Dartele timing en lichtvoetige swing van Iva Bittová

Bang on a Can All Stars & Iva Bittová..

Ton Maas

Amsterdam Voor de Tsjechische stemkunstenares en violiste Iva Bittová ligt de tempel van de Hoge Kunst blijkbaar om de hoek van Sesamstraat. De akoestiek van een zaal is voor haar als een zandbak voor een kleuter. Het blijft fascinerend om te zien en te horen hoe ze die met kleine stemverdraaiingen en ruimtelijke verkenningstochten naar haar hand weet te zetten.

Hoewel ze al bijna dertig jaar als soliste de wereld rondreist, staat Bittová ook bekend om haar avontuurlijke samenwerkingsprojecten, zoals met percussionist en ex-echtgenoot Pavel Fajt, gitarist Vladimír Václavek, cellist Tom Cora, het Nederlands Blazers Ensemble en de Bang on a Can All Stars uit New York.

Van al die projecten staat het laatstgenoemde het verst af van haar solovoorstellingen. Het lijkt alsof de rock-achtige signatuur van Bang on a Can haar heeft verleid tot meer drama en grotere gebaren.

Hun gezamenlijke voorstelling in de grote zaal van Muziekgebouw aan ’t IJ, tevens aftrap van de nieuwe, 30-delige Donderdagavondserie, riep bij vlagen herinneringen op aan Diamanda Galás, maar dan wel in haar hoogtijdagen.

Je kan het Bang on a Can natuurlijk niet kwalijk nemen dat ze zich voor de pauze eerst zelf even voorstelden. Maar enkele aardige vondsten ten spijt – zoals de dreunende gongslag aan het einde van Big Beautiful Dark & Scary van Julia Wolf, waarvan je dankzij de plotseling afgebroken klankorgie alleen het wegsterven hoort, als een ontregelende echo uit een virtueel effectapparaat – staken de drie uitgevoerde werken eenvormig af tegen de grillige composities die Bittová speciaal voor deze combinatie schreef. Het leek alsof de Tsjechische niet alleen de Amerikanen uit hun zelfopgelegde keurslijf wist te bevrijden, maar ook zichzelf tot vernieuwing had weten te prikkelen.

Dat deze muzikanten zich niet beperken tot eerder gebaande paden – in dit geval hun gezamenlijke cd Elida – werd gedemonstreerd met maar liefst drie splinternieuwe stukken, die nooit eerder samen waren uitgevoerd.

Juist daarin was ook te horen hoe lastig het voor een klassiek geschoold ensemble is om de dartele timing en lichtvoetige swing van de Tsjechische bij te benen. Het deed overigens amper afbreuk aan het enerverende karakter van de voorstelling en verhoogde juist de ontwapenende charme van deze ongedwongen en speelse ontmoeting.

Ton Maas

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden