Tips Film en TV

De Volkskrant film- en tv-tips voor vrijdag 7 september

Bette Davis (links) en Thelma Ritter in All About Eve.

All About Eve (Joseph L. Mankiewicz, 1950)

BBC 2, 15.15-17.30 uur

De beste film van de dag is zo ongeveer ook de vroegste. Al om 15.15 uur presenteert de BBC de fantastische, cynische theatersatire All About Eve, met Bette Davis als ster en Anne Baxter als ambitieuze fan die ook actrice wil worden. Die rolverdeling is aanvankelijk allerminst helder: Eve Harrington (Baxter) maakt dan nog een extreem bescheiden, devote indruk, zoals ze avond na avond voor het theater staat te wachten om een glimp op te vangen van de kettingrokende Broadway-legende Margo Channing (Davis). 

Maar Eve blijkt al snel niet de bakvis waar ze zich voor uitgeeft, en manipuleert zichzelf extreem gewiekst naar de top van de theaterwereld.

All About Eve is vooralsnog de enige film die vier actrices  tegelijk een Oscar-nominatie opleverde.

Baxter en Davis zijn verpletterend goed, en werden beiden genomineerd voor een Oscar – net als bijrolactrices Celeste Holm en Thelma Ritter. Minstens zo magistraal als dat spel (iedere actrice heeft haar eigen, melodramatische dan wel realistische stijl), is de manier waarop het verhaal wordt verteld.

 Aan het begin van All About Eve stelt de sarcastische theatercriticus Addison DeWitt (George Sanders) de protagonisten persoonlijk aan de toeschouwer voor, wanneer Eve op het punt staat bekroond te worden met de allerhoogste Amerikaanse theateronderscheiding. Vervolgens leren we haar uitsluitend kennen in terugblikken van de andere hoofdpersonages: ieder levert zijn of haar bijdrage aan het portret van Eve, met een voice-over als een estafetteloop. Pas als iedereen is uitgepraat, staat schrijver-regisseur Joseph L. Mankiewicz stil bij Eve, maar dan is ons beeld van haar al lang ingekleurd. 

Interessant is ook hoe de beroepsdeformatie van de acteurs wordt benadrukt. De personages becommentariëren de theaterwereld in gezwollen, theatrale taal  en kunnen niet ophouden de werkelijkheid en het theater met elkaar te vergelijken, tot het onderscheid haast onzichtbaar wordt. Tegelijkertijd zien we niemand daadwerkelijk optreden op de planken: we zien de repetities, het slotapplaus, het afschminken, maar nooit de hoofdzaak. Zo benadrukt Mankiewicz dat het toneelspel buiten het podium doorgaat, zonder dat je weet of iemand een rol speelt of niet. En zo zijn er nog veel meer kwaliteiten die All About Eve een must maken. Nog eentje dan: zelden tref je een film waarin de personages elkaar zo vaak aan het lachen maken. En dat in een in wezen naargeestig meesterwerk.

I, Daniel Blake (Ken Loach, 2016)

NPO 2, 23.20-00.56 uur

In de Gouden Palm-winnaar I, Daniel Blake wordt bijna-zestiger Daniel (Dave Johns) voldoende fit verklaard door zijn uitkeringsinstantie en verplicht tot allerlei sollicitatieactiviteiten. De van een hartaanval herstellende Blake gaat in beroep, maar loopt vast in een cynisch  bureaucratisch systeem. 

Terwijl professioneel argwanende loketmedewerkers hem als ‘weigeraar’ categoriseren en met sancties dreigen, demonstreren Loach en zijn vaste scenarist Paul Laverty de altruïstische inborst van diezelfde Daniel. 

Zo’n geïdealiseerd personage zou op de zenuwen kunnen werken, maar met stand-upcomedian Johns strikte de regisseur een uitstekende, nuchtere vertolker. I, Daniel Blake behandelt dezelfde thema’s als Loachs Cathy Come Home (1966), dat een debat losmaakte over de kwalijke rol van overheidsinstellingen. Het is er niet beter op geworden, sindsdien. Veteraan Loach verpakt zijn uithaal naar de Britse overheid ditmaal nog nadrukkelijker als aanklacht. Soms heeft I, Daniel Blake meer weg van een emotioneel pamflet, maar Loach compenseert die zwakte met indrukwekkende scènes, zoals die waarin Daniel een kamer verwarmt met waxinelichtjes

Undercover in the Alt-right

CANVAS, 19.05 uur

Een jaar lang duikt de Zweedse journalist Patrick Hermansson in de wereld van extreemrechtse nationalisten in Groot-Britannië en de VS. Hij woont vergaderingen bij en ziet hoe ze van kleine beweging uitgroeien tot mainstream.

Flikken Rotterdam

NPO 1, 20.35 uur

Begin van een nieuw seizoen. Zonder actrice Maryam Hassouni, maar met nieuwe gezichten Ortál Vriend en Joy Delima. In aflevering 1 meldt een jonge officier zich met een witwasdossier. Niet lang daarna wordt ze vermoord.

De Kruisvaarder en de Sultan

NPO 2, 21.10 uur

In een kerkje vervolgt programmamaker Kefah Allush zijn verhaal over de Friese kruisvaarders. Achthonderd jaar geleden legden boeren daar hun hand op de Bijbel en zwoeren Jeruzalem te heroveren op de Sultan.

Louis & The Brothel

NPO 3, 21.15 uur

Aflevering uit 2003, waarin Louis Theroux een paar weken verblijft in Wild Horse, een bordeel in Reno, Nevada. Hij volgt de ambitieuze eigenaren, Susan en Lance, en praat met de werknemers over hun toekomstdromen.

Ancient Invisible Cities

BBC 2, 22.00 uur

Met hulp van 3D-scans toont professor Michael Scott de geheimen van het oude Egypte. Hij laat zien hoe de allereerste piramide model stond voor die van Giza en hoe een oud Romeins fort uitgroeide tot hoofdstad Caïro.

De Hofbar

NPO 2, 22.50 uur

Vanuit een café dichtbij de Tweede Kamer in Den Haag bespreekt Powned-journalist Rutger Castricum de politieke actualiteit. Hij doet dat samen met verschillende politici en bezorgde burgers uit het land.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.