De GidsLuisterboeken

De boekenluisteraar ziet een kans voor open doel

Het is tijd voor rust, bezinning, lezen en schrijven. En, komt-ie: luisteren natuurlijk. 

Beeld Sabine Van Wechem

Het is een scherpe voorzet vanaf de linkerkant, die ik even niet zag aankomen. Maar hij vraagt erom. Ik hoef alleen maar te knikken met het hoofd en deze bal zeilt zo, pats, de rechterbovenhoek in. Talloze kansen voor open doel, allemaal door een virus. Overal piepen boekenclubs als kleine narcisjes boven de grond uit, om nog maar te zwijgen van al die coronaliteratuur die we over een aantal maanden te verstouwen zullen krijgen. Want wat moeten we anders, als we niet meer naar buiten mogen? Inderdaad, naar binnen. Rust, bezinning, lezen en schrijven. En, daar komt die kopbal, luisteren. 

Nu zag ik online dat de film Contagion enorm populair is. Vreemde reactie. De buitenwereld is nu de film, waarom zou je dan naar een film over een nagespeelde jacht op een virus kijken? Of is dit juist de reflex, de honger naar meer, meer nieuws, meer kennis, en dan ook maar meer virusentertainment. Vooruit, ik doe er eentje: uit de reeks Elementaire deeltjes is daar Epidemieën en pandemieën (2020), geschreven door Roel Coutinho. De reeks werd in 2014 gestart door Amsterdam University Press, is inmiddels overgedaan aan Singel Uitgeverijen en is geïnspireerd op de serie boekjes Very Short Introductions van Oxford University Press. De boekjes zijn met opzet genummerd om de schakelaar bij verzamelaars aan te tikken. Dit is nummer 67. Ieder deel vergt zo tussen de vier en vijf uur luisteren, en als u dezer dagen wat aan thuisonderwijs wilt doen, of de gemiddelde algemene kennis in huis wilt opkrikken, kunt u even vooruit. De pest, cholera, ebola, sars, de varkensgriep, de Spaanse griep, ze komen allemaal voorbij in dit deel, inclusief aantallen slachtoffers en ramingen van de kosten. ‘Fun’ fact: bij een omvang van een pandemie vergelijkbaar met de Spaanse griep krijgen we te maken met een geschat bedrag aan kosten van 3 triljoen dollar. Dat is een gaatje in de begroting dat Wouter, Wopke en Wiebes ook niet een-twee-drie dichtstoppen. Liselot Thomassen, tevens nieuwslezer bij de NOS, leest voor, en dat maakt dat de inhoud heel actueel klinkt, hoewel het dus over oude epidemieën gaat. Voor wie er geen genoeg van kan krijgen.

Beeld Athenaeum

Maar wat is er voor wie juist wil ontsnappen aan alle ellende? Wat brengt verlichting, of juist verduistering? Wat bedekt dat wat we even niet willen zien, niet willen horen? Poëzie misschien? Marieke Lucas Rijneveld, die onlangs genomineerd werd voor de International Booker Prize 2020 met haar roman De avond is ongemak (2018, luisterversie voorgelezen door Dieuwertje Blok), debuteerde in 2015 als dichter met Kalfsvlies en publiceerde vorig jaar haar tweede bundel Fantoommerrie. Ze leest deze bundel zelf voor, en dat is een gedurfde keuze, want Rijneveld heeft een lispeltje en een merkwaardig accent dat ik niet kan thuisbrengen. Dat hoeft ook niet, want na het eerste gedicht is de stem al vertrouwd, inclusief de lispeltjes en de scherpe r. En ik dacht aan niets anders dan de beelden die zij opriep, die geen van alle met ziekte of dood te maken hadden. Of misschien wel, maar dan in een andere tijd, een andere wereld. Mooi.

Beeld Atlas Contact

Tot slot een eenmansapplaus voor de biebs. Die sluiten hun deuren voor het virale, maar gooien ze tegelijkertijd wijd open. Zolang er in veel bibliotheken geen fysieke boeken geleend kunnen worden, wordt het aanbod van luisterboeken voor leden én niet-leden uitgebreid. Allemaal te beluisteren via de app van de Luisterbieb. Zo sta je met een man minder op het veld, zo vliegen de doelpunten je om de oren.

Hugo Blom leidt u door de ­wereld van het luisterboek. Pjotr van Lenteren doet dat volgende week met jeugdboeken, Rob van Scheers praat u daarna bij over thrillers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden