Catch-22 lijkt verdacht veel op vergeten roman

De roman Catch-22, die de Amerikaanse schrijver Joseph Heller (74) in 1961 wereldfaam bracht, vertoont opvallende overeenkomsten met de tien jaar eerder gepubliceerde en inmiddels vergeten roman The Sky is a Lonely Place van de Amerikaan Louis Falstein....

Van onze medewerker

AMSTERDAM

Zowel Catch-22 als The Sky is a Lonely Place spelen zich af in de Tweede Wereldoorlog op een Amerikaanse luchtmachtbasis aan de Middellandse Zee. De vliegers hebben het door de Duitsers bezette Italië als doelwit en krijgen van hun bureaucratische legerleiding opdracht een absurde hoeveelheid aanvallen uit te voeren.

In beide romans worden de hoofdpersonen achtervolgd door een geheel in gips gestoken oorlogsslachtoffer, en geplaagd door onverschillige officieren. Dan duikt er in beide boeken nog een Texaanse racist op, en speelt er zich een fatale liefde af tussen een vlieger en een Italiaans meisje.

Aanvankelijk slaagden verschillende kranten, waaronder The Washington Post, er niet in om Louis Falstein op te sporen. Maar The Sunday Times meldde afgelopen zondag dat Falstein, net als Heller, uit een naar New York geëmigreerde Russisch-Joodse familie stamt en in de Tweede Wereldoorlog bij de Amerikaanse luchtmacht in het Middellandse Zeegebied gediend heeft. Hij zou enkele jaren geleden zijn overleden.

Dat maakt het onwaarschijnlijk dat The Sky is a Lonely Place een door Heller gemaakte voorstudie zou zijn van Catch-22, zoals in de literaire wereld werd gesuggereerd. Heller publiceerde na Catch-22 nog zeven romans, terwijl Falstein in 1951 slechts een kortstondig hoogtepunt beleefde.

De ophef amuseert Heller, zei hij in The Sunday Times. 'Ik heb nog nooit van deze Louis Falstein gehoord of zijn boek gelezen. Een gedeelde oorlogservaring moet de oorzaak zijn van de overeenkomsten. Maar is die Falstein geboren in 1909? Dan was hij te oud om nog te vliegen. Ik weet niet wat hij in dat geval daar uitspookte. Er liepen een hoop vreemde figuren rond.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden