Interview Pianist Alexandre Tharaud

De Franse pianist Alexandre Tharaud speelt de te onbekende François Couperin

Opvallend: zijn piano heeft Tharaud weggedaan. ‘Ik zat maar te spelen.’

De Franse pianist Alexandre Tharaud: ‘Voor studeren heb je niet altijd je instrument nodig.’ Beeld Getty

François Couperin (1668-1733) was een van de grote Franse barokcomponisten. Nu is zijn naam bekender dan zijn muziek. Alexandre Tharaud (50) brengt daar verandering in. Woensdag en donderdag speelt hij Couperins muziek in het Muziekgebouw aan ’t IJ in Amsterdam en in het Arnhemse Musis.

Net als op zijn nieuwe album Versailles, dat op 15 november verschijnt, klinken ook andere Franse barokke meesters. Voor Tharaud is het een terugkeer naar vertrouwd terrein. Zijn opname van Jean-Philippe Rameaus Nouvelles suites in 2001 betekende zijn doorbraak. ‘Mijn manager werd platgebeld’, vertelt hij in zijn Parijse appartement. ‘Ze wilden allemaal Rameau door Tharaud.’ In 2007 maakte hij zijn eerste Couperin-album. ‘Ik zou die eerste cd’s nog wel eens over willen doen. Als ik ze nu beluister, hoor ik mijn onervaren, verlegen broertje spelen.’

De muziek die hij de komende dagen ten gehore brengt, is oorspronkelijk geschreven voor klavecimbel. Rameau hoor je soms wel op piano, Couperin zelden. Speelt het oude instrument nog een rol in Tharauds hoofd? ‘Ik heb veel naar klavecimbelopnamen geluisterd. Om die vervolgens allemaal weer terzijde te leggen. Ik vind het een prachtig instrument, maar kan het zelf niet spelen. Het vergt een heel andere techniek.’

Waar dat dan in zit? ‘Klavecinisten zijn veel relaxter dan pianisten, fysiek gezien. De aanslag van een klavecimbeltoets is lichter. Dus wanneer een klavecinist piano speelt, zoals de jonge, getalenteerde Justin Taylor met wie ik op Versailles een versie voor piano vierhandig van Les sauvages van Rameau uitvoer, is zijn geluid veel groter. Er zit minder spanning in hem. Dat vind ik intrigerend. En met zo iemand naast me, ga ik vanzelf op zoek naar andere kleuren, door bijvoorbeeld de houding van mijn handen aan te passen.’

Maar niet al het repertoire laat zich naar piano vertalen. ‘De Franse barok is heel weelderig, met veel versieringen, veel trillers. Die zijn op een moderne piano met zijn zwaardere aanslag amper te spelen.’

Over Tharaud gaat het verhaal dat hij thuis geen piano heeft. Inderdaad is er geen te bekennen. ‘Ik heb mijn piano weggedaan. Ik zat maar te spelen, ik verdronk. Voor iemand die zo veel op tournee is als ik, is het belangrijk om thuis te proberen normaal te leven.

‘Studeren doe ik bij Garde Républicain, de bereden politie van Parijs. Een zwaarbewaakte manege met 300 paarden en een eigen orkest dat tijdens nationale feestdagen en ceremonies speelt. Bij de Opéra Bastille boek ik ook weleens een kamer met piano. En er is een vrouw die hier vlakbij woont, een kunstverzamelaar. Daar zit ik dan te spelen tussen schilderijen van Picasso en Matisse.

‘Voor studeren heb je trouwens niet altijd je instrument nodig. Terwijl ik met jou praat, ben ik eigenlijk al aan het repeteren. Over drie weken speel ik in Japan het pianoconcert van Francis Poulenc. In mijn hoofd bepaal ik hoe het moet klinken.’

Alexandre Tharaud speelt in het Muziekgebouw aan ’t IJ, Amsterdam (6/11) en Musis, Arnhem (7/11). In januari komt hij naar het Zuiderstrandtheater, Scheveningen (18/1) en TivoliVredenburg, Utrecht (19/1).

Diepgraver

Dit schreven we over Tharauds Couperin-album in 2007: Tharaud is een diepgraver, maar de versieringen maken op een Steinway-vleugel na een uurtje tureluurs.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden