tv-recensieyasmina aboutaleb

‘De blauwe familie’, over uitsluiting en racisme bij de politie, is een stomp-in-de-maag-documentaire

Yasmina Aboutaleb
null Beeld

Het is niet moeilijk om je ze in politie-uniform voor te stellen, de grote mannen die in vrijetijdskleding de hotelkamer binnenkomen. Ze nemen de kamer zorgvuldig in zich op, sommigen lopen naar het raam om het uitzicht te bekijken. Noem het beroepsdeformatie. Maar zodra ze beginnen te vertellen over hun ervaringen binnen het korps blijft er weinig van die stevige uitstraling over. Gedesillusioneerd, gebroken en vernederd zijn ze door wat een van hen ‘de blauwe familie’ noemt.

Rechercheur en wijkagent Yvel Blokland (links) en oud-inspecteur Peris Conrad in de documentaire ‘De blauwe familie’. Beeld KRONCRV
Rechercheur en wijkagent Yvel Blokland (links) en oud-inspecteur Peris Conrad in de documentaire ‘De blauwe familie’.Beeld KRONCRV

Het maakt ze niet minder heldhaftig; slechts enkelen durfden het aan mee te werken aan de stomp-in-de-maagdocumentaire De blauwe familie (KRONCRV) die Meral Uslu en Maria Mok samen met burgerrechtenorganisatie Controle Alt Delete maakten over discriminatie en racisme bij de politie.

We horen een agent zeggen dat alleen al meewerken aan de research van de documentaire te risicovol is. Een ander vreest voor ontslag: ‘Ik zit met een huis, een hypotheek, ik moet zorgen voor mijn gezin. Ik durf het echt niet aan.’ Weer een ander: ‘Ik weet waartoe ze in staat zijn. Ik weet hoever ze gaan bij de politie. Je wordt gewoon maximaal aangepakt als klokkenluider en dat durf ik gewoon niet aan.’

De agenten en politiemedewerkers die wél in de film zitten, schetsen een beeld van een organisatie waar stelselmatig uitsluiting, discriminerende opmerkingen en pesterijen voorkomen. ‘Biculturele en lhbti-agenten lopen bij ons de deur plat omdat ze zich niet veilig voelen’, zegt voorzitter van de Nederlandse Politiebond Jan Struijs.

De uitsluiting begint al op de politieschool, vertelt rechercheur en motoragent Bilal Addou. Hij werd geplaatst in een klas die voornamelijk bestond uit mensen van kleur en die binnen de kortste keren ‘de allochtonenklas’ werd genoemd. Van oud-inspecteur Peris Conrad werd tijdens zijn eerste jaar op de politieopleiding een foto beklad met de tekst: ‘Stel je voor, onze aap in een kooi’.

Nog een opvallend patroon: allemaal kregen ze vroeg of laat te maken met valse beschuldigingen van collega’s of een leidinggevende. Goede netwerkers die een brugfunctie vervullen tussen de politie en de straat worden juist om die reden gewantrouwd, vertelt teamchef en rechercheur Margot Snijders. Het doet haar denken aan de discussie over dubbele paspoorten, die werd aangezwengeld door Wilders. Ben je wel loyaal aan ons land, aan onze organisatie? Hoor je bij ons of hoor je bij hen?

‘Wie praat, die gaat’, zegt bondsvoorzitter Struijs. Waarheen? Ofwel naar een andere functie, ofwel de blauwe familie uit. We zagen er de afgelopen jaren vaker voorbeelden van in de media. Maar het maakt de zonder opsmuk opgetekende getuigenissen in De blauwe familie er niet minder shockerend op.

Agent Dwight van de Vijver vertelt dat hij, met pijn in zijn hart, zijn politiespullen gaat inleveren. Addou gaat voorlopig nergens heen: ‘Ik ben niet uitgewerkt. Dat mogen ze wensen. Maar ik ben niet uitgewerkt. Zeker niet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden