De Deur is een roman met een mythologische oerkracht

Als Emerence de deur van haar woonkamer eindelijk open doet, krijgt de schrijfster iets te zien wat ze nooit eerder heeft gezien. Wat het precies is, mag in een recensie niet worden vermeld, maar als de schrijfster daarna thuiskomt, barst ze in huilen uit: 'Voor de eerste keer in mijn leven kon noch wilde ik aan mijn man vertellen waar ik om rouwde. Dit was de enige keer in ons huwelijk dat ik hem geen antwoord gaf.'

Magda Szabó. Beeld afp

De veelvuldig gelauwerde Hongaarse schrijfster Magda Szabó (1917-2007) schreef De deur in 1987, in de nadagen van het communisme. Een eerste Nederlandse vertaling verscheen in 2002. Nu is er een heruitgave, omdat het boek dankzij een verfilming met in de hoofdrol Helen Mirren opnieuw in de belangstelling staat.

Terecht, want De deur is een roman met een mythologische oerkracht, bij monde van de ondoorgrondelijke huishoudster Emerence. Ze komt in dienst bij de schrijfster en haar man. Haar referenties beloven veel goeds, maar al snel ontstaat tussen de twee vrouwen een niet aflatende strijd. De huishoudster weigert het nut in te zien van het hameren op een schrijfmachine. De schrijfster wil dat Emerence haar in vertrouwen neemt en haar levensloop vertelt.

Szabó verstrekt deze informatie, die gelijk oploopt met de tumultueuze geschiedenis van Hongarije, in kleine porties. En net als in haar andere grote roman, Het ogenblik, blijkt de vrouw met de minste opleiding over meer inzicht en zelfkennis te beschikken dan de vrouw die haar leven vooral tussen boeken heeft doorgebracht.

Dat deze geweldige roman weer verkrijgbaar is, mag een groot geluk heten. Wel had de nieuwe uitgever de oude vertaling moeten nazien. Deze wordt ontsierd door een overdaad aan zinnen met vier werkwoorden, zoals: 'Ik zou bij haar hebben moeten zijn'.

Magda Szabó

Fictie
De deur
Uit het Hongaars vertaald door Anikó Daróczi en Ellen Hennink.
Prometheus; 288 pagina's; euro 19,95.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.