DagboekChrista Wolf (1929-2011)

Dagboekfragment: Russen hebben tabak van hun rol in de geschiedenis

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

Beeld Getty

Kaukasus, 4 november 1966

De voorbereidingen van de feestdagen bestaan hier uit het ophangen van leuzen (heel lang en heel hoog), het witkalken van de borders, het schoonmaken van de toegangspoorten, et cetera.

Maria Sergejevna, Nina, Sola en Mark zijn vertrokken. Mark begon pas de laatste dagen te praten over zijn tijd in Duitsland; hij woonde een jaar in Berlijn-Weissensee, in een kamer waarvan aan de dakrand nog een onontplofte bom hing.

Duitse woorden in de Russische taal: bojeterbrot (boterham), parikmatsjerskaja (pruikenmaker, kapper), marsjroet (marsroute). Restanten van de Franse veldtocht van 1812: sharomyzhnik, afgeleid van het ‘cher ami’, waarmee uitgehongerde soldaten de boeren aanspraken. Nu is een sharomyzhnik iemand zonder bezittingen, een verschoppeling. Stsjval (uitschot) komt van ‘cheval’, paard: de dode paarden lagen overal, stsjval is een hoop vuil.

Ik heb het gevoel dat de rol die de Sovjet-Unie in de geschiedenis heeft te spelen door nog maar weinig inwoners van het land wordt gedragen. Ze hebben hun buik vol van de ‘geschiedenis’, die volgens hen niet valt te rijmen met de wensen van een normaal, menswaardig leven.

Ook valt op hoe de in potentie indrukwekkende productiecapaciteit van dit land wordt verwaarloosd – net zoals hier in de wouden van de Kaukasus, waar de kastanjes liggen weg te rotten.

Christa Wolf (1929-2011), Oost-Duitse schrijver. Ingekort fragment uit Moskauer Tagebücher. Suhrkamp, 2015.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden