Review

Darrieussecq laat zeer goede indruk achter van Paula Modersohn-Beckers

Soms is een schrijver nog te veel onder de indruk van zijn onderwerp om er goed over te kunnen schrijven. Dat gevoel krijg je in het begin van de biografische roman Hier zijn is heerlijk van Marie Darrieussecq over kunstschilder Paula Modersohn-Becker (1876-1907).

Cover van Hier zijn is heerlijk

Hoewel ze geen publieke waardering krijgt voor haar schilderijen en hoewel haar dood tragisch is ze sterft op haar 31ste aan een longembolie na de lange en zware bevalling van haar enige kind heeft Paula Modersohn-Becker in dat korte leven toch vooral gedaan wat ze zelf wilde, ondanks haar behoudende (en elf jaar oudere) echtgenoot, de schilder Otto Modersohn, en ondanks de weinig geëmancipeerde tijd waarin ze leefde.

Paula's ouders zijn niet onbemiddeld en tamelijk ruimdenkend. Hoewel hun dochter een leraarsbevoegdheid heeft gehaald, laten ze haar in de Noord-Duitse kunstenaarskolonie Worpswede schilderlessen nemen en mag ze in 1900 met geld van haar oom een jaar in Parijs studeren aan de Académie Colarossi. De Fransen vindt ze 'frivool en blasé, vies en spiritueel', maar desondanks bloeit Paula op in Parijs.

Hier zijn is heerlijk

Non-fictie
Marie Darrieussecq
Uit het Frans vertaald door Mirjam de Veth.

De Arbeiderspers; 156pagina's; €18,99.

Darrieussecq begint haar boek dramatisch met: 'Hier is ze geweest. Op aarde en in haar huis.' Verderop citeert ze op omineuze wijze zinnen uit Paula's dagboek over de dood, noemt haar een 'zeepbel tussen twee eeuwen'. Ze legt een wat kunstmatige link tussen Paula die geen van de twee wereldoorlogen meemaakte en het gedicht 'Todesfuge' van Paul Celan uit 1945, via Rainer Maria Rilke, goede vriend van Paula en getrouwd met haar beste vriendin Clara.

Maar in de tweede helft van het boek verdwijnt die neiging tot effectbejag. Het werk van de schilder die, inderdaad, pas anderhalf jaar vóór haar dood, echt op stoom komt en een enorme hoeveelheid taboedoorbrekende schilderijen maakt (je zou haar een fauvist van het noorden kunnen noemen), gaat meer voor zichzelf spreken. De gebeurtenissen volgen elkaar sneller op. Je krijgt een goede indruk van Paula Modersohn-Beckers inzicht, levenslust en doorzettingsvermogen. Daardoor is dit boek tóch de moeite waard.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden