tot en met 6 februari te zien op iffr.com.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden