De stormachtige groei van Crossing Border

Het festival Crossing Border is in vijf jaar sterk gegroeid. Het eerste podium was er een van zwerfhout, dit weekeinde staan de dichters en songwriters op tien podia in het Haagse Congresgebouw....

NATUURLIJK, Louis Behre, bedenker, oprichter en directeur van het Crossing Border Festival, denkt met veel plezier terug aan hoe het allemaal begon vijf jaar geleden, maar het was ook een hel. Niets, helemaal niets was er in de 'Kunstpassage', een oude Haagse staatsdrukkerij. Een podium werd zo goed en kwaad als het ging van zwerfhout in elkaar getimmerd. En een half uur voor aanvang reed hij nog met zijn busje door Den Haag, het zweet blank op de rug, omdat er nog geen stoelen in de zaal stonden.

Nu zit hij op een designstoeltje in de toonkamer van Mojo Concerts bv in Delft. Heel relaxed, af en toe jengelt de mobile. Nog nooit was hij aan de vooravond zo rustig, terwijl dit festival vier maal groter is dan het vorige. Alles loopt gesmeerd, op rolletjes.

Wát?! Crossing Border, dat alleraardigste festival, waar popzangers zich als serieuze dichters manifesteren en hippe dansmuziek de literatuur omarmt, is nu ook al in de tentakels van concertbedrijf Mojo verstrikt geraakt? En verhuisd naar het sfeerloze Congresgebouw, of all places?

Het is Behre niet ontgaan dat er hier en daar een wenkbrauw is opgetrokken. Maar Crossing Border is niet opgeslokt. Behre huurt kantoorruimte in het Mojo-pand, maar is nog steeds eigen baas. Hij maakt gebruik van de diensten van Mojo. Wel vierhonderd hotelkamers zijn er dit jaar geboekt. En tientallen vluchten. Heel prettig dat hij dat uit handen kon geven en goed voor zijn huwelijk ook. Mevrouw Behre heeft deze zomer voor het eerst van een welverdiende vakantie genoten.

Een jaar heeft hij nu gehad om te wennen, zich te settelen in de nieuwe omgeving. En hij moet zeggen, het bevalt, het bevalt boven verwachting goed. Behre is in Delft het nieuwste kleine broertje dat aan alle kanten wordt bevaderd en bemoederd. Hee, hoi, ha Louis, gaat het in de wandelgangen, ja hij voelt zich thuis.

Maar ook inhoudelijk werkt het goed: zo'n ingeving van hem om Max Cavalera, zanger van de (inmiddels opgeheven) metalband Sepultura en schrijver van 'goeie teksten', te vragen, krijgt veel makkelijker handen en voeten dan voorheen; via de heavy metal-medewerker van Mojo wist hij meteen waar hij wezen moest. Wat Cavalera precies komt doen, is overigens nog steeds niet bekend.

Zeker, Behre had ervoor kunnen kiezen om 'klein te blijven' en zich tot in de eeuwigheid te beperken tot die drie zalen van het Theater aan het Spui. Maar zo zit hij niet in mekaar. Hij is gauw uitgekeken op de dingen die hij doet, wil de stok toch steeds weer een centimetertje hoger leggen. 'Ik probeer te kijken hoever ik kan gaan.'

En daar komt bij dat hij liever als vrije ondernemer opereert dan risicoloos als veel gesubsidieerde culturele instellingen. Met een sponsor kun je tenminste gewoon om de tafel gaan zitten, zegt hij, zonder te lobbyen en al die rapportenschrijverij. 'Je wordt tegenwoordig eerder afgerekend op een goeie lobby dan op een goed programma.' Daar is hij mordicus tegen. Zo zag hij bij Poetry International niet meer dan zestig, zeventig mensen op een avond in de zaal zitten. 'Niemand die daar wakker van ligt.' Hij zou zich rot schamen, in een kast wegkruipen of zoiets.

'Heb je de clip al gezien?', vraagt hij aan een collega met uitzicht op een tv-scherm met MTV. Sponsor Lee heeft ervoor gezorgd, een echte festivalclip op MTV. Crossing Border krijgt gek genoeg ook al belangstelling uit het buitenland. Híer, kijk, zowaar een brief van iemand die voor Poolse media werkt.

Het hele festival speelt zich weer onder één dak af, ook dat was een wens van hemzelf. Vandaar de verhuizing. Verspreid over verschillende locaties was het geen echt festival meer, maar een reeks van voorstellingen. Die bruisende smeltkroes van publiek en artiesten die Crossing Border moet zijn, valt in het Nederlands Congresgebouw wél te realiseren. Maar dat rottige tl-licht gaat uit hoor, verzekert hij. En dit jaar mag het dan nog een beetje behelpen zijn vanwege de ommezwaai en alles wat daarbij komt kijken, volgend jaar en anders het jaar daarop moet dat kolossale zalencomplex toch zeker helemáál om te toveren zijn in een sfeervol theater.

Maar is Crossing Border nog wel vernieuwend? Die vraag, zeg maar gerust kritiek, is hem dezer dagen op voorhand al onder de neus gewreven. Behre zucht. 'Tja, wat is vernieuwend?' Hij moet daarbij steevast denken aan de Japanse film met Franse ondertitels die hij lang geleden in een filmhuis zag. Anderhalf uur lang heel geïnteresseerd kijken, terwijl de helft je ontgaat, en dan na afloop met elkaar vaststellen: goh zeg, wat vernieuwend. Wat hij zoekt, is nieuw jong talent en originele combinaties. Dat John Hiatt daar niet onder valt, spreekt voor zich. Maar wie heeft er in Nederland al kennis gemaakt met het werk van Ayatolla Musa (zeventienjarige Pakistaans-Nederlandse dichter), Meira Asher (de 'Sinéad O'Connor van Israël') of Sekou Sundiata (performing poet met meermansband uit New York)?

Behre heeft overal zijn connecties, is op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen op muziek- en literatuurgebied en kan putten uit een verlanglijst die voorlopig nog schier oneindig is. Het zijn maar een paar van de condities die Crossing Border zo succesvol hebben gemaakt. Maar wat in belangrijke mate voor hem spreekt, hij zegt het zelf in alle bescheidenheid, is zijn visuele voorstellingsvermogen.

Behre kan heel goed in kleuren en sferen denken. Denkt hij bijvoorbeeld aan Lou Reed als dichter, iemand die zichzelf 'erg cultureel' vindt, dan ziet hij ook het decor al voor zich. Iets met een zware fauteuil en schemerlicht als in een studeerkamer: oude man vertelt. Dan is het alleen nog zaak om die man 'met zachte hand' in dat decor te krijgen. Maar ook dat is Behre wel toevertrouwd.

Het festival Crossing Border in Den Haag begint vanavond met een concert van Eboman op het Spuiplein. Vrijdag in het Congresgebouw o.a. John Hiatt, Courtney Pine, Max Cavalera, Mike Scott, Spearhead, Jimmy Rage, Linton Kwesi Johnson, Kamagurka, Tom Lanoye en Roddy Doyle. Zaterdag Mary Coughlan, Jools Holland, Lou Reed, Natalie Jacobson, Simon Vinkenoog, Dub Pistols, Loudon Wainwright III, Douglas Kennedy, Rory Block, Lester Butler, MC GQ, MC Fats, dj Die en OP8.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden