BeeldvormersPrivacy

Deze jonge Britse vrouw kreeg het tot nu toe voor elkaar om op elke recente nieuwsfoto onherkenbaar te blijven

De rubriek Beeldvormers onderzoekt hoe een foto onze kijk op de werkelijkheid bepaalt.

Een 19-jarige Britse die in Cyprus terechtstaat, lukt het om op elke nieuwsfoto onherkenbaar te blijven.Beeld AP

Denken dat je enige controle hebt over het bewaken van je privéleven is in deze tijd natuurlijk een illusie. Vraag het aan Siri (‘Klikspaantje, klikspaantje in mijn hand, wie heeft de best beschermde privacy van het land?’) en hoongelach zal je deel zijn. Toch kreeg deze jonge Britse vrouw het tot nu toe voor elkaar om op elke recente nieuwsfoto onherkenbaar te blijven, gewoon door ouderwets haar gezicht af te dekken met een sjaal of haar capuchon.

De 19-jarige – PIEP – uit Derbyshire (ik kwam haar naam nog in geen enkele publicatie tegen; zelfs The Telegraph ‘koos ervoor haar niet te identificeren’, zo meldt de krant trots – laten we even applaudisseren, mensen) hangt een gevangenisstraf van een jaar boven het hoofd. Op Cyprus. Al vijf maanden zit ze vast op het eiland, waar ze op vakantie was. Daarvan bracht ze een maand door in de cel, waarna haar paspoort werd afgenomen.

In juli vorig jaar deed de Britse aangifte van een groepsverkrachting door twaalf jonge mannen uit Israël in de leeftijd van 15 tot 22 jaar, die haar in haar hotel in Ayia Napa zouden hebben overmeesterd. Tien dagen later trok ze haar verklaring weer in, waarna de Cypriotische politie haar arresteerde. Ze werd schuldig bevonden aan het opzettelijk verspreiden van valse informatie. De advocaat van de vrouw claimt nu dat ze door de autoriteiten werd gedwongen haar beschuldiging terug te nemen en dat ze aanvankelijk geen enkele juridische steun kreeg. Geen advocaat, zelfs geen vertaler.

De rechter ging mee met de verdediging van de jongens: de vrouw zou hen uit schaamte valselijk hebben beschuldigd, nadat ze had ontdekt dat ze tijdens een vrijpartij met een van hen (de seks zou met wederzijdse instemming hebben plaatsgevonden) was gefilmd. Medische bewijzen, waaruit bleek dat de vrouw vervolgens was verkracht door de rest van de groep, werden genegeerd. De Israëliërs mochten terug naar huis, zonder dat ze een verklaring hoefden af te leggen. Op het vliegveld ontkurkten ze champagne en schreeuwden ‘De Britse is een hoer’. De Britse bleef op Cyprus en lijdt sinds de gebeurtenissen van deze zomer aan grotendeels onbehandelde posttraumatische stress. De rechter stelde zijn definitieve uitspraak uit. Aanstaande dinsdag, een paar dagen nadat Cyprus een megadeal sloot met Griekenland en Israël over een gaspijp, hoort de vrouw wat haar straf zal zijn.

Na dit alles mag het een klein wonder heten dat haar portretrecht tot nu toe in elk geval ongeschonden is gebleven. Al is dat te danken aan haar eigen blauw met roze sjaal, die ze tijdens haar bezoeken aan de rechtbank in Paralimni, dat wil zeggen het korte stukje van de auto naar de ingang en weer terug, daar waar de fotografen staan, tegen haar gezicht gedrukt hield.

De moeder van het meisje verstopt haar gezicht soms, maar vaak ook niet. Of zij herkenbaar op de foto's staat, lijkt het gevolg van een willekeurig privacybeleid door zowel fotopersbureau’s als (online) krantenredacties.Beeld Hollandse Hoogte / PA Images

Op de foto’s bij berichten over het onderwerp is ze steeds onherkenbaar. Op sommige beelden heeft ze ook nog een stuk witte stof om haar hoofd (en om die sjaal heen) geknoopt, waarop met zwarte stift een mond met dichtgenaaide lippen is getekend. Die ‘knevels’ werden vorige week uitgedeeld door leden van de actiegroep Network Against Violence Against Women, die de rechtszaak bijwoonden om de vrouw een hart onder de riem te steken.

Hoe anders is dat bij haar moeder, die ook regelmatig op de foto’s staat, terwijl ze haar dochter begeleidt. Soms heeft ook zij zo’n knevel voor haar mond, maar meestal niet. Wat er vervolgens met haar digitale herkenbaarheid gebeurt, lijkt het gevolg van een volstrekt willekeurig privacybeleid door zowel fotopersbureau’s als (online) krantenredacties. Op sommige foto’s werd haar gezicht fanatiek geblurd of gepixeld, op andere komt ze gewoon royaal in beeld, evenals haar echtgenoot, die misschien wel de vader is van de 19-jarige verdachte, hoewel geen enkel fotobijschrift daar dan weer uitsluitsel over geeft. Goed geregeld.

Nog even los van de vraag wat we eigenlijk moeten met foto’s van onherkenbare, kwetsbare mensen die duidelijk niet willen worden gefotografeerd, met beelden die behalve extra sensatie en dramatiek niets bijdragen aan de inhoud – hoe kan het dat die identiteitsbescherming zo’n lukraak zootje is? In dit onfortuinlijke verhaal blijkt de Britse tiener met haar archaïsche sjaaltruc veruit de verstandigste. Begrijpelijk. Haar privacy is het laatste wat ze nog in eigen hand heeft.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden