Taalgebruik De zin van de week

De zin van de week: ‘de witte wijn sippende Amsterdamse elite’ van Mark Rutte

Elke week staat Jean-Pierre Geelen stil bij de mooiste, lelijkste of anderszins opvallendste zin. 

Beeld Ton Koene

We kunnen nauwelijks om de VVD heen. Wel een beetje jammer, want kindjes die zo nadrukkelijk om aandacht vragen, dienen te worden overgeslagen. Maar even nog dan: Mark Rutte, in Buitenhof afgelopen zondag. ‘Tegelijkertijd word ik af en toe ook giftig als ik de witte wijn sippende Amsterdamse elite dan weer hoor die dan zegt: ja, die Trump, dat is toch wel heel verkeerd.’ 

Waarom is dit de zin van de week? Allereerst natuurlijk om die rare obsessie binnen de VVD met witte wijn. De partij zit vol drankdrammers. Eerder kreeg de jonge hond Thierry Aartsen nog hoofdpijn van ‘chablis drinkende Concertgebouwgangers’; nu, aan begin van het jaar, is Mark aan het ontgiften geslagen en moet ineens alle witte wijn het ontgelden.

En verder? Fraai is natuurlijk dat ‘sippen’. Niet nippen, maar sippen. Betekent hetzelfde, volgens Van Dale: ‘Nippen of somberen.’ Dat laatste bedoelde hij natuurlijk niet.

Wie gebruikt nou nog ‘nippen’? Niemand. Vorig jaar stond het woord welgeteld éénmaal in die betekenis in de Volkskrant, de vele jaren daarvoor niet één keer. Het moet dus haast wel bedacht zijn door partijstrategen. De letterkunde biedt tal van woorden die Rutte óók had kunnen kiezen. Citaatje: ‘Bekeren, pimpelen, borrelen, borlesoesen, borleboppen, toeteren, fleppen, swobbelen, gulpen, duimen, loreeren, zich bekladderen, tullen, pullen, avoezen, lepelen, leppen, lepperen, petteren, pampelen, sassen, heften, kiepen, spichteren, kwasten, kwiskwassen, schossebrokken, zoppedoppen, swijnswansen, swijnswollen, slampampen.’

En dan kiezen voor ‘sippen’. Dat is het grappige: volgens sommige bronnen is het bargoens. De website mokums.nl geeft een overzicht van typisch Mokumse woorden. En kijk, bij ‘sippen’: ‘Zelfde als nippen, eigenlijk een verbastering daarvan’.

Plat Amsterdams dus! Precies. Het onderstreept de plotse afkeer tegen de elite, maar het is toch op z’n minst opmerkelijk voor die gladgestreken jongen uit Benoordenhout, onlangs door zakenglossy Quote nog getypeerd als ‘Haagse kakkersenclave met goed getrainde nimby-veteranen’ – precies het soort elite waartegen Rutte wilde uitvaren.

Conclusie? Typisch de symptomen van verkiezingskoorts, een periodiek terugkerende kwaal waarbij patiënten vrij plotseling tekenen van verbale agressie kunnen vertonen. De aandoening kan hinderlijk zijn, vooral voor de omgeving van de patiënt, maar is ongevaarlijk. Doorgaans verdwijnt de kwaal vanzelf weer zodra de externe omstandigheden zijn genormaliseerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden