Kunst Jan Van Eyck Academie

De kunst van de toekomst ziet u in de ateliers van de Jan Van Eyck Academie in Maastricht

Toptalenten openen hun ateliers en tonen hun fascinatie voor Nederlandse eetgewoonten en Bin Laden.

Van Eyck Open Studios Beeld Romy Finke

Er is gebouwd, gezwoegd, geboord en gezweet. Deze dagen laten de 46 deelnemers van de Jan Van Eyck Academie in Maastricht zien wat zij in hun ateliers hebben gemaakt. Vorig jaar was niemand minder dan Koningin Máxima van de partij om hun kunst te bewonderen. Haar werkbezoek was een feestelijk vervolg op de dikke pluim die de academie eerder had gekregen van de Raad voor Cultuur.

De raad, die de subsidies van OC&W mag verdelen, noemde de Van Eyck in haar advies uit 2016 toegankelijk en multidisciplinair. Met dat tweede onderscheidt de instelling zich duidelijk van de andere grote postacademies in Nederland: de Ateliers en de Rijksakademie, beiden in Amsterdam.

Sommige deelnemers van de Van Eyck laten zich maar moeilijk onder een noemer vangen. Hier in Maastricht kan het zomaar gebeuren dat een schrijver zich in het zeefdrukken gaat bekwamen. Dat twee natuuronderzoekers samen met een mode-ontwerper performances willen opvoeren. En op welke post-academische kunstinstelling zijn koks welkom?

‘Die koks die in april komen hebben écht een heel goed plan,’ zegt directeur Hicham Khalidi. Khalidi is nu een klein half jaar directeur, hij volgde Lex ter Braak op die de instelling zeven jaar leidde en van een dreigende sluiting redde. Tegenwoordig komen de deelnemers komen van over de hele wereld. Ongeveer 800 mensen melden zich aan voor een verblijf van drie maanden tot twee jaar, de selectie moet dus streng zijn.

Khalidi heeft in zijn eerdere werk als curator gemerkt hoe belangrijk post-academische instellingen zijn, vertelt hij. Hier worden de kunstwerken uitgedacht die we later in internationale tentoonstellingen te zien krijgen. Een goede reden om nu alvast te gaan kijken.

Vier ateliers om niet te missen:

Maastrichtse straatpaaltjes

Voor haar verblijf aan de Van Eyck keerde Anne Huijnen (36) terug naar de stad waar ze vandaan komt. ‘Maastricht is heel theatraal’, zegt ze. Dat is terug te zien in haar presentatie, een bizar anarchistisch ballet van Maastrichtse straatpaaltjes. De kunstenaar maakte ze na in keramiek en in purschuim en plaatste een aantal op zelfrijdende stofzuigers. Alsof dit nog niet vreemd genoeg is: Huijnen wil de toeschouwer graag verder desoriënteren. Daartoe heeft ze haar hele atelier een kwartslag gedraaid, of nou ja, zou lijkt het.

Vormeloos vergaderen

De presentatie van Andrea Canepa (39) is een ongemakkelijk samenzijn van vormen van architectuur. Zo ongemakkelijk dat het bijna grappig wordt. Modernistische hoekige vormen rusten uit op hedendaags kantoormeubilair. Dat rare kantoormeubilair, zachte vormeloze banken waarop zo te zien halfslapend kan worden vergaderd, modelleerde Canepa naar de meubels in het kantoor van Google. In haar video komen allerlei verschillende soorten bouwblokjes aan bod: die weerspiegelen vaak de heersende architectonische trend en de bijbehorende idealen.

Spionage in de supermarkt

Toen Chen Jhen (32) in Nederland ging werken voor een vormgeversbureau raakte ze tijdens de lunch gefascineerd door hoe Nederlanders eten. Of zoals Jhen, die uit Taiwan komt, het zelf formuleert: ‘Ik wist niet hoe ik in Nederland moest eten.’ Ze observeerde wat haar collega’s aan tafel deden en ze maakte notities. Later ging ze een stap verder, door in Nederlandse supermarkten klanten te bespioneren en hun koopgedrag precies te imiteren. Ze legde zichzelf op dat ze niks anders mocht eten, haar training om Europeaan te worden, van binnenuit.

Op zoek naar Bin Laden

Bijna was Christopher Meerdo (38) in een onderzeeër meegegaan op zoek naar het dode lichaam van Osama Bin Laden. De Amerikaanse kunstenaar en hacker was uitgenodigd door een marinier die zich tot doel had gesteld het lichaam van Bin Laden te zoeken: hij vertrouwde de officiële berichtgeving van het Amerikaanse leger niet. De reis ging niet door, de fascinerende documentatie presenteert Meerdo nu. Die combineert hij met een video die door kunstmatige intelligentie is samengesteld uit het online archief van Bin Laden dat door de CIA is vrijgegeven. ‘Ik zie het archief als een soort stand-in voor het afwezige dode lichaam,’ zegt Meerdo.

Open Studios, Jan Van Eyck Academie, Maastricht t/m 16/03

Van Eyck

Sinds oktober 2018 leidt Hicham Khalidi de Jan Van Eyck Academie. De directeur heeft een stevig internationaal netwerk, hij maakte de afgelopen jaren tentoonstellingen in onder andere Leuven, Berlijn, Beiroet, Sydney, Den Haag en Marrakesh. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden