De glimlach van de sirene

Veel onbekende feiten en details boeiend neergezet

De Glimlach van de Sirene is geschreven met de grondigheid en kennis van zaken die je van een hoogleraar mag verwachten. Tegelijk is het geschreven met een bevlogenheid en een liefde voor de Oude Religie die je zelden bij wetenschappers aantreft. Ik heb het boek met rode oortjes gefascineerd in ??n ruk uitgelezen.
De cover van het boek toont een meermin met het bovenlichaam van een vrouw en een onderlichaam dat eindigt in twee gespreide staarten. Het beeld is te vinden in het park Bomarzo in zuidelijk Toscane, dat in de 16e eeuw is aangelegd. Het fenomeen van de tweestaartige meermin was ik al eerder tegengekomen, bijvoorbeeld in afbeeldingen van de Syrische Godin Atargatis. Selma Sevenhuijsen geeft een overzicht van andere Godinnen die door de eeuwen heen op deze manier zijn afgebeeld. Spelenderwijs betrekt ze ook andere Godinnen hierbij die geheel of deels in diervorm zijn voorgesteld. Hierna bespreekt ze het labyrint en de Godinnen die hiermee verbonden zijn. Tenslotte beschrijft ze de Etrusken, zoals die hun sporen hebben nagelaten in het landschap van Toscane.
Alles wordt met veel liefde en warmte beschreven, waarna veel onbekende feiten en details op boeiende wijze worden neergezet. Naarmate je in het boek vordert wordt het doel van de auteur steeds duidelijker. Ze beschrijft geen dode materie en feiten uit het verre verleden. Alles heeft te maken met het hier en nu. Voor de Etrusken was de aarde als Godin heilig. Binnen dit heiligdom hakten de Etrusken heilige wegen in de rotswand uit, die alleen een ritueel doel gehad lijken te hebben. Deze holle wegen hadden dezelfde functie als de labyrinten die overal werden aangelegd: het waren wegen naar het binnenste van de Godin. Die weg is nog steeds open voor mensen in onze moderne samenleving. Onze handicap is dat we geleerd hebben dat geest en materie strikt gescheiden zijn. Dan blijven Godinnen verstarde relieken uit het verleden en labyrinten doolhoven waarin we alleen maar verdwalen. Door met overgave het labyrint te lopen (letterlijk of figuurlijk) gaat de materie voor ons leven. Tegenpolen als God-Godin of ik-ander gaan dan op in het geheel dat juist door die tegenpolen bestaat.
Het bovenstaande is niet meer dan een summiere samenvatting van een briljant boek dat prachtig is ge?llustreerd met relevante afbeeldingen. Koop het en laat je meevoeren door het labyrint. Je komt er niet hetzelfde uit als je erin gaat. Het doet iets met je. Ik zal het boek nog vaak doorbladeren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden