Boekrecensie Vicki Baum

Charmant gebleven jarentwintigbestseller Grand Hotel geeft schitterend tijdsbeeld, al is het cliché nooit ver weg (drie sterren)

Vicki Baum: Grand Hotel

Uit het Duits vertaald door Josephine Rijnaarts.

Querido; 312 pagina’s; € 20,99.

Het is een inmiddels al te beproefd recept: in een chic hotel raken de levens van een bonte verzameling personages kortstondig met elkaar verweven, in een plot vol passie, intriges – en het liefst ook een moord.

Met Grand Hotel voldoet Vicki Baum (1888-1960) aan alle eisen van het genre. De roman, gesitueerd in het Berlijn van de Weimarrepubliek, werd eind jaren twintig een internationale bestseller; al gauw volgden er een toneelbewerking en een (Oscarwinnende) verfilming met Greta Garbo. Na haar emigratie naar de VS in 1931 schreef de Joods-Oostenrijkse Baum nog zo’n tien succesvolle romans, maar Grand Hotel bleef haar bekendste werk.

Negentig jaar later heeft het boek al zijn charme behouden. Met schwung en aangename ironie voert Baum haar personages ten tonele. Er is de balletdanseres op leeftijd, die niet langer volle zalen trekt en zwelgt in zelfmedelijden; de oorlogsveteraan met het kapotgeschoten gezicht (‘souvenir uit Vlaanderen’), die zijn dagen eenzaam slijt in de lobby; de charismatische maar verarmde baron, die zijn decadente levensstijl bekostigt door andere gasten te bestelen; de terminaal zieke assistent-boekhouder uit de provincie, die is ontsnapt aan zijn onuitstaanbare vrouw om hun spaargeld erdoor te jagen.

In filmische scènes met levendige dialogen laat Baum deze types vriendschap sluiten, ruziemaken, feesten, vreemdgaan. De alwetende verteller voorziet hun acties van droogkomisch commentaar (‘Het Grand Hotel hield er rekbare opvattingen over de zeden op na’). Tot ze na een paar dagen weer verdwijnen door de grote draaideur, om plaats te maken voor nieuwe gasten met hun eigen sores.

Grand Hotel geeft een schitterend tijdsbeeld, al is het cliché nooit ver weg. Volgens het nawoord van vertaler Josephine Rijnaarts was dat met opzet: Baum had geen literaire pretenties, dreef juist graag de spot met de ‘mannen van smaak’. En wat was er mis met het behagen van een groot publiek? Dat laatste zal haar vast nu ook nog lukken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.