Nieuws Dream School

Deelnemers tv-programma Dream School voelden zich onder druk gezet en niet veilig op de set: ‘Door het programma zijn al mijn oude trauma’s weer opgerakeld’

Productiemaatschappij en NTR zeggen zich niet te herkennen in de klachten van deelnemers.

Still uit Dream School. Beeld NTR

Deelnemers van het NTR-programma Dream School zeggen tijdens opnamen onder druk te zijn gezet om over gevoelige privézaken te praten die zij niet wilden bespreken op tv. Ook beweren de in totaal achttien jongeren dat de beloofde nazorg nauwelijks is geleverd. Velen vinden dat zij niet waarheidsgetrouw zijn neergezet. Dankzij ‘wurgcontracten’ voelden ze zich gedwongen mee te werken en niet vrij om zich uit te spreken.

In Dream School, geproduceerd door No Pictures Please en gebaseerd op het gelijknamige Britse programma van Jamie Oliver, worden jongeren met zware problemen gestimuleerd om zich te ontwikkelen. Ze worden bijgestaan door oud-schoolrector Eric van ’t Zelfde en oud-kickbokser Lucia Rijker. Ook krijgen zij les van bekende gastdocenten zoals Floortje Dessing, Olcay Gulsen en Duncan Stutterheim. Het derde seizoen loopt nu op NPO 3.

Nadat twee deelnemers uit seizoen 3 afgelopen vrijdag in een item van 6 Inside op SBS 6 hun onvrede over Dream School hadden geuit, hebben (oud-)deelnemers zich verenigd. In een verklaring die is ondertekend door achttien kandidaten, schrijven ze dat zij zich op de set niet veilig voelden en dat ze alleen voor de camera hulp konden krijgen. Stageplekken of baantjes bleken loze beloften.

In een reactie zegt omroep NTR dat er twee bureaus met hulpverleners betrokken zijn bij de selectie vooraf, de opnamen en de nazorg. ‘Ik vind het betreurenswaardig dat de deelnemers de begeleiding niet toereikend vonden’, zegt Roy Straatman, namens de NTR eindredacteur van Dream School. ‘Er waren wel degelijk gekwalificeerde hulpverleners die ingeschakeld konden worden.’

Per dag krijgen de jongeren drie uur les ‘en verder moet je ontzettend veel wachten’, zegt Tamar van Waning (23) uit seizoen 2. ‘Dan zit je dus met allemaal jongeren met gedragsproblemen samen, je bent moe, je bent elkaar zat, er ontstaat spanning en met al die camera’s erop is dat een cocktail voor sensatie. Je hebt geen enkele privacy. Er wordt druk uitgeoefend op kwetsbare jongeren, zonder professionele psychische begeleiding. ’

Still uit Dream School. Beeld NTR

Jack Meijer (21) uit seizoen 2 heeft een vervelend gevoel overgehouden aan zijn deelname. ‘Door het programma zijn al mijn oude trauma’s weer opgerakeld. Ik kreeg paniekaanvallen en belandde in een depressie. Er was te weinig begeleiding. In drie weken ben ik niet één keer apart genomen. Twee maanden na de opnamen werd ik eindelijk door iemand gebeld. Een aardige jongen, maar geen professional.’

Praten over drugsverleden

Meijer heeft een drugsverleden, maar had vooraf afgesproken dat hij hierover niet wilde praten. Tijdens een opname met acteur Ferry Doedens werd er, tegen de afspraak in, toch op gewezen. ‘Doedens vertelde dat hij in een afkickkliniek had gezeten. Toen zei hij: ‘Jack, jij hebt daar ook ervaring mee, toch?’ Ik bleef zeggen dat ik er niet over wilde praten. Maar mensen die minder sterk in hun schoenen staan, lieten zich wel uit de tent lokken.’

Een deelnemer deelde in vertrouwen mee aan Gina van Dijk (19) – beiden zaten in het tweede seizoen – dat ze zelfmoord wilde plegen. Van Dijk vond dat ze dit moest melden aan de productie, maar ze wilde absoluut niet dat het in beeld kwam. ‘Maar toch werd het gefilmd. ‘Je hebt geen keus’, zeiden ze. ‘Je hebt een contract ondertekend.’ Zo werden we telkens onder druk gezet.’

Het contract behelst onder meer een geheimhoudingsclausule, waarop een boete van 5.000 euro staat. Deelnemers mochten niet verklappen hoe het hun verging. Nadat Van Dijk een vlog op YouTube had geplaatst, werd zij door een jurist gesommeerd de video te verwijderen. Deelnemers mogen zich bovendien niet negatief uitlaten over Dream School. Ook staat er 1.000 euro boete op het voortijdig stoppen met het programma. 

Still uit Dream School. Beeld NTR

Volgens de NTR zijn de boetes nooit uitgedeeld. Op specifieke voorbeelden kan de NTR niet ingaan, omdat de omroep zelden aanwezig was op de set. Productiebedrijf No Pictures Please verwijst naar de NTR en wil verder niet reageren. ‘Op de set kan niet continu het gesprek worden gevoerd over wat wel en niet op camera gezegd mag worden’, zegt eindredacteur Straatman. ‘Dan is het programma wel erg moeilijk te maken. Vooraf wordt dit duidelijk afgesproken.’

Onjuist beeld

De 22-jarige Joëlle Fokke, te zien in het derde seizoen, vindt dat er een onjuist beeld over haar is ontstaan. ‘Ik word in de uitzendingen als erg driftig en grof geportretteerd. Ik ben gediagnosticeerd met een agressieve gedragsstoornis, maar dit wordt in de uitzendingen tot nu toe niet vermeld. Ik vind dit erg vervelend, omdat dat juist mijn houding verklaart.’

‘Ik ben geschokt’, zegt Eric van ’t Zelfde. ‘Ik kan dit totaal niet rijmen met mijn eigen ervaring. Er is elke dag een psycholoog aanwezig die met de jongeren praat. Ik stop er 18 uur per dag in en geef de jongeren mijn hele netwerk om ze op scholen te plaatsen. Er is inderdaad weinig privacy op de set. Vooraf wordt alles helder besproken. Als je niet opgenomen wilt worden in zo’n situatie, moet je niet meedoen aan dit programma.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.