De zwoele stem van de grote veroveraar

Een wereldwijde inventarisatie van alle ooit vervaardigde huwelijksportretten, erotische tekeningen, blozende schilderijen en sexy naaktfotografie zou de muren van een monumentaal museum te buiten gaan - en nog zou dit lustige overzicht een leemte vertonen....

Misschien heeft deze leemte iets te maken met de uiteenlopende sensaties van afstand en nabijheid in de verschillende kunsten. De schilder, tekenaar of fotograaf kan zijn geliefde immers altijd onder ogen zien: niet alleen wanneer de teerbeminde persoonlijk voor hem poseert, maar ook wanneer hij in alle eenzaamheid een gestalte modelleert. Hij kan zijn verlangen belichamen, waar de schrijver en de muzikant altijd een afstand moeten bezweren. Zij bezingen de in gedachten opgeroepen liefde - maar genieten het voordeel dat ze hun muze letterlijk kunnen aanspreken.

Wouter van Riessen (29) verkiest een positie ergens halverwege het zichtbare en het denkbeeldige. Hij schildert, tekent, fotografeert, speelt gitaar en zingt. Zeven cd's, met een oplage van telkens één, stelt hij nu tentoon in de Amsterdamse Bloom Gallery, in hoesjes die door verschillende kunstenaars zijn vormgegeven. Elke cd bevat één eenvoudig liedje van verlangen. Het uitgestrekste nummer duurt ruim zes minuten, het kortste nauwelijks meer dan één, en in die krappe tijdspanne brengt de zanger met zijn zware stem dagdromen aan het licht over de schoonheid en de liefde.

Luister bijvoorbeeld naar Napoleon of the Heart, het cd-tje dat werd aangekleed door de mode-ontwerpers Victor & Rolf. Zij hesen Van Riessen in een glamoureus pak en fotografeerden de grote veroveraar met de hand op zijn hart. When I saw you I noticed you, I saw the good things that we could do, I saw them in colour and in line, I see them clearly I see them shine, Oh let me tell you of my art, I'm Napoleon of the heart, belooft hij vol zelfvertrouwen. En met een kleine tekstwijziging beklemtoont hij ten slotte zijn vaardigheden als hartedief: Oh, let me tell you of my art, I'm Napoleon of your heart.

In zijn schilderijen en tekeningen, deze weken te zien in het Van Abbe Museum in Eindhoven, gedraagt de kunstenaar zich terughoudender. Meestal kijken de figuren op zijn (zelf)portretten verstard voor zich uit, getroffen door iets wat zich buiten ons blikveld bevindt. Hun wijd opengesperde ogen suggereren dat ze tegelijkertijd naar buiten en naar binnen kijken; dat zich voor hun geestesoog veel meer afspeelt dan hun netvlies weerspiegelt. Ze zien, zegt de schilder zelf, misschien het schilderij dat nog gemaakt moet worden; de visioenen die daaraan voorafgaan.

It's a bright shining mystery to me, bekent hij in Words all Wrong. Hij herhaalt daarbij een melodische dissonant, die in de middeleeuwen werd beschouwd als 'de duivel in de muziek', maar bij hem uitdrukking geeft aan een zacht schrijnende melancholie. De schilder Serge Sonnen, wiens werk in de Bloom Gallery ook aan de muren hangt, fotografeerde bij het introverte liefdesliedje een zwerver die helemaal in zijn deken is weggekropen, als een aanstaande vlinder die nog rups is in zijn cocon.

Doordat Van Riessen zijn kleine composities op aparte cd's heeft uitgebracht, fungeren ze als intieme berichten. De galeriebezoeker kan ze één voor één per koptelefoon beluisteren, zwijmelend bij het idee dat ze speciaal voor hem bestemd zijn of juist mijmerend over gelegenheden ze een ander cadeau te doen. Van Riessen speelt met clichés uit de rock 'n' roll, zich verheugend over de daarin gebruikelijke macho-taal die het hem (en bijgevolg de koper van zijn werk) vergemakkelijkt dingen te zeggen die hij niet kan schilderen en in het echt nooit uit zou durven spreken.

De minstreel houdt van de ijle muziek van Nick Drake, maar de mooiste regel die hij kent is van Buddy Holly: I'm gonna tell you how it's gonna be: you're gonna give your lovin' to me. Annet Gelink, die samen met Diana Stigter de Bloom Gallery bestuurt, herinnert zich haar persoonlijke kennismaking met de zwoele zangkunst van Van Riessen. Ze voelde zich gloeiend in verlegenheid gebracht.

Wilma Sütö

Wouter van Riessen en Serge Onnen, t/m 16 november in Bloom Gallery, Bloemstraat 150, Amsterdam, di-za 13-18 uur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden