De spannendste tech-ontwikkeling van het jaar

In Las Vegas testte Peter van Ammelrooy een nieuwe Virtual Reality-bril en werd van zijn sokken geblazen.

Beeld afp

Hoe maak je een zee waar er geen is? Hoe boots je de bodem van een oceaan na, met daarop het wrak van een gezonken schip? Hoe laat je vervolgens een blauwe vinvis loom langs het wrak deinen, terwijl het rechteroog van dit grootste dier op aarde, 25 meter lang en 100 ton zwaar, je met een milde nieuwsgierigheid observeert?

Het antwoord kregen we begin vorige maand in een hotelsuite tijdens de jaarlijkse CES-techbeurs in Las Vegas. Zet de Vive op, een virtual reality-bril van Taiwanees-Amerikaanse makelij, en je staat op de plecht van dat scheepswrak, tientallen meters onder het wateroppervlak. En zonder een nat pak op te lopen.

Snel doorspoelen naar komende maandag. Dan begint de voorverkoop van wat ons in Las Vegas van de sokken blies. Vive is het antwoord van mobieltjesfabrikant HTC en de gamesontwikkelaar Valve op de spannendste technologische ontwikkeling van dit jaar. Eentje die zich verschrikkelijk lastig laat beschrijven op eendimensionaal papier.

Virtuele wereld

Virtual reality dompelt zijn toeschouwer onder in een virtuele wereld. Weg vallen de grenzen van het witte doek in de bioscoop of het scherm van de televisie, en alles wat kan afleiden. Met een VR-vizier op is de nagebootste wereld overal: voor je, achter je, links en rechts van je, boven en onder. De werkelijkheid verdwijnt. Je kunt nog zo hard tegen jezelf zeggen dat je met een soort duikbril op in een hotelsuite staat aan 3131 S Las Vegas Boulevard, je brein wil daar niet aan. Dat waant zich op de Mount Everest, angstvallig balancerend op een ijsrichel. Dat gelooft dat je werkelijk in de cockpit zit van een futuristisch ruimteschip dat is verwikkeld in een laserbommengevecht op leven en dood.

De techniek achter alle VR-producten komt grosso modo op hetzelfde neer. Op twee kleine schermen in een bril van het formaat duikbril, een voor het linker- en een voor het rechteroog, wordt een stereoscopisch beeld geschapen van een rondom levende wereld. Sensoren registreren welke kant de toeschouwer opkijkt. De software bouwt in een razendsnel tempo het decor, het landschap, de objecten en de personages die op die locatie horen. Het is alsof je een tv hebt die in de muren, de vloer en het plafond van de huiskamer zit: hoe je je hoofd ook draait, je blijft beeld zien.

Niet alleen HTC en Valve zetten hun kaarten op virtual reality. Eind maart brengt Facebook de Oculus Rift uit, voor 599 dollar (545 euro), later dit jaar komt Sony met een VR-bril voor zijn PlayStation 4-spelcomputer. Wat de Vive onderscheidt van zijn concurrenten is dat je met de bril kunt rondlopen: de anderen zijn ontworpen om bij te zitten. Bij de Vive zitten twee losse sensoren, gemonteerd in vierkante kastjes, die met laserstralen de bewegingen traceren die de drager maakt. Deze 'vuurtorens' tasten zestig keer per seconde met lichtbundels de kamer af.

Een blauwe vinvis in virtual reality.

Tot brokken leiden

Door een ruimte lopen met een bril op waar je geen steek door ziet kan snel tot brokken leiden. HTC en Valve ontwikkelden dan ook iets wat ze het 'chaperone-systeem' doopten. Daarmee voorkomen ze dat je al wandelend door een virtuele ruimte tegen een reële muur oploopt of je nek breekt over een echte stoel. In preproductie-versies waarschuwde de Vive voor obstakels door op het scherm een raster te projecteren. De uitvoering die in april uitkomt, laat je alle hindernissen ook 'zien', in de vorm van objecten waarvan je de omtrekken kunt onderscheiden. Een camera aan de voorzijde van de bril maakt het mogelijk om gewoon door je bril de reële wereld te zien. Zo kun je tijdens een game je flesje bier vinden zonder je bril af te zetten.

De Vive wordt geleverd met twee controllers, draadloze bedieningspookjes waarmee je objecten in de virtuele werkelijkheid kunt oppakken, aanraken of verplaatsen. Het mooiste voorbeeld van hoe die pookjes werken, zagen we in Las Vegas met een 3D-teken- en verfprogramma van Google voor VR-brillen. In Tilt Brush veranderen de afstandsbedieningen in een schilderspalet en een penseel waarmee je schetsen maakt die 'in de ruimte hangen'. Het bijzondere is dat je niet alleen rondom je tekening kunt lopen, maar er ook in kunt gaan staan. Hoe dat werkt, is goed te zien in een filmpje waarin Walt Disney-animator Glen Kleane een VR-versie schildert van Ariel, de prinses uit de tekenfilm The Little Mermaid.

Dit alles kost natuurlijk wel een paar centen. HTC maakte vorige week bekend dat we voor de Vive vanaf april 799 dollar (737 euro) moeten neertellen. Het probleem is niet dat die prijs voelt alsof je een emmer leeggooit. Wat sommigen een bezwaar vinden, is dat de Vive een pc vereist met specificaties die de kosten van virtueel vermaak met nog eens 1.000 tot 2.000 euro opdrijven. Alsof je twee emmers leeggooit. Voor mensen die op internet klaagden dat de VR-revolutie daarmee al dood is voordat-ie goed en wel is begonnen heeft het zakenblad Forbes wijze woorden: pionieren heeft nou eenmaal zijn prijs.

Wat krijgen we bij de Vive?

- 1 VR-bril
- 2 voorzetstukken voor beter draag comfort (klein/groot hoofd)
- 2 bewegingssensoren, met opladers
- 1 Link Box, slaat brug tussen headset en pc
- 1 set oorknopjes (basale koptelefoon)
- een hele riedel snoeren
- de games Job Simulator: The 2050 Archives en Fantastic Contraption

Wat hebben we nog meer nodig?
Windows-pc met 4 GB werkgeheugen; Nvidia GeForce GTX 970, AMD Radeon R9 290 of gelijkwaardige videokaart; 1 USB-poort; minimaal een HDMI 1.4- of DisplayPort 1.2-videoaansluiting

Wat vinden we er tot nu toe van?
+ overweldigende ervaring
+ soepele bediening
+ mogelijkheid om rond te lopen
+ groot aanbod aan games
- prijzig, zeker als je geen geschikte pc hebt
- niet draadloos (snoer koppelt bril aan pc)

Wat voor wie niet kan wachten?
Het beste alternatief is op dit moment de Samsung Gear VR die het scherm van een smartphone gebruikt als VR-venster
+ met 99 euro fijn geprijsd
+ draagbaar
- alleen geschikt voor Galaxy S6- of S7-smartphones (v.a. 430 euro)
- video's en films vaak brokkelig en wazig

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden