TV-recensieEmma Curvers

De vrouwen in Overtijd praten vrijuit over hun abortus, en dat is hoognodig

Onder de jongere generatie neemt het aantal voorstanders van abortus namelijk af, mogelijk juist doordat het voor hen een vanzelfsprekend recht is geweest, en vrouwen erover zwijgen.

Terwijl ik naar Overtijd keek realiseerde ik me pas: ik heb het nog nooit met een vrouw gehad over haar abortus. Vreemd, want zo’n 30 duizend vrouwen per jaar ondergaan er een, ik ken er een aantal, en ik neem aan dat het geen feestje was. In de documentaire van Tessa Louise Pope (donderdagavond om 21:00 uur bij de VPRO, met voor- en nagesprek door de Sekszusjes) hoorde ik zelfs voor het éérst een vrouw over haar abortus. Pope (31), die er zelf een onderging, vertelde eerder dat ze had overschat hoe ruimdenkend mensen over het onderwerp denken. Ze sprak zo’n vijftig vrouwen ter voorbereiding op de film, waarvan maar een fractie wilde meewerken.

Dat ze dat doen, is hoognodig. Vorig jaar pleitte Jennie Barbier in de Volkskrant al voor meer openheid over het onderwerp: onder de jongere generatie neemt het aantal voorstanders van abortus namelijk af, mogelijk juist doordat het voor hen een vanzelfsprekend recht is geweest, en vrouwen erover zwijgen. In die stilte hebben anti-abortusbewegingen zoals Schreeuw om Leven de afgelopen jaren terrein gewonnen, met als mascotte dat plastic embryootje met z’n duimpje in de mond. Als je besluit een zwangerschap af te breken, staat er steeds vaker iemand bij de abortuskliniek paraat om je ‘hulp’ te bieden en je dag nog een tandje kutter te maken dan die al was. Je kunt inmiddels ook een abortusbuddy meenemen, een soort blijfvanmijnlijfwacht die je langs die lui loodst.

Overtijd van Tessa Louise Pope.Beeld VPRO

In de intieme interviews in Overtijd vertellen drie vrouwen over hun zware keuze. Zo zegt Chrisey dat ze haar leven lang van haar vader moest horen dat ze zélf nogal ongelegen kwam: dat wilde zij haar kind niet aandoen. Een dag lang probeerde ze zich voor te stellen dat het kind toch zou komen: ‘Dat was eigenlijk een leuke dag.’ Maar ze wilde het niet, en schreef het ongeboren kind een lange brief: ‘Omdat ik beter wil dan ik nu kan geven.’ 

Kiki vertelt: ‘Ik wilde heel graag ja zeggen, geloof ik. En dat heb ik ook gedaan, we besloten het kind te laten komen.’ Toch kwam ze erop terug. ‘Ik had heel sterk het gevoel: ik ben hier niet klaar voor.’ Achteraf hoorde ze dat haar vader had gezegd dat hij dacht dat ze een goede moeder zou zijn. Dat had ze graag eerder gehoord, zegt ze met tranen in haar ogen. Eva wist al snel dat ze een abortus wilde, maar dacht tijdens de behandeling nog aan terugkrabbelen: ‘Ik had het kapje al op en dacht: ik zou nu nog kunnen stoppen, maar dan ben je al weg.’

Je kon er de klok op gelijkzetten: Stichting Schreeuw om Leven schreef deze week naar aanleiding van de film een stuk met als kop Spijt en schuldgevoelens na abortus. 

Eigenlijk is het zonde om hier woorden te wijden aan mensen die vrij interpreteren, plakken en knippen uit het kwetsbare beeld dat deze vrouwen schetsen. Hun paternalisme onderstreept hooguit het belang van verhalen als die van Eva, Kiki en Chrisey. Overtijd gaat niet over spijt. Het werpt licht op een stil, stekelig en hoogstpersoonlijk hoofdstuk, dat zich niet plat laat slaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden