De schorpioenvis

Hallucinerend heet

'Ik heb de laatste hand gelegd aan dat verdomde kleine relaas dat me zoveel moeite heeft gekost' schreef Nicolas Bouvier na voltooiing van De schorpioenvis, precies 25 jaar na zijn daadwerkelijke verblijf op Ceylon. Het boek is het vervolg op het lovend ontvangen De wegen van de wereld, waarin de Zwitserse journalist en fotograaf zijn bohémien-achtige omzwervingen door Europa en Azië met tekenaar Thierry Vernet beschreef.

In 1955 blijft Bouvier alleen achter op Ceylon, waar hij een halfjaar in ontreddering, eenzaamheid en ziekte doorbrengt. Bouviers stemming heeft echter niet geleid tot een somber boek. Het is een weliswaar melancholiek, maar ook uiterst levendig en geestig verslag van het leven op het eiland. Bouvier is een meester in het optekenen van ogenschijnlijk weinig opzienbarende situaties. Zo legt hij een bijzondere fascinatie aan de dag voor het plaatselijke insektenleven, waar hij weergaloze beschrijvingen van geeft.

Fantasie en werkelijkheid lopen in De schorpioenvis door elkaar, iets waartoe het eiland uitnodigt met zijn hallucinerende hitte en zijn zwarte magie. Het boek krijgt er soms iets sprookjesachtigs door. Zo beschrijft Bouvier in alle ernst hoe in een winkel plotseling een 'totaal verwilderde djinn' uit de grond schiet, een pot met augurken grijpt en na een groet weer verdwijnt.

Hoewel hij zijn boek baseerde op dagboekaantekeningen, zocht Bouvier naar een verdichting van de werkelijkheid waarin hij tot de essentie kon komen. Zijn eindeloze geschaaf heeft geleid tot een prachtig resultaat. Bouviers evocatieve, zintuiglijke schrijfstijl is onweerstaanbaar. Schilderachtige beschrijvingen ('De zee als een kom melk door lome handen gewiegd') worden vermengd met helder verwoorde inzichten ('Het is te warm om lang een goed mens te zijn') en terloopse verwijzingen naar de cultuur en geschiedenis van het land. De schorpioenvis is een voortreffelijk vertaald, subliem verslag van een onbevangen manier van reizen die inmiddels zo goed als uitgestorven is. In meer dan één opzicht uniek.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden