Deal of geen deal?

Een hevige twist om een kunstwerk tussen verzamelaar Bert Kreuk en kunstenaar Danh Vo zou woensdag door de rechter worden beslecht, maar de uitspraak is uitgesteld tot 24 juni.

Installatie van Danh Vo.Beeld Kurimanzutto gallery

Heeft kunstverzamelaar Bert Kreuk recht op een schadevergoeding van 3,5 miljoen dollar of alsnog een werk van installatiekunstenaar Danh Vo? Of geldt hun vermeende handdruk in het Gemeentemuseum Den Haag niet als afspraak? Daarover beslist de Rotterdamse rechtbank vandaag in een slepend proces, bijzonder voor de kunstwereld.

Het begint allemaal in 2012. Kreuk, al twintig jaar fervent kunstverzamelaar, bezoekt de Berlijnse galerie van Isabella Bortolozzi, vertegenwoordiger van de Vietnamees-Deense kunstenaar Danh Vo. Hij verzoekt Vo een werk te maken voor de expositie Grensverleggend in 2013 in het Gemeentemuseum Den Haag, waarin Kreuk zelf werk uit zijn eigen collectie tentoonstelt.

Bruikleen of verkoop

Beide partijen zeggen daarna contact te hebben gehad, maar hun lezingen staan haaks op elkaar. Volgens Kreuk, behalve verzamelaar ook raadslid van het Londense museum Tate Modern, waren Vo en de galeriehouder enthousiast over de samenwerking. Volgens Vo en Bortolozzi hielden zij de boot juist af vanwege de overvolle agenda van Vo.

In een tussenvonnis in juli vorig jaar bepaalde de rechter dat Vo in ieder geval heeft toegezegd een werk te maken voor op de expositie, iets dat hij volgens Kreuk tot die tijd ontkende. De vraag is of het een bruikleen betrof of een verkoop aan Kreuk. Dat valt of staat met wat er zich heeft afgespeeld op 8 en 9 januari 2013, toen Vo en galeriehouder Bortolozzi in Nederland waren voor een afspraak met Kreuk en het Gemeentemuseum.

Kreuk zegt dat Vo in het museum de hand heeft geschud op een nieuw te maken werk voor 350 duizend dollar. Dit is tegenover de rechtbank bevestigd door museumdirecteur Benno Tempel, hoofdconservator Hans Janssens en Theo Schols, Kreuks oom en zakelijk adviseur.

'Zakelijk geflirt'

Maar de getuigen zijn belanghebbenden, zegt Gert-Jan van den Bergh, advocaat van Vo. Hij vindt het niet aannemelijk dat Vo en galeriehouder Bortolozzi een kunstwerk toezeggen zonder contract. 'Dit soort zaken worden niet gedaan op basis van een handshake. Dat zien wij slechts als zakelijk geflirt. Bovendien is het raar dat Kreuk zegt dat zij een bedrag in dollars hebben afgesproken, terwijl Bortolozzi altijd zaken doet in euro's.'

Kreuk en Vo betichten elkaar het ontbrekende contract te gebruiken voor geldelijk gewin. Kreuk herkent zijn beloofde installatie in een kunststuk van Vo met een vergulde Amerikaanse vlag en bierverpakkingsdozen dat gekocht werd door de Mexicaanse galerie Kurimanzutto voor een hoger bedrag. Vo zou zijn teruggekomen op de mondelinge afspraak toen zijn marktwaarde steeg.

Artflipper

Kreuk zou op zijn beurt geen liefhebbende verzamelaar zijn, maar een zogeheten artflipper: iemand die speculeert op kunst en alleen samenwerkt met musea om de prijs van zijn collectie op te drijven. Dat verwijt kreeg hij nadat werken uit zijn tentoonstelling een maand later bij Sotheby's New York werden geveild.

Volgens Kreuk gebruikt Vo die veiling om zijn 'wanprestatie af te dekken'. Hij eist dat Vo alsnog een werk maakt, óf hem 3,5 miljoen dollar betaalt om het werk te kopen op de secundaire markt. 'Het is inmiddels 4,5 miljoen waard, dus ik ga er waarschijnlijk op verliezen', zegt Kreuk. Hij voelt zich bedonderd. 'Op het laatste moment levert Vo niet en beroept zich op het ontbreken van het contract, terwijl het in de kunstwereld gebruikelijk is om te werken op basis van onderling vertrouwen. Het gaat mij niet om het geld. Als ik financieel gewin overhoud aan deze zaak, doneer ik dat aan een Nederlandse kunstinstelling.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden