De oorlog is populair in het theater

Stelling: De Nederlandse musical is hard aan vernieuwing toe.

Musical Anne Beeld Kurt van der Elst
Musical AnneBeeld Kurt van der Elst

Er lopen weer fascisten rond in het Nederlandse theater. Verkleed als SS'er welteverstaan. De oorlog is populair in het theater, vooral bij musicalproducenten.

Onlangs gingen twee producties in première die de Tweede Wereldoorlog als uitgangspunt hebben: De Tweeling en Het meisje met het rode haar. De ene een grote Van den Ende-musical in peperdure verpakking, de andere op z'n houtje-touwtjes gemaakt. Opmerkelijk: beide voorstellingen hebben jonge meisjes als protagonisten. Er is trouwens nog zo'n jong meisje dat door de oorlog wordt vermalen; zij is te zien in het toneelstuk ANNE.

Heeft deze hausse te maken met het immense succes van Soldaat van Oranje - de musical, waarvan later deze maand het vijfjarig (!) bestaan wordt gevierd? Vast wel, hoezeer dat ook wordt ontkend. Uit de persmap van De Tweeling: 'De Tweeling gaat niet over helden, over spectaculaire verzetsstrijders, beroemde slachtoffers of extreme gebeurtenissen. Het is een persoonlijk verhaal over hoe moeilijk het is het juiste te doen.' Als dat niet een sneer is naar de Soldaat, naar het Meisje en naar Anne, want die moeten het juist wél hebben van avonturen, verzetsdaden en slachtofferschap.

Mailaise in musicalland

Het zijn hoe dan ook lastige tijden in musicalland. Ga maar na: Billy Elliot, wat dé grote hit in het Circustheater in Scheveningen had moeten worden, stopt al na één jaar. Ook Moeder, ik wil bij de revue in het Beatrixtheater Utrecht werd vrij snel van het repertoire gehaald. En wat komt er voor in de plaats? In Scheveningen binnenkort The Beauty and the Beast, voor de zoveelste keer. Er gaan zelfs geruchten dat op termijn ook The Lion King weer wordt teruggehaald. Het zou betekenen dat echt alleen maar wordt gekozen voor het veilige en bewezen repertoire en dat kun je met een gerust hart artistieke armoede noemen.

De malaise in musicalland is intussen moeilijk te verklaren. Lange tijd bloeide het genre, maar toen werd het aanbod te groot, brak de crisis uit, werden de kaartjes te duur en de mensen musicalmoe. Het wonder van Soldaat van Oranje lijkt intussen uniek. Het is namelijk nog even afwachten hoe die andere oorlogsproducties, De Tweeling en Het meisje met het rode haar het bij het publiek gaan doen.

Traditionele musicalmarkt

Laatst stond in de krant dat M-Lab op 1 januari dichtgaat wegens gebrek aan financiële steun. Dit theater in Amsterdam-Noord mag dan misschien klein zijn, maar het staat wel voor iets groters. En wel voor experiment en vernieuwing, voor talentontwikkeling en kansen geven aan kleine producties. Lang niet altijd levert dat artistieke hoogstandjes op, maar er wordt daar tenminste wel geprobeerd de traditionele musicalmarkt van onderop te prikkelen met andersoortig muziektheater. Dat hiervoor geen geld meer beschikbaar is, illustreert de benauwdheid in het behoudende musicallandschap.

Overigens staat in het Beatrixtheater in Utrecht intussen The Bodyguard, en dat schijnt wél een publiekssucces te zijn. Die musical heeft wat men in die kringen de wow!-factor noemt. De kaartjes vliegen de deur uit, en dat voor een tot voor kort volkomen onbekende artieste (Romy Monteiro) met een dijk van een stem die de liedjes van Whitney Houston de zaal in knalt.

I will always love you - dat zullen Albert en Joop intussen ook wel in Romy's oor hebben gefluisterd.

Romy Monteiro in The Bodyguard Beeld Roy Beusker
Romy Monteiro in The BodyguardBeeld Roy Beusker
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden