INTERVIEW

'De dagen van hijgende Bond-girls zijn voorbij'

In Spectre laat regisseur Sam Mendes James Bond weer flamboyant, geestig en romantisch zijn. 'Dat had ik allemaal nog niet verkend.'

James Bond (Daniel Craig) zet de achtervolging in over de daken van Mexico-stad.Beeld Jonathan Olley

Daniel Craig (47) loopt met grote passen de hotelkamer binnen, ploft op z'n stoel. Helblauwe ogen scheren langs het gezelschap tegenover hem, uitnodigend. Stel ze maar, die vragen.

Misschien moeten we beginnen met de grote kwestie. Een paar weken gelden zei u...

'Wat zei ik?', onderbreekt Craig, zowel vriendelijk als dwingend. 'Wat zei ik? Ik wil dat je mijn quote precies herhaalt.'

U zei tegen een Britse krant dat u voorlopig nog even Bond wilt blijven. Maar een week later, in een ander interview, zei u...

'Twee dingen. Eén: ik lieg, continu. En twee, over dat andere citaat, dat ik géén Bond meer zou willen doen: niemand neemt de moeite het hele artikel te lezen. Dat gesprek vond plaats twee dagen na een opnameperiode van acht maanden. Op dít moment, zei ik, snijd ik liever mijn polsen door. Ik praat vrij direct, dat was hoe ik me toen voelde.'

Er bestond wat verwarring. The Mail on Sunday stelde onlangs dat de acteur opgeteld 43 miljoen euro zou krijgen voor Spectre en nog een vervolgfilm, en tekende uit Craigs mond op dat die doorging met de rol 'zolang het fysiek mogelijk is'. Een week later stoof de polsdoorsnij-quote langs de persbureaus, een soundbite uit een artikel in Time Out waarin Craig het gespeculeer over z'n 007-toekomst als volgt afkapte: 'Als ik een volgende Bond zou doen, is het enkel voor het geld.' En, over wie hem zou moeten opvolgen: 'Maakt me geen fuck uit.'

Vindt u dat uw uitspraken uit z'n verband zijn gerukt?

'God forbid! Zou dat kunnen? Is dat mogelijk?'

Craig rolt met zijn ogen. 'Het is grappig, het is zéér grappig. Nou, nú is het grappig. Het doet me denken aan tien jaar geleden, toen dit begon. Er was veel haat, er werden afschuwelijk nare dingen gezegd.'

Toen het productiehuis van de Bond-films in 2005 de nieuwe 007 presenteerde, scheurde de Britse pers de uitverkoren acteur eerst aan stukken. Craigs blonde haar, onvoldoende verfijnde gelaatstrekken en gedrongen postuur maakten hem volstrekt ongeschikt - het was overduidelijk. Fans waren boos, en kondigden aan Craigs eerste optreden in Casino Royale te zullen boycotten. En nu heet hij, inmiddels alweer vier filmsuccessen lang, die tikje rauwe en meer menselijke Bond waar de reeks zo aan toe was. Tegenpool van de licht spottende vertolking van Roger Moore, superieur antwoord op diens gelikte en zakelijke opvolgers Timothy Dalton en Pierce Brosnan.

'Ik heb geleerd dat het geen zin heeft om je druk te maken over publiciteit', zegt Craig. 'Want je hebt die niet in de hand.' Hij converseert levendig, heel anders dan zijn gereserveerde, vaak wat ernstige film-voorkomen. Soms, als het mediacircus hem te mal wordt, haalt hij uit. Zoals bij de promotieverplichtingen voor het vorige Bond-deel Skyfall, toen een niet onknappe televisie-interviewster vroeg of hij zijn Bond-moves voor haar wilde demonstreren. 'Ik zuig liever pus uit een abces', antwoordde Craig - wederom een hit op internet.

Beeld uit de nieuwe Bond-film Spectre.

Tegen drones

Vandaag, afgelopen vrijdag in Londen, werkt de Britse acteur een zestal hotelkamers af, elk gevuld met vijf á zes journalisten afkomstig uit de hele wereld. Sony heeft in elke ruimte een eigen opnamerecorder geplant, midden op tafel, zodat de filmstudio na afloop beschikt over exacte uitspraken. Handig bij mogelijke controverse. Het past ook wel bij het thema van de 24ste Bond-film, waarin 007 zich tegengewerkt ziet door de nieuwe technocratische MI6-top, die meer heil ziet in grootscheepse digitale afluisterdiensten dan in spionnen van vlees en bloed. 'Bond heeft duidelijk weinig op met sleepnet-surveillance', zegt Craig, over de film die door de Britse pers al 'pro-Snowden' is gedoopt. 'Hij vindt dat je in het veld moet staan, dat je met mensen moet praten, ze in de ogen moet kijken. Bond is tegen drones.'

Aan het einde van de hotelgang ontvangt Sam Mendes selecte groepjes journalisten. De 50-jarige regisseur zit weggezakt in een immense sofa, met alerte blik en vermoeid gelaat - Spectre was pas een week voor de première echt helemaal af. Het is zijn tweede Bond. De Brit, gerenommeerd theatermaker voor hij in 1999 een glorieuze overstap maakte naar de filmwereld met American Beauty (vijf Oscars), kende Craig van zijn drama Road to Perdition (2002). De acteur schoot hem tien jaar later aan op een feestje, er was wat drank in het spel; of hij iets voelde voor de regie van 007?

Mendes: 'Toen ik me voor Skyfall meldde, kende Daniel de rol beter dan ik - dat was me nooit eerder overkomen. Normaal bied jij de rol aan, als regisseur, en daarmee bezit je ook automatisch autoriteit. Het was anders dan elke samenwerking die ik ooit eerder had met acteurs. Ik was heel rigide bij mijn eerste Bond, liet weinig ontspanning toe op de set. Skyfall is een vrij grimmige en donkere film: Bond was gewond en boos, hij liep achter de feiten aan. Je kunt beargumenteren dat hij heeft gefaald, aan het einde. Hij slaagt er niet in Judi te redden (actrice Judi Dench, als MI6 kopstuk M, red.).'

Regisseur Sam Mendes

Zelfhaat

Spectre stuurde hij bewust een heel andere kant op. 'Bond ligt nu juist voor op de rest. Hij is ontspannen, wat wijzer en geestiger. Het flamboyante, schalkse en romantische - dat had ik allemaal nog niet verkend.'

Net als na Skyfall, toen de regisseur het aanbod om meteen een nieuwe productie op touw te zetten eerst afsloeg, maakt Mendes ook nu niet de indruk zijn reeks te willen voortzetten. 'Wat is er nog over? Je moet wel iets te vertellen hebben. Ik heb zijn innerlijke wereld verkend, voor zover dat kan bij een man die weigert ook maar iemand toe te laten. Onderdeel van de Bond-mythe is dat sommige mensen hem beschouwen als held, maar als je de boeken van Ian Fleming leest, valt je op dat hij een antiheld is - iets heel anders. Een man met gebreken: niet naar gezag luisteren, te veel drinken en roken, te veel rokkenjagen. Bond zit vol zelfhaat. Het is wat Judi als M zegt in een van de films met Pierce Brosnan: Bond is een seksistische, misogyne dinosaurus, een relikwie uit de Koude Oorlog.'

Toch is er hoop, voor 007. Dat die het in Spectre, voor het eerst, ook even aanlegt met een vrouw van 51 (Monica Bellucci), is veelzeggend, vindt Mendes. 'De dagen dat hij werd achtervolgd door hijgende Bond-girls in bikini zijn wel voorbij.'

Ook Craig wordt gevraagd naar de leeftijdskwestie: 'Ik denk niet dat het zo'n kwestie is, of zou moeten zijn - het is het duidelijk wel, gezien de reacties.'

Volgens de acteur smeekte hij na Skyfall maandenlang of Mendes nog een Bond wilde regisseren. 'Vier, vijf keer per dag: alsjeblieft, alsjeblieft. Echt. Hij draaide bij. Dat doen mensen soms, gelukkig.'

Groot, groter, Bond

Spectre (geschat budget 270 miljoen euro) is weer groter en duurder dan Skyfall (180 miljoen euro).

In zo'n vrijwel ongelimiteerd budget en dito mogelijkheden, schuilt ook een gevaar, zegt regisseur Sam Mendes. 'Je kunt de hele wereld opblazen, maar een grote explosie heeft niet altijd meer impact dan een kleinere. Je moet oppassen dat je geen Marvel-comic van de film maakt, de illusie dat het echt is, of echt kan, moet in stand worden gehouden. Soms is dat een dunne lijn. Is het mogelijk om twee vleugels van een vliegtuig af te slaan en dan met het toestel van een berg af glijden?'

Het antwoord op deze vraag is te zien in Spectre.

Ziet u de ex-Bonds wel eens, uw voorgangers?

'De hele tijd: dan gaan we naar Monaco, op bezoek bij Roger. Nee, zeer zelden. Ik ken Pierce een klein beetje, en ik ontmoette Roger een paar keer. Lovely guys. Hoe dat is? Als antimaterie, we kunnen niet te lang in dezelfde kamer verkeren. Nee, je zegt: hallo, hoe gaat het? Hoe is het met de familie? Je praat niet over James Bond.'

Beeld uit de nieuwe James Bond-film.Beeld Jonathan Olley

Geen onderlinge grappen?

'Nee, echt niet.'

Niemand zegt: ik vind het mooi wat je met Bond doet?

'Ik heb tegen Roger gezegd dat ik een enorme fan ben, hij zei dat hij groot fan van mij was. Hetzelfde zei ik tegen Pierce. Maar het is een beetje gênant om zoiets tegen iemand te zeggen. Het contact is niet iets...'

Mystieks?

'Nee!'

Craig voelt zich nooit ook maar een moment echt Bond, op de set. 'Bond staat zo ver van mij vandaan als maar mogelijk is. Het is werk, werk als acteur. Mijn grootste voldoening zit 'm erin dat we bij een Bond-productie met uitzonderlijk getalenteerde mensen werken. Zoals Hoyte (Van Hoytema, de Nederlandse cameraman, red.), of Thomas Newman (de componist). Met die lui in een ruimte verkeren en converseren over de film, dat is het mooiste.'

Interview Hoyte van Hoytema

Eerder interviewde Bor Beekman ook al de Nederlandse cameraman Hoyte van Hoytema. Lees hier het interview met de camerman van de nieuwste James Bond-film.

Tekent u voor een volgende Bond?

'Dat gaat jullie niks aan. Ik weet het niet - dat is écht de waarheid.'

Er wordt voortdurend gespeculeerd over opvolgers.

'Kennelijk.'

'Een goede. Dat is alles.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden