De keerzijde van al die nieuwe weelde

Wie zich deze week aan het moderne leven wil onttrekken door internet te verruilen voor de opiniebladen, komt van een koude kermis thuis....

Om nog maar te zwijgen over voetbal. Dat Patrick Kluivert niet met zijn onverdiende faam kan omgaan, wisten we natuurlijk allang.

HP/De Tijd volgt ICT-goeroe Roel Pieper tijdens een etappe van zijn mondiale zegetocht. Opmerkelijke bespiegelingen kon de verslaggever overigens niet optekenen. De treffendste quote is afkomstig uit Vlaardingen, waar Piepers moeder is achtergebleven. 'Hij werkt te hard', moppert ze. 'Maar wat me vooral stoort, is dat hij altijd roept dat het zo goed met hem gaat. Natuurlijk zit het soms tegen in het leven. Daar mag hij best wel wat vaker voor uitkomen.'

In HP/De Tijd maakt Pieper echter nog geen aanstalten om zijn moeder ter wille te zijn. Zelfs een confrontatie met het I love you-virus zorgt niet voor noemenswaardig ongerief. Nog vóór hij door CNN op het kwaadaardige karakter van het virus was geattendeerd, had hij het al ontmanteld. Nee, het enige wat Pieper lijkt te betreuren, is dat niet iederéén is zoals hij. Maar aan die gedachte heeft hij al kunnen wennen sinds hij als kind zijn vader tijdens een zeilwedstrijd tot fokkemaatje degradeerde.

Maar er worden ook kanttekeningen gezet bij de ontwikkelingen die door Pieper naar vermogen worden aangejaagd. René Zwaap spreekt in De Groene Amsterdammer de vrees uit dat de nieuwe rijkdom de burgerlijke moraal de doodsteek zal toebrengen. 'De Nieuwe Economie introduceerde een nieuw ultrakapitalistisch winner takes all-sentiment, wezensvreemd aan de solidaire grondbeginselen van de middenklasse, en vormt als zodanig een enorme bedreiging voor de sociaal-economische status quo.'

Elders in De Groene beklaagt de gouverneur van de Amerikaanse staat Minnesota, voormalig worstelaar Jesse Ventura, zich erover dat hij geen baten ontleent aan de merchandising waarvan hij het onvrijwillig middelpunt vormt. 'Ze worden allemaal rijk, behalve ik. Ik mag niks aan mijn naam verdienen en anderen mogen doen wat ze willen. Ik verdien 120.303 dollars per jaar, en iedereen sputtert als ik iets bijverdien.' Zoals mevrouw Pieper al zei: niemand is vrij van zorgen.

Ook in Vrij Nederland wordt de keerzijde van de nieuwe weelde belicht. De Rotterdamse bisschop Van Luyn hekelt de almacht van de consument, die per definitie zijn privé-belangen laat prevaleren boven het nut van het algemeen. 'Wie stelt nog effectief de economische structuren aan de kaak die een ongelijke verdeling van de welvaart veroorzaken?', vraagt hij zich vertwijfeld af. 'Waarom jagen we met onze consumptiedrang de markt zozeer aan? Waarom willen we steeds meer en steeds beter?'

Van Pauline Terreehorst, de auteur van een reportage over de goudzoekers van Silicon Valley, krijgt hij geen antwoord. Wel wordt hij bevestigd in de verwachting dat ook aan het einde van de queeste naar het grote geld geen geluk gloort.

En wat te denken van de gouvernante die volgens Vrij Nederland haar rentree beleeft? Grendelt die de boze buitenwereld niet hermetisch af voor de kinderen van vermogende ouders? Het valt vermoedelijk allemaal wel mee. De jongste trend in de kinderopvang wordt vooral gemarkeerd door verhalen uit de oude doos.

Elsevier werpt licht op het verschijnsel overspel. 'Het is zoiets als gek zijn op lekker eten, maar nooit meer iets anders mogen dan biefstuk met sla', meent een toonbeeld van promiscuïteit. 'Dan maar geen biefstuk. Ik heb besloten als ongebonden playboy door het leven te gaan.' Zijn ex-vrouw: 'Voorzover ik me bedonderd voel, is dat vooral door mijn eigen argeloosheid. Ik had beter kunnen weten.'

In HN verbaast de socioloog Abraham de Swaan zich over een verschijnsel dat nog ouder is dan overspel: religie. Meer dan de gelovige, zou de agnost openstaan voor de 'grote verwondering onderdeel te zijn van de kosmos, de evolutie en de samenleving. Ik weet niet of godsdienst nodig is voor echte religieuze emoties.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden