Dagboek Virginie Loveling

Dagboekfragment: Virginie Loveling moet liegen, hoe ongaarne ook

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

Nevele, 31 augustus 1915

Gisteren al vroeg in open rijtuig naar Nevele. Heel koud, regendruppelen af en toe. Een stormhemel met licht en zware donkerheden doorschakerd.

Te Drongen vele leege boerenwagens. Soldaten in grauw linnen, heel vuil. ‘Alles voor het vervoer naar Duitschland van de opgeëischte veldvruchten’, zegt de  gastheer van het rijtuig. En hij vertelt hoeveel duizenden kilogrammen elk dorp leveren moet aan hooi, graan, stroo en wat niet al.

Ter bestemming aangekomen, deelt de zaakvoerster van de fabriek mede: ‘Onze ezel is gepakt van de Duitschen.’ ‘Hebt gij hier een ezel?’, vraag ik. ‘Neen, neen, het is ons beste trekpaard uit den stal, maar wij noemen het den ezel, omdat het zoo leelijk grijs is.’

‘Wel, wel! Weeral een paard minder voor het vervoer!’

‘Er zijn zeven en twintig paarden gepakt’, herneemt de beheerscher, ‘er zijn boeren bij, die er slechts een hadden. Hoe zullen ze hun labeur kunnen doen!’

Aan tafel vroeg men mij nogmaal, of ik er geen dagboek op nahield. En ik zei neen. Ik moet altijd liegen, hoe ongaarne ook, liegen voor mijn veiligheid en voor de veiligheid van mijn manuscript. 

‘Wat zou ik opschrijven, ik weet niets’, beweerde ik.

‘Uw eigene indrukken.’

‘Och, anderen zullen dat wel doen.’

 Het ware verachtelijk zoo valsch te spreken; maar hier kan het anders niet.

Virginie Loveling (1836-1923), Vlaamse romancier. Ingekort fragment uit Oorlogsdagboeken. De Bezige Bij Antwerpen, 2013.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.