Tv-recensieFrank Heinen

De uitzending van Pointer leek vooral een voorproefje van de komende jaren

In Het boek ont, een geweldige roman van Anton Valens, richt de hoofdpersoon een zelfhulpgroep op voor mannen die hun post niet durven openen. Man&Post komt eens per maand bijeen, onder het motto ‘gedeelde post is halve post’.

Ik moest aan Man&Post denken toen ik maandagavond in Pointer (KRONCRV) contactlenzenspecialist Joland hoorde vertellen. Het verhaal van Joland in het kort: voor 80 procent afgekeurd -> te weinig uren werk om in aanmerking te komen voor ondernemersaftrek -> belastingschuld -> lockdown -> noodgedwongen meer werken -> gedoe met UWV wegens te veel verdiend -> nieuwe schuld. Uiteindelijk grepen de uitzichtloosheid en de angst voor het almaar aanslepende contact met die kolossale organisaties hem dermate naar de keel dat Joland stopte met het openmaken van zijn post.

Gevolgd door de Pointer-ploeg zette hij uiteindelijk toch de stap. In de schemering, alsof hij iets illegaals ging doen, naderde hij zijn uitpuilende bedrijfsbrievenbus. Mudvol.

‘Alleen maar blauw’, zuchtte hij. De Belastingbrieven kleefden bijna pesterig aan elkaar.

Pointer richtte maandag het zoeklicht op zzp’ers in de schulden. Mensen die, mede door de coronacrisis, versneld in ambtelijk drijfzand waren beland. Het enige wat ze nog konden doen, was eindeloos bellen naar instanties en gemeenten, in de hoop op een helpende hand. Van die hand zagen ze slechts een middelvinger, die ze via antwoordapparaten en automatisch verstuurde correspondentie werd voorgehouden. Ook het gesprek met IT-specialist Hans, die aan zijn schuldentraject allerhande geestelijk en fysiek malheur had overgehouden, maakte duidelijk hoe ingrijpend de stress kon worden. Het programma ging daarnaast langs bij een advocaat en bij de directeur van een schuldhulpbureau. Niet alleen bleken mensen met schulden niet goed te worden voorgelicht, maar bovenal bleek dat slechts een derde van alle Nederlandse gemeenten de zaken op het gebied van schuldhulpverlening op orde heeft.

In Metropolis (VPRO) kreeg je zondagavond al een klein inkijkje in een wereld waarin schulden met harde hand worden geïnd. Een Indiase vuurspuwer had tweehonderd dollar geleend van twee woekeraars. Die lokale Bul Super en Hiep Hieper meldden zich in het flatje van de vuurspuwer, namen zijn autosleutels mee en vertrokken. En in Kenia werden bij een mevrouw met 120 euro schuld haar runderen op een soort incassowagen geladen. Een hardvochtige, onnodig vernederende scène, maar tegelijk ook niet zo heel verschillend van het financieel-bureaucratische bos waarin mensen als Hans en Joland door gebrek aan hulp waren verdwaald.

De uitzending van Pointer leek maandag vooral een voorproefje van wat we de komende jaren nog veel vaker zullen moeten zien, de afdronk van een cocktail van een grote crisis, een almaar toenemend aantal zzp’ers en een zijn burgers wantrouwend overheidsapparaat. Momenteel, vertelde een gerechtsdeurwaarder, waren er nog relatief weinig van dit soort gevallen. Maar zoals de vergeefs op ritjes hopende taxichauffeur Marko opmerkte: het is ook een keer op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden