De Vijfde BealteToots Thielemans

De Vijfde Beatle was een Belg, Toots Thielemans

Door toedoen van Jean ‘Toots’ Thielemans raakten The Beatles aan de Rickenbackergitaar.Beeld Getty Images

Look at you all
Still my guitar gently weeps
(While My Guitar Gently Weeps, 1968)

Het hing lang in de lucht, een optreden van John, Paul, George en Ringo in mei 1964 in een televisiestudio in Brussel. Maar omdat een medewerker van omroep BRT naliet Brian Epstein terug te bellen, traden The Beatles nooit in België op. Het gezelschap koos voor Nederland.

Wie echter denkt dat The Beatles aan België voorbij zijn gegaan, heeft buiten de grootste jazz-Belg aller tijden gerekend, Jean ‘Toots’ Thielemans (1922-2016). Door toedoen van de Belgische Vijfde Beatle raakten The Beatles aan de Rickenbackergitaar, wat met recht het geheime wapen van de band werd genoemd, bepalend voor hun unieke sound.

In de jaren vijftig speelde Thielemans in het kwintet van de Engelse jazzpianist George Shearing. Op de hoes van de liveplaat Shearing On Stage (1958) staat hij prominent met een Rickenbacker. John Lennon zag deze plaat in 1960 in Hamburg en wilde per se dat type gitaar aanschaffen, de Capri 325. Dat Toots Thielemans de gitaar vasthield, de jazzcat die toen al met Charlie Parker en Miles Davis had gespeeld, wist Lennon niet.

Toots Thielemans (uiterst rechts) met zijn Rickenbacker, een Capri 325.Beeld Capitol

De Engelse Beatles-professor Mark Lewinsohn schrijft in The Beatles: All These Years (Volume One: Tune In) dat Lennon in Hamburg op zoek ging naar de gitaar, en hem vond. Maar er is ‘tegenstrijdige informatie’ in welke winkel hij uiteindelijk negentig pond aftikte voor de ‘gitaar van zijn dromen’. Was dat in Steinway’s of in Musikhaus Rotthoff?

Wie Thielemans was, daar kwamen The Beatles (minus de zieke George) op 8 februari 1964 achter in een hotel in New York. Na repetities voor The Ed Sullivan Show wilde een Rickenbackerbaas hun wat gitaren showen. Voor de demonstratie had hij Thielemans gevraagd. Toen de mondharmonicalegende binnenkwam, veerde Lennon op: ‘Jij bent die gast!’ Hij herkende hem van de platenhoes.

Thielemans zou als muzikant een ongekende hoogte bereiken, spelend met talloze wereldsterren. Tot een ontmoeting met een (ex-)Beatle kwam het niet meer, helaas, maar de Belg maakte met het ‘broodje’ aan zijn mond wel hartverwarmende uitvoeringen van Yesterday en Imagine. 

In 1984 huurde Julian Lennon hem in voor een solo op Too Late For Goodbyes, zijn grootste hit. Alsof hij namens zijn vader Toots postuum wilde bedanken.

John & Paul

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden