Top & Flop Shamira Raphaëla en Adriaan van Dis

De banale kant van racisme in beeld en een generatiekloofje bij De wereld draait door

Wat er goed was en wat minder deze mediaweek.

Shamira Raphaëla

Top: Shamira Raphaëla

Een neonazi die de jurk van zijn dochtertje ‘snoezig’ noemt. Als Constant Kusters dit zegt tijdens de documentaire Ons Moederland (VPRO), woensdagavond op NPO 2, kijk je er nauwelijks meer van op. Behalve leider van de Nederlandse Volks-Unie (NVU) blijkt Kusters ook een warme familieman.

De half-Antilliaanse documentairemaker Shamira Raphaëla (37) volgde Kusters drie jaar. We zien hem met zijn dochtertje, van een jaar of 10, NVU-gadgets doornemen. ‘Dit is de odalrune’, zegt hij over een ketting. ‘Deze wordt heel veel verkocht, omdat hij staat voor het behoud van bloed en bodem. Past precies bij de Nederlandse Volks-Unie.’

Als zijn kinderen slurpend aan een kop soep vertellen over hun Syrische klasgenootjes, zegt Kusters dat ze niet moeten denken ‘dat die kinderen allemaal zonnetjes zijn. Het zijn ook vervelende etterbakken.’ Even later dept Kusters de tranen van zijn dochter. Ze is uitgescholden voor vieze nazi.

Raphaëla gaat de confrontatie niet aan met Kusters, maar biedt context met archiefbeelden van slaven, gevluchte Joden en de opkomst van rechts-populisme.

Ons Moederland schuurt, en dat komt niet alleen doordat Kusters zeer tevreden is met het huidige politieke klimaat. ‘Wij zijn niet radicaler geworden, maar de rest van de politiek is radicaler geworden.’ Het komt ook door de kneuterigheid van het racisme, dat zich nu eens niet openbaart door een peloton mannen met spandoeken.

Gijs Beukers

Adriaan van Dis Beeld ANP

Flop: Adriaan van Dis

Als begin dertiger een persoonlijke documentaire maken over een persoonlijk probleem, dat is natuurlijk vragen om exhibitionistische, aandachtsgeile, navelstaarderige millennial-verwijten. En dan is Lize Korpershoek ook nog eens de vriendin van tv-presentator Tim Hofman. Matthijs van Nieuwkerk herhaalde het nog eens, dinsdag in De Wereld Draait Door: de vriendin van Tim Hofman, die in haar film onderzoekt hoe het komt dat haar zin in seks in hun relatie is verdwenen. 

Tafelheer Adriaan van Dis had Mijn seks is stuk bekeken en zich er ongemakkelijk bij gevoeld, vertelde hij Korpershoek, waarna het ongemakkelijk lang over het ongemak van Van Dis ging. Hij maakte zich zorgen over de kinderen die ze misschien in de toekomst zou krijgen. Hoe zou het voor hen zijn om ooit haar film op YouTube aan te treffen?

Zij opperde dat het zou helpen als we het over een haperende seksmachine konden hebben zoals over een band die moet worden geplakt. Zover was het in DWDD nog niet. Banden plakken kon Van Dis niet, zei hij, neuken wel. 

Fijn natuurlijk. Maar even ter zake: het seksprobleem dat Lize Korpershoek bespreekbaar wil maken, is universeler dan dit moeizame talkshowitem blootlegde. Het kán interessant zijn (ook) naar jezelf te kijken als je gene voelt bij de documentaire van deze jonge vrouw. Eentje die zich gelukkig geen schaamte liet aanpraten.

Gidi Heesakkers

Naar jezelf kijken

‘Door naar mezelf te kijken, in de montage, zag ik hoe ik geneigd was op zoek te gaan naar een oorzaak buiten mezelf’, zei Lize Korpershoek in Volkskrant Magazine over haar documentaire Mijn seks is stuk. ‘Je wilt iets of iemand kunnen aanwijzen en daar boos op worden. Maar je moet naar jezelf kijken.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden